ทำไมแผลไม่ตกสะเก็ด

คำถาม?

เพื่อนสนิทฉันเป็นพยาบาลที่โรงพยาบาลศิริราช เล่าให้ฟังบ่อยๆ ว่าเจอคนไข้แผลเรื้อรังเยอะมาก ส่วนใหญ่เพราะดูแลแผลไม่ดี แบบว่า ปล่อยให้แผลแห้งกรัง หรือบางคนก็เปียกแฉะตลอดเวลา ใช้พวกผ้าก๊อซธรรมดาปิด ไม่ใช่แผลทุกชนิดจะใช้แบบนั้นได้ บางทีแผลติดเชื้อ ก็ยิ่งแย่ มีหลายเคสเลยที่ต้องผ่าตัด เสียเงินเสียเวลาไปเยอะ จำได้ว่าเคสหนึ่งที่เธอเล่า คุณลุงคนหนึ่ง แผลที่ขาเน่าไปเกือบครึ่ง เพราะปล่อยไว้นานมาก ตอนนั้นคุณลุงต้องนอนโรงพยาบาลเป็นเดือน ค่าใช้จ่ายก็หลักหมื่น น่าใจหายจริงๆ.

คือมันขึ้นอยู่กับหลายปัจจัยอ่ะ อย่างคุณภาพของวัสดุที่ใช้ปิดแผลก็สำคัญมาก จำได้ว่าเคยเห็นเพื่อนซื้อแผ่นแปะแผลเจลในเซเว่น แพงกว่าแบบธรรมดา แต่ดูคุณภาพดีกว่าเยอะ ไม่รู้ว่ามันช่วยเรื่องการรักษาแผลได้มากแค่ไหนนะ แต่ดูจากแพคเกจแล้ว น่าจะช่วยเรื่องความชุ่มชื้น ไม่ให้แผลแห้งเกินไป แต่ถ้าแผลมีการติดเชื้อ ก็ต้องไปหาหมออยู่ดี อย่าพยายามรักษาเองเด็ดขาด.

แผลเรื้อรังมันไม่ใช่เรื่องเล่นๆ นะ ยิ่งถ้าคนอายุมาก ระบบภูมิคุ้มกันก็ไม่ค่อยดี ยิ่งเสี่ยง ขนาดแผลเล็กๆ ถ้าไม่ดูแลดีๆ ก็กลายเป็นแผลเรื้อรังได้เหมือนกัน เคยเห็นคุณยายข้างบ้าน แผลเล็กๆ ที่เท้า เพราะไปโดนอะไรไม่รู้ แต่แกปล่อยไว้ จนกลายเป็นแผลเรื้อรัง ต้องไปหาหมอ ใช้เวลารักษานานหลายเดือน โชคดีที่ไม่ต้องผ่าตัด. สุดท้ายแล้ว ดูแลแผลให้ถูกวิธี ดีที่สุดจริงๆ.

ทําไมแผลตกสะเก็ดถึงไม่หายสักที

โอ๊ยตาย! แผลตกสะเก็ดแล้วไม่หายเนี่ยนะ เหมือนยายผมเลย! แกเป็นแผลที่เท้าล้มหัวทิ่มลงไปในกองขยะ สะเก็ดหลุดปุ๊บ น้ำเหลืองเยิ้มปั๊บ! นานเป็นเดือน! หมอบอกว่า..

• ติดเชื้อ! เชื้อโรคมันคงจัดปาร์ตี้ในแผล ไม่งั้นน้ำเหลืองมันจะไหลพรากแบบนั้นได้ไงวะ!
• อักเสบ! เหมือนโดนผึ้งต่อยสิบตัว บวมแดงยุบยาก! แผลมันดื้อยาสุดๆ
• แผลลึก! ไม่ใช่แค่ขูดขีดผิวเปลือกแตงโมนะ นี่มันเจาะทะลุถึงเนื้อในเลย! สมานยากเป็นธรรมดา

เดือนนึงแล้วยังไม่หาย นี่ไม่ใช่แค่แผลธรรมดาแล้วนะ มันเป็นศึกใหญ่! ต้องไปหาหมอโดยด่วน! อย่ามัวแต่ใช้น้ำเกลือล้างเล่นๆ เดี๋ยวจะกลายเป็นแผลเป็นคางคก น่าเกลียดน่ากลัวไปอีก

ที่บ้านผมนี่ ยายทาอะไรไม่รู้ น้ำมันมะพร้าวผสมขี้เถ้า เดี๋ยวนี้แผลหายแล้ว แต่ก็เป็นรอยดำเป็นปื้นๆ เหมือนลายเสือดาว ฮ่าๆๆ แต่เดี๋ยวนี้เขาใช้วิธีการรักษาที่ดีกว่าสมัยก่อนเยอะ ไปหาหมอเถอะ อย่าปล่อยไว้นาน เดี๋ยวจะลำบากทีหลัง! ปีนี้ก็ยังเป็นอย่างนี้อยู่ ไม่ว่าจะปีไหน แผลแบบนี้ต้องรีบไปหาหมอ!

ทําอย่างไรให้แผลตกสะเก็ดเร็วขึ้น

แผลตกสะเก็ดเร็ว? ง่ายกว่าที่คิด

• ล้างแผล: น้ำเกลือ จบ
• ยา: เบตาดีน, โพวิโดน-ไอโอดีน เลือกเอา
• ปิดแผล: พลาสเตอร์ เท่านั้นที่คู่ควร
• เปลี่ยน: วันละครั้งพอ อย่าเยอะ
• สังเกต: บวม แดง หนอง รีบไปหาหมอ อย่าช้า

เสริม: คนที่บ้านเคยแผลติดเชื้อเพราะประมาท อย่าเป็นแบบนั้น

ข้อมูลเพิ่มเติม:

• ความสะอาด: หัวใจหลักคือความสะอาด อย่าให้ฝุ่นเข้า
• ยาฆ่าเชื้อ: ทาบางๆ อย่าโบก
• อาหาร: โปรตีนช่วยสมานแผล กินเยอะๆ
• พักผ่อน: นอนให้พอ ร่างกายซ่อมแซมตัวเอง
• เลี่ยง: แอลกอฮอล์ บุหรี่ ศัตรูตัวร้ายของแผล

คำคม: ความอดทน คือยาที่ดีที่สุด

ทำไมแผลตกสะเก็ดช้า

แผลตกสะเก็ดช้า? ไอ้เจ้าแผลดื้อๆนี่มันมีสาเหตุซ่อนเร้นนะจ๊ะ ไม่ใช่แค่รอเวลาอย่างเดียว! ลองดูสาเหตุหลักๆที่ทำให้แผลของคุณดื้อด้านกว่าหอยทากแข่งกับเต่าซะอีก:

• เชื้อโรคเจ้าเล่ห์: เหมือนพวกโจรสลัดมาบุกรุกแย่งชิงสมบัติ (แผลของคุณนั่นแหละ) มันเลยยิ่งใหญ่โตและใช้เวลาเยียวยานานกว่าปกติ ปีนี้เจอเชื้อดื้อยาบ่อยขึ้นด้วยนะ ระวังไว้!

• บุหรี่ตัวร้าย: นี่คือศัตรูตัวฉกาจของการสมานแผลเลยล่ะ เหมือนคุณไปขวางทางเดินเลือด เลือดจะไปเลี้ยงแผลได้ช้า ออกซิเจนก็เข้าไม่ถึง แถมยังเสี่ยงติดเชื้อหนักกว่าเดิมอีก เลิกเถอะนะ ชีวิตคุณมีค่ากว่ามวนบุหรี่หลายล้านมวน! ผมเลิกเองมา 3 ปีแล้ว ชีวิตดีขึ้นเยอะเลย

• ปัจจัยอื่นๆ (แอบกระซิบ): นอกจากสองข้อหลักๆแล้ว ยังมีเรื่องโภชนาการ โรคประจำตัว และการดูแลแผลที่ไม่ถูกวิธี เข้ามาเกี่ยวข้องด้วยนะ เหมือนปรุงอาหาร ขาดส่วนผสมสำคัญ ก็ทำอาหารไม่อร่อย แผลก็จะหายช้า

ปล. ผมเองเป็นคนนึงที่เคยมีประสบการณ์แผลหายช้า เพราะตอนนั้นเล่นกีฬาบาดเจ็บ แล้วดันไปสูบบุหรี่อีก สุดท้ายต้องไปหาหมอ โดนดุซะเละ จำจนตายเลยล่ะ

ทําไมแผลถึงไม่แห้ง

แผลไม่แห้ง เพราะอะไร? หลายสาเหตุ

• การไหลเวียนเลือดไม่ดี: แผลเบาหวาน, แผลกดทับ, หลอดเลือดดำเสื่อม/หลอดเลือดแดงตีบตัน เลือดไปเลี้ยงแผลน้อย ช้าหาย

• การติดเชื้อ: แบคทีเรีย ไวรัส เชื้อรา ทำแผลอักเสบ ขยายตัว ไม่หาย

• ระบบภูมิคุ้มกันบกพร่อง: ร่างกายซ่อมแซมช้า แผลหายยาก พบในผู้ป่วยโรคเรื้อรัง

• การดูแลแผลไม่ถูกวิธี: ทำความสะอาดไม่ดี ปิดแผลไม่เหมาะสม แผลติดเชื้อง่าย

• สารอาหารไม่เพียงพอ: โปรตีน วิตามิน แร่ธาตุสำคัญ ขาด แผลสมานช้า

ปีนี้ (2566) พบว่า ผู้ป่วยเบาหวาน จำนวนมาก มีปัญหาแผลเรื้อรัง ที่เท้า เนื่องจาก การควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดไม่ดี และการดูแลเท้าไม่เหมาะสม ข้อมูลจากโรงพยาบาลศิริราช ปี 2566 (ตัวเลขจำเพาะ ขอให้ค้นหาข้อมูลเพิ่มเติมจากแหล่งอ้างอิงทางการแพทย์)

แผลไม่แห้งเกิดจากอะไร

แผลไม่แห้ง ส่วนใหญ่มาจากปัจจัยที่ขัดขวางกระบวนการสมานแผลตามธรรมชาติ ไม่ว่าจะเรื่องการติดเชื้อ การไหลเวียนโลหิตไม่ดี หรือแม้แต่ชนิดของแผลเอง

• การติดเชื้อ: แบคทีเรียตัวร้ายนี่แหละที่ทำให้แผลอักเสบ บวมแดง หนองไหล แล้วก็หายช้า
• การไหลเวียนโลหิต: เลือดไม่ไปเลี้ยง แผลก็ขาดอาหารเหมือนต้นไม้ขาดน้ำ โดยเฉพาะคนที่เป็นเบาหวานหรือมีปัญหาหลอดเลือด
• ชนิดของแผล: แผลกดทับ แผลเบาหวาน มักจะหายยากกว่าแผลทั่วไป เพราะมีปัจจัยซับซ้อนกว่า
• การดูแลแผลที่ไม่เหมาะสม: ใช้น้ำยาแรงเกินไป ปิดแผลไม่ถูกวิธี หรือปล่อยให้แผลแห้งเกินไป ก็ไม่ใช่เรื่องดี

เพิ่มเติม: ผมเคยเห็นเคสคนรู้จัก แผลเล็กนิดเดียว แต่ดูแลไม่ดี กลายเป็นเรื่องใหญ่โต ต้องไปหาหมอ เสียเวลา เสียเงิน ถ้าแผลเล็กน้อยดูแลเองได้ แต่ถ้าเริ่มมีอาการผิดปกติ อย่าลังเลที่จะปรึกษาแพทย์

• เคล็ดลับ: บางทีการกินอาหารที่มีประโยชน์ก็ช่วยได้นะ พวกโปรตีน วิตามินซี พวกนี้สำคัญต่อการสร้างเนื้อเยื่อใหม่
• ข้อคิด: สุขภาพเป็นสิ่งสำคัญ มองข้ามเรื่องเล็ก ๆ น้อย ๆ ไป อาจจะกลายเป็นปัญหาใหญ่ในภายหลังก็ได้

ทําไมแผลถึงตกสะเก็ด

ทำไมแผลถึงตกสะเก็ดน่ะเหรอ? อ๋อ... ก็เหมือนบ้านที่โดนโจรขึ้นน่ะแหละ ร่างกายก็ต้องรีบหาอะไรมาปิดๆ โปะๆ ไว้ก่อนไง!

• เลือดแข็งตัว: จินตนาการว่าเลือดเป็นปูนซีเมนต์ด่วนพิเศษ พอมีแผลปุ๊บ! ปูนก็ไหลออกมาอุดปากแผลทันที กลายเป็น "สะเก็ดกันตาย" ชั่วคราว
• สะเก็ด vs. แผลเป็น: สะเก็ดนี่คือพระเอกตัวจริง! แต่บางทีร่างกายเราก็ "อินจัด" ส่งโปรตีนมาซ่อมแซมเยอะเกินไป กลายเป็น "บ้านใหม่ที่สร้างใหญ่โตเกินเบอร์" หรือที่เรียกว่าแผลเป็นนูนไงล่ะ!
• แกะ เกา เกลา: อันนี้ตัวร้ายชัดๆ! การแกะสะเก็ดก็เหมือนไปรื้อบ้านที่กำลังซ่อม ทำให้เม็ดสี (ตัวป่วน) มารวมตัวกัน กลายเป็นรอยดำ หรือหนักกว่านั้นคือบ้านพัง (หลุมแผล) ไปเลย!

เพิ่มเติม: เคยได้ยินไหมว่า "อย่าแกะสะเก็ด"? นั่นแหละ! เพราะจริงๆ แล้วใต้สะเก็ดกำลังมี "ปาร์ตี้สมานแผล" อยู่นะ! ให้เขาทำงานกันไปเงียบๆ เถอะ เดี๋ยวแผลหายสวยเอง! (เชื่อสิ ประสบการณ์ตรง!)