สุขภาพของคนเรา มีกี่ประเภท อะไรบ้าง
สุขภาพที่ดี ประกอบด้วยอะไรบ้าง?
อืมมม... สุขภาพดีน่ะเหรอ? คิดหนักเลยนะเนี่ย สำหรับฉันนะ มันไม่ใช่แค่ร่างกายแข็งแรงอย่างเดียวหรอก จำได้ตอนไปตรวจสุขภาพประจำปีที่โรงพยาบาลจุฬาฯ วันที่ 15 มีนาคมปีที่แล้ว หมอบอกว่าค่าเลือดฉันดี แต่... ฉันก็ยังรู้สึกเหนื่อยง่าย นอนไม่หลับบ่อยๆ นี่มันอะไรกันเนี่ย?
ก็เลยเริ่มคิดว่าสุขภาพจิตสำคัญมาก เรื่องนี้ ฉันได้ข้อคิดจากหนังสือ "พลังแห่งความคิดบวก" ของเดล คาร์เนกี้ จริงๆนะ อ่านแล้วรู้สึกได้เลยว่าความเครียดส่งผลต่อร่างกายมากแค่ไหน ตอนนั้นฉันเครียดเรื่องงาน พักผ่อนไม่เพียงพอ ผลสุดท้ายก็คือป่วยง่าย นั่นแหละ ถึงได้รู้ว่าสุขภาพจิตสำคัญจริง
แล้วก็มีเรื่องสังคมด้วย ฉันจำได้ว่าตอนไปเที่ยวทะเลกับเพื่อนๆ ที่หัวหินเมื่อเดือนกรกฎาคม ปีที่แล้ว แค่ได้คุย ได้หัวเราะ มันก็รู้สึกดีขึ้นแล้ว เห็นไหม มันคือการดูแลสุขภาพทางสังคม ความสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้าง ช่วยให้ฉันรู้สึกมีความสุขและมีพลังขึ้นเยอะเลย
ส่วนเรื่องอารมณ์ อืมม... ยากอธิบาย มันคือการจัดการกับความรู้สึกของตัวเอง ให้รับมือกับความเครียด ความโกรธ ความเสียใจได้อย่างเหมาะสม บางทีก็ใช้การเขียนไดอารี่ บางทีก็ฟังเพลง แล้วแต่สถานการณ์ แต่ที่แน่ๆ มันช่วยได้เยอะ ฉันรู้สึกว่าตัวเองเข้าใจตัวเองมากขึ้น
สุดท้ายคือสุขภาพทางปัญญา คือการเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ หาความรู้ พัฒนาตัวเองอยู่เสมอ อย่างการเรียนภาษาอังกฤษออนไลน์ ฉันลงเรียนคอร์สใน Udemy ราคาประมาณ 2,000 บาท รู้สึกว่าสมองได้ใช้งาน ไม่ตัน ดีกว่าอยู่เฉยๆ แน่นอน
สรุปแล้ว สุขภาพที่ดีสำหรับฉัน มันคือการบาลานซ์ทุกอย่าง กาย ใจ สังคม อารมณ์ และปัญญา มันต้องไปด้วยกัน ไม่ใช่แค่ส่วนใดส่วนหนึ่ง ไม่งั้นก็ไม่สมดุล เหมือนรถที่ขาดล้อ วิ่งไปไม่ไหวหรอก!
สุขภาพมีความหมาย 3 ประการอะไรบ้าง
สุขภาพนะเหรอ... อืมมมม สามอย่างงั้นเหรอ?
ปลอดภัยก่อนเลย! ต้องปลอดภัยจากอันตรายทั้งหลายแหล่ แบบว่าไม่เจ็บตัว ไม่โดนทำร้ายอะไรงี้ คิดถึงตอนปีนี้ที่ฉันไปเที่ยวทะเล ระวังตัวมาก ทาครีมกันแดด ใส่เสื้อชูชีพ คือปลอดภัยสุดๆ
ไม่มีโรค! อันนี้สำคัญมาก คือแบบ ไม่ป่วย ไม่ไข้ ไม่เป็นหวัด ไม่เป็นอะไรทั้งนั้น คิดถึงตอนที่ฉันป่วยหนักเมื่อต้นปี ไข้ขึ้นสูง นอนซมไปหลายวันเลย โคตรแย่ จำได้เลยว่าตอนนั้นอยากหายป่วยไวๆ
ทั้งปลอดภัยและไม่มีโรค ครบเซ็ต! นี่คือระดับเทพแล้ว แบบสุขภาพดีสมบูรณ์ ทั้งกายและใจ อยากได้แบบนี้บ้างจัง
เฮ้อออ คิดไปคิดมาก็ปวดหัว ไปหาอะไรกินดีกว่า หิวแล้ว ปีนี้ฉันตั้งใจจะดูแลสุขภาพให้ดีกว่าเดิม ต้องออกกำลังกาย กินผักเยอะๆ งดของหวาน แต่ก็นะ... ช็อกโกแลตนี่อดไม่ได้จริงๆ
ข้อมูลเพิ่มเติม (ปี 2566): องค์การอนามัยโลก (WHO) เน้นสุขภาวะที่ดีเป็นการรวมกันของร่างกาย จิตใจ และสังคม ฉันว่ามันมากกว่าแค่ไม่มีโรคกับปลอดภัยนะ ความสมดุลของชีวิตก็สำคัญ แต่ตอนนี้ขอไปกินข้าวเที่ยงก่อนละกัน!
สุขภาพแบ่งได้กี่ลักษณะ อะไรบ้าง
โอ๊ย! สุขภาพเนี่ยนะ มันเหมือนไก่ย่างห้าดาว ที่ต้องครบเครื่องถึงจะอร่อยเหาะ ไม่ใช่แค่มีเนื้อ แต่ต้องมีหนังกรอบๆ น้ำจิ้มรสเด็ด ข้าวเหนียวนุ่มๆ ถึงจะเรียกว่า "สุขภาพดี" แบบเต็มสูบ
- กาย: ร่างกายต้องฟิตแอนด์เฟิร์ม ไม่ใช่เดินขึ้นบันไดสองขั้นก็หอบเป็นหมา
- จิต: จิตใจต้องแจ่มใส ไม่ใช่เครียดจนหัวหงอกก่อนวัยอันควร
- สังคม: เข้าสังคมได้ ไม่ใช่เก็บตัวอยู่แต่ในรู เหมือนเต่าจำศีล
- ปัญญา/จิตวิญญาณ: อันนี้ก็แล้วแต่คนจะตีความ บางคนบอกนั่งสมาธิ บางคนบอกทำบุญ แต่ที่แน่ๆ ต้องมีอะไรยึดเหนี่ยวจิตใจ ไม่ใช่ปล่อยชีวิตให้ล่องลอยไปวันๆ
ส่วน พ.ร.บ.สุขภาพแห่งชาติ พ.ศ. 2550 เนี่ย เค้าก็เขียนไว้ดี๊ดี ว่าสุขภาพคือ "สุขภาวะ" ที่สมบูรณ์ทั้งกาย จิต สังคม และปัญญา ที่เชื่อมโยงกันอย่างสมดุล อื้อหือ! ฟังดูดี แต่ทำจริงนี่สิ ยากยิ่งกว่าเข็นครกขึ้นภูเขา!
เกร็ดเล็กเกร็ดน้อย (ที่อาจจะไม่มีประโยชน์):
- เมื่อก่อน ตอนเด็กๆ ฉันเคยคิดว่าสุขภาพดี คือการกินขนมได้เยอะๆ โดยไม่โดนแม่ดุ แต่พอโตมาถึงรู้ว่ามันไม่ใช่!
- เคยเจอ ลุงข้างบ้านแกบอกว่า เคล็ดลับสุขภาพดีของแก คือกินเหล้าขาวทุกวันก่อนนอน อ้างว่าช่วยให้เลือดลมสูบฉีด อันนี้ก็แล้วแต่วิจารณญาณส่วนบุคคลนะจ๊ะ!
- เพื่อนสนิท ฉันคนนึง นางวิ่งตามหาความสุขทางจิตวิญญาณ ด้วยการเข้าคอร์สปฏิบัติธรรมทุกเดือน แต่สุดท้ายก็กลับมากินหมูกระทะเหมือนเดิม จบข่าว!
สุขภาพมีความหมายกี่อย่าง
สุขภาพเนี่ย มันมีหลายอย่างมากกกกก เฮ้อออ คิดหนักเลย
ทางกาย: อืมมม ก็คือร่างกายแข็งแรง ไร้โรคภัย ปีนี้เจอข่าวโรคระบาดเยอะเลยนะ หวั่นๆ เพื่อนฉันเป็นไข้หวัดใหญ่ หนักมาก นอนซมเป็นอาทิตย์ แต่ฉันก็แข็งแรงดีนะ ปีนี้ฉันออกกำลังกายสม่ำเสมอ วิ่งที่สวนสาธารณะทุกวันจันทร์ พุธ ศุกร์ และปั่นจักรยานวันเสาร์อาทิตย์ รู้สึกดีมากๆ
ทางจิต: อันนี้สำคัญนะ ต้องมีความสุข ใจเย็นๆ แต่บางทีก็เครียด เรื่องงาน เรื่องเรียน แบบว่าสอบตกวิชาคณิตศาสตร์ เซ็งเลย ต้องตั้งใจเรียนใหม่ ปีนี้ฉันลองฝึกสติปัฏฐาน รู้สึกว่าใจสงบขึ้นเยอะเลย ไม่ค่อยวู่วามเหมือนเมื่อก่อน
ทางปัญญา: เออ นี่ก็สำคัญ ต้องพัฒนาตัวเองตลอดเวลา อ่านหนังสือ เรียนรู้สิ่งใหม่ๆ ปีนี้ฉันลงคอร์สเรียนภาษาอังกฤษออนไลน์ สนุกดีนะ ได้เจอเพื่อนใหม่ๆด้วย แต่ก็ยังมีเวลาว่างดูซีรี่ย์นะ ฮ่าๆ ความสมดุลสำคัญ
ทางสังคม: ต้องมีเพื่อน มีคนรัก มีครอบครัวที่ดี ฉันรักครอบครัวของฉันมากๆเลย ทุกวันนี้ฉันโทรหาแม่ทุกวัน ปีนี้ฉันได้ไปเที่ยวกับเพื่อนสนิท สนุกมาก เราไปทะเลกัน ปีหน้าอยากไปต่างประเทศบ้าง
ทั้งหมดนี้แหละ คือสุขภาพแบบองค์รวม แต่บางทีก็งงๆ มันเยอะไปไหม ทำยังไงให้ครบทุกด้านวะ คิดแล้วปวดหัว แต่เอาเถอะ ฉันจะพยายามดูแลสุขภาพตัวเองให้ดีที่สุด เพื่อตัวเอง เพื่อคนที่รักฉัน ????
คําว่า สุขภาพ มีความหมายกี่ประการ
สุขภาพเนี่ยนะ? โอ้โห ถามมาได้ นี่มันเรื่องใหญ่ระดับชาติ (ในใจฉัน) เลยนะ
- ปลอดภัย (Safe): ก็แหงสิ! ไม่มีใครอยากใช้ชีวิตแบบ "Mission Impossible" ทุกวันหรอกนะ
- ไม่มีโรค (Sound): อันนี้เบสิกสุดๆ แต่ทำยากสุดๆ เหมือนกัน ลองกินบุฟเฟต์แบบไม่รู้สึกผิดดูสิ รับรอง...
- ครบองค์ (Whole): อันนี้แหละตัวจริง! ร่างกายดี จิตใจเริงร่า แถมกระเป๋าตังค์ตุง... โอ๊ย! ชีวิต
สรุปง่ายๆ สุขภาพดีคือ รวย สวย เก่ง จบนะ! (ล้อเล่นน่าาาา) เอาจริงมันคือความสมดุลแหละคุณ
เอ้อ! แล้วรู้ไหม? ตอนเด็กๆ ฉันเคยคิดว่าสุขภาพดีคือการกินไอติมได้ทุกวัน... คิดผิดชีวิตเปลี่ยน! ตอนนี้เลยเน้นกินผัก (แบบจำใจนิดๆ)
เกร็ดความรู้:
- สุขภาพปี 2567: เทรนด์มาแรงคือ "Mindfulness" กับ "Plant-Based Diet" จ้าาาา (ตามกระแสสุดๆ)
- เคล็ดลับ: หัวเราะวันละนิด จิตแจ่มใส (อันนี้เรื่องจริง ไม่ได้โม้)
องค์ประกอบ 3 อย่างของ สุขภาพ มีอะไรบ้าง
สุขภาพสำหรับฉันเหรอ? มันไม่ใช่แค่ไม่ป่วยนะ ตอนเด็กๆ คิดแค่นั้นแหละ กินยาแล้วหาย จบ! แต่พอโตมา... โอ๊ย! ไม่ใช่เลย
กาย: ร่างกายมันต้องไหวอ่ะ ปีนี้ 2567 แล้วนะ ไม่ใช่ 18 อีกต่อไป เมื่อก่อนกินอะไรก็ผอม ตอนนี้กินนิดเดียวก็ออกพุง! ต้องออกกำลังกายบ้างแล้วเนี่ย อย่างน้อยก็เดินเร็วๆ รอบหมู่บ้านสักหน่อย
จิตใจ: อันนี้สำคัญมากกกกก! เมื่อก่อนเครียดก็แค่ร้องไห้ เดี๋ยวนี้ต้องหาอะไรทำคลายเครียด ปีนี้เลยลองทำสมาธิ ดูยูทูปเอา ทำตามเค้าไปเรื่อยๆ ก็รู้สึกดีขึ้นนะ
สังคม: ไม่ได้แปลว่าต้องไปปาร์ตี้ทุกคืนนะ แค่มีเพื่อน มีคนให้คุย ให้ระบายบ้างก็พอแล้ว ฉันชอบไปนั่งร้านกาแฟแถวบ้าน คุยกับป้าเจ้าของร้าน แกเป็นคนตลกดี ฟังแกบ่นเรื่องลูกค้า เรื่องลูกหลานแล้วก็ขำๆดี
- ร้านกาแฟ: "บ้านกาแฟ" อยู่ซอยข้างวัดนี่แหละ
- ป้าเจ้าของร้าน: ชื่อป้าสมศรี
จริงๆแล้วฉันว่ามันเชื่อมกันหมดเลยนะ กายดี จิตใจก็ดีตาม สังคมดีก็ยิ่งทำให้จิตใจดีขึ้นไปอีก เฮ้อ! พูดแล้วก็อยากไปกินกาแฟ
เพิ่มเติม:
- ปีนี้ตั้งใจจะไปตรวจสุขภาพประจำปีที่โรงพยาบาลใกล้บ้านด้วย เพราะเมื่อก่อนขี้เกียจไปมาก
- กำลังหัดทำอาหารคลีนอยู่ ยากมากกกกก! แต่จะพยายาม
- อยากลองไปเข้าคอร์สฝึกสมาธิแบบจริงจังเหมือนกัน แต่ยังไม่มีเวลาเลย
คําว่า สุขภาพ มีความหมาย 3 ประการ อะไรบ้าง
คำว่า สุขภาพ ในมุมของฉันนะ มันไม่ใช่แค่ไม่ป่วย แต่มี 3 อย่างที่ผุดขึ้นมาในหัวเลย
- ร่างกาย: ร่างกายมันต้องดีอะ ไม่ใช่แค่ไม่มีโรค แต่ต้องรู้สึกมีพลัง ทำอะไรก็คล่องแคล่ว ไม่ใช่แบบเดินขึ้นบันไดก็เหนื่อยหอบแล้ว (อันนี้เคยเป็นช่วงนึง ตอนนั้นกินแต่บุฟเฟต์ ชาบู หมูกระทะ) ตอนนี้พยายามออกกำลังกายบ้าง วิ่งเหยาะๆ ในสวนเบญจกิติ อาทิตย์ละ 2-3 ครั้ง แค่นี้ก็รู้สึกดีขึ้นเยอะเลย สำคัญคือต้องแข็งแรง ไม่ใช่แค่ผอม!
- จิตใจ: อันนี้สำคัญสุดๆ เลยอะ สำหรับฉันนะ คือต้องไม่เครียด ไม่คิดมาก ปล่อยวางเป็นบ้าง เมื่อก่อนเป็นคนคิดเยอะมาก นอนไม่หลับเลย แต่พอได้ลองนั่งสมาธิบ้าง ฟังเพลงเบาๆ บ้าง มันช่วยได้เยอะจริงๆ แล้วก็พยายามอยู่กับคนที่ทำให้เราสบายใจ ไม่ toxic! เรื่องนี้พูดยาวเลย แต่เอาเป็นว่า จิตใจดี ชีวิตก็ดี
- สังคม: เราเป็นสัตว์สังคมนี่หน่า จะอยู่คนเดียวได้ยังไง สุขภาพดีในมุมฉันคือ การที่เรามีเพื่อน มีครอบครัว ที่เข้าใจเรา คอยซัพพอร์ตกันและกัน ไม่ใช่แบบเจอหน้ากันทีไรทะเลาะกันทุกที แบบนั้นมันบั่นทอนจิตใจเปล่าๆ สังคมดี ชีวิตก็มีสีสัน
เพิ่มเติม:
- ปีนี้ตั้งเป้าว่าจะไปตรวจสุขภาพประจำปีให้ละเอียดเลย เพราะปีที่แล้วไม่ได้ไป (ขี้เกียจล้วนๆ)
- เมื่อก่อนชอบกิน junk food มาก ตอนนี้พยายามลดๆ ลงบ้าง เน้นกินผักผลไม้เยอะขึ้น (ยากมาก แต่พยายามอยู่)
- อยากลองไป retreat สักครั้ง แบบไปอยู่เงียบๆ กับตัวเอง 2-3 วัน น่าจะดีต่อใจ
ข้อควรจำ (สำหรับตัวเองด้วย):
- ออกกำลังกายสม่ำเสมอ
- กินอาหารที่มีประโยชน์
- นอนหลับให้เพียงพอ
- จัดการความเครียด
- มีปฏิสัมพันธ์ที่ดีกับคนรอบข้าง
ความคิดเห็นต่อคำตอบ:
ขอบคุณสำหรับความคิดเห็นของคุณ! ความคิดเห็นของคุณมีความสำคัญมากในการช่วยเราปรับปรุงคำตอบในอนาคต