โรงพยาบาลกรุงเทพเป็นของใคร

โรงพยาบาลกรุงเทพเป็นของใคร? ตระกูลปราสาททองโอสถถือหุ้นใหญ่

เมื่อสงสัยว่า โรงพยาบาลกรุงเทพเป็นของใคร การทำความเข้าใจโครงสร้างผู้ถือหุ้นช่วยสร้างความมั่นใจในการเลือกรับบริการสุขภาพระดับสากล.
การทราบข้อมูลผู้อยู่เบื้องหลังความสำเร็จช่วยให้ผู้ใช้บริการประเมินความมั่นคงและมาตรฐานของเครือข่ายสถานพยาบาลชั้นนำได้แม่นยำยิ่งขึ้น.
เรียนรู้บทบาทของกลุ่มผู้บริหารเพื่อเข้าใจทิศทางการเติบโตของธุรกิจสุขภาพ.

โรงพยาบาลกรุงเทพเป็นของใคร: เจาะลึกเจ้าของอาณาจักร BDMS

เจ้าของและผู้ก่อตั้งโรงพยาบาลกรุงเทพคือตระกูลปราสาททองโอสถ โดยมี นพ.ปราเสริฐ ปราสาททองโอสถ ประวัติ เป็นผู้บุกเบิกและจดทะเบียนก่อตั้งบริษัท กรุงเทพดุสิตเวชการ จำกัด (มหาชน) หรือ BDMS ในปี 2515 ปัจจุบันธุรกิจนี้ได้ขยายตัวกลายเป็นเครือข่ายโรงพยาบาลเอกชนที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทยและติดอันดับต้นๆ ของโลก โดยมีทายาทอย่าง พญ.ปรมาภรณ์ ปราสาททองโอสถ ผู้บริหาร เป็นผู้รับไม้ต่อในการบริหารงานหลัก

ในการลงทุนหรือการเลือกรับบริการสุขภาพ การรู้ว่าใครเป็นผู้อยู่เบื้องหลังความสำเร็จช่วยสร้างความมั่นใจได้อย่างมาก ตระกูลปราสาททองโอสถไม่ได้เป็นเพียง เจ้าของโรงพยาบาลกรุงเทพ เท่านั้น แต่ยังครองหุ้นใหญ่ในเครือข่ายสุขภาพที่ครอบคลุมแบรนด์ดังอย่าง สมิติเวช, พญาไท, เปาโล และบีเอ็นเอช ซึ่งข้อมูลล่าสุดระบุว่าตระกูลปราสาททองโอสถยังคงถือหุ้นรวมกันใน BDMS มากกว่า 20% ของจำนวนหุ้นทั้งหมด ^[1]

นพ.ปราเสริฐ ปราสาททองโอสถ: ผู้สร้างตำนานจากโรงพยาบาลแห่งเดียวสู่อาณาจักรหมื่นล้าน

นายแพทย์ปราเสริฐ ปราสาททองโอสถ หรือที่รู้จักกันในนาม หมอปราเสริฐ คือบุคคลสำคัญที่เปลี่ยนภาพลักษณ์ธุรกิจโรงพยาบาลในไทยไปตลอดกาล ท่านเริ่มต้นจากการเปิดโรงพยาบาลกรุงเทพเพียงแห่งเดียวบนถนนเพชรบุรีตัดใหม่ด้วยเตียงผู้ป่วยเพียงไม่กี่เตียง แต่ด้วยวิสัยทัศน์ที่ต้องการสร้างมาตรฐานการรักษาแบบสากล ทำให้ธุรกิจเติบโตอย่างก้าวกระโดดผ่านกลยุทธ์การเข้าซื้อกิจการและการควบรวมกิจการ (M&A) ตลอดช่วงหลายทศวรรษที่ผ่านมา

ผมจำได้ว่าสมัยเริ่มศึกษาเรื่องหุ้นกลุ่มโรงพยาบาลใหม่ๆ ผมรู้สึกทึ่งกับความใจถึงของคุณหมอปราเสริฐมาก ท่านไม่ได้มองแค่การรักษาคนไข้ แต่ท่านมองการสร้าง Ecosystem ของสุขภาพที่ครบวงจร ซึ่งนั่นรวมถึงการมีสายการบินบางกอกแอร์เวย์สเพื่อสนับสนุน Medical Tourism หรือการท่องเที่ยวเชิงการแพทย์อีกด้วย การบริหารแบบรวมศูนย์แต่กระจายอำนาจการรักษาทำให้ BDMS สามารถคุมส่วนแบ่งการตลาดโรงพยาบาลเอกชนในไทยได้สูงถึง 46.5% ในปัจจุบัน -^[2] ซึ่งเป็นตัวเลขที่สูงมากสำหรับอุตสาหกรรมที่มีการแข่งขันสูงเช่นนี้

พญ.ปรมาภรณ์ ปราสาททองโอสถ: ทายาทรุ่นที่ 2 ผู้สานต่อความมั่งคั่ง

ปัจจุบันการบริหารงานส่วนใหญ่ถูกส่งต่อไปยัง พญ.ปรมาภรณ์ ปราสาททองโอสถ ซึ่งดำรงตำแหน่งกรรมการผู้อำนวยการใหญ่ การเปลี่ยนผ่านอำนาจนี้เกิดขึ้นอย่างราบรื่นและสะท้อนให้เห็นถึงความพยายามในการนำเทคโนโลยีสมัยใหม่และระบบ Digital Health เข้ามาใช้ในเครือโรงพยาบาลมากขึ้น

โครงสร้างการถือหุ้น: ใครคือเจ้าของตัวจริงในตลาดหลักทรัพย์?

แม้เราจะเรียกกันติดปากว่าเป็น โรงพยาบาลกรุงเทพเป็นของใคร แต่เนื่องจาก BDMS เป็นบริษัทมหาชนที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET) รายชื่อผู้ถือหุ้นจึงประกอบด้วยกลุ่มบุคคลและสถาบันการเงินที่หลากหลาย แต่ขุมพลังหลักยังคงอยู่ที่ครอบครัวผู้ก่อตั้ง

สัดส่วนผู้ถือหุ้นรายใหญ่ในปัจจุบันสะท้อนให้เห็นถึงโครงสร้างที่แข็งแกร่ง: พญ.ปรมาภรณ์ ปราสาททองโอสถ: ถือหุ้นรายใหญ่ที่สุดอันดับหนึ่งที่ประมาณ 5.80% นพ.ปราเสริฐ ปราสาททองโอสถ: ยังคงถือหุ้นส่วนตัวอยู่ที่ประมาณ 9.31% บริษัท ปราสาททองโอสถ จำกัด ^[4]: ถือหุ้นในสัดส่วน 2.15% กลุ่มสถาบันการเงิน: เช่น Thai NVDR และสำนักงานประกันสังคม ถือหุ้นรวมกันเพื่อเสถียรภาพ

น่าสนใจว่าสัดส่วนการถือหุ้นของ ตระกูลปราสาททองโอสถ ธุรกิจ เมื่อรวมทุกบุคคลและนิติบุคคลในเครือแล้ว ยังคงรักษาสถานะผู้มีอำนาจตัดสินใจหลักเอาไว้ได้ อย่างไรก็ตาม มีข้อสังเกตหนึ่งที่ผมพบจากการติดตามข้อมูลเศรษฐกิจ คือช่วงปี 2563 มีการขายหุ้นส่วนหนึ่งออกมาเพื่อปรับพอร์ตการลงทุนส่วนตัว แต่การเคลื่อนไหวนั้นไม่ได้สั่นคลอนการเป็นเจ้าของแต่อย่างใด - กลับกันมันช่วยเพิ่มสภาพคล่องให้กับหุ้นในตลาดเสียด้วยซ้ำ

อาณาจักร BDMS: ไม่ได้มีแค่โรงพยาบาลกรุงเทพ

หากถามว่า โรงพยาบาลกรุงเทพเป็นของใคร คุณอาจต้องแปลกใจเมื่อรู้ว่าเจ้าของคนเดียวกันนี้ยังมีโรงพยาบาลอื่นๆ ในมืออีกเพียบ ปัจจุบัน BDMS มี รายชื่อโรงพยาบาลในเครือ BDMS รวมกว่า 58 แห่งทั่วประเทศไทยและกัมพูชา^[5] แบ่งออกเป็น 6 กลุ่มหลักที่เจาะกลุ่มลูกค้าต่างกัน

ความแตกต่างของแบรนด์ภายใต้เจ้าของเดียวกัน (BDMS)

กลุ่มโรงพยาบาลกรุงเทพ (Bangkok Hospital Group)

- ศูนย์การรักษาเฉพาะทางครบวงจรและเทคโนโลยีขั้นสูง

- ครอบคลุมหัวเมืองใหญ่ทั่วประเทศกว่า 20 แห่ง

- ลูกค้าคนไทยระดับบนและชาวต่างชาติทั่วไป

กลุ่มโรงพยาบาลสมิติเวช (Samitivej Hospital)

- เน้นประสบการณ์การบริการที่เหนือระดับและกุมารเวชศาสตร์

- ประมาณ 8 แห่ง เน้นพื้นที่ย่านธุรกิจ

- กลุ่มแม่และเด็ก และชาวญี่ปุ่น (Expat)

กลุ่มโรงพยาบาลพญาไท/เปาโล

- การเข้าถึงง่ายในย่านที่พักอาศัยและระบบประกันสังคม

- รวมกันมากกว่า 10 แห่งในกรุงเทพฯ และปริมณฑล

- พนักงานออฟฟิศและครอบครัวชนชั้นกลาง

ก้าวพลาดครั้งใหญ่: เมื่อวิสัยทัศน์ต้องแลกด้วยบทเรียนราคาแพง

ในช่วงปี 2563 ตระกูลปราสาททองโอสถเคยพยายามทำดีลยักษ์ใหญ่ในการเข้าซื้อหุ้นทั้งหมดของโรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ (BH) เพื่อควบรวมเป็นเบอร์ 1 ของโลกอย่างเบ็ดเสร็จ นพ.ปราเสริฐมองว่านี่คือจิ๊กซอว์ชิ้นสุดท้ายที่จะครองตลาด Medical Tourism ได้อย่างไร้คู่แข่ง

แต่ความท้าทายเกิดขึ้นเมื่อต้องเผชิญกับกฎหมายการค้าเสรีและคณะกรรมการการแข่งขันทางการค้า (กขค.) ที่เข้ามาตรวจสอบอย่างเข้มข้นเนื่องจากกังวลเรื่องการผูกขาดธุรกิจโรงพยาบาล นอกจากนี้ โควิด-19 เริ่มส่งผลกระทบทำให้มูลค่าหุ้นทั่วโลกผันผวนอย่างรุนแรง

ทีมบริหารต้องตัดสินใจอย่างยากลำบาก สุดท้ายพวกเขาเลือกที่จะ ถอย และขายหุ้น BH ทั้งหมดที่มีอยู่ออกไปแทนที่จะดึงดันทำดีลต่อ การยอมรับความจริงว่าสภาพคล่องและความยืดหยุ่นในเวลานั้นสำคัญกว่าการครอบครอง คือจุดเปลี่ยนที่สำคัญ

ผลลัพธ์คือ BDMS มีกระแสเงินสดกลับเข้ามามหาศาลกว่า 18,000 ล้านบาท ซึ่งถูกนำมาลดหนี้และขยาย Wellness Clinic แทน ทำให้บริษัทสามารถรักษาระดับกำไรสุทธิไว้ได้กว่า 12,000 ล้านบาทในปีถัดมา และแสดงให้เห็นว่าเจ้าของตัวจริงรู้ดีว่าเมื่อไหร่ควรเดินหน้าและเมื่อไหร่ควรหยุด