ทําไมเราถึงไม่มีต่อมรับรสเผ็ด

อ้าว! ไม่มีต่อมรับรสเผ็ดจริงๆ เหรอเนี่ย? ตอนเด็กๆ ผมนี่ชอบกินพริกมากเลยนะ จำได้แม่บอกว่ากินเยอะเดี๋ยวปากพอง แต่ก็ยังแอบกินอยู่ดี ฮ่าๆ แล้วความเผ็ดที่เราสัมผัสได้นี่มันคืออะไรกันแน่?

มันไม่ใช่รสชาติหรอกนะ รู้มั้ย? มันคือความรู้สึกแสบร้อน! เหมือนตอนที่เราโดนน้ำร้อนลวกอะ แต่แค่ว่า ไอ้ความแสบร้อนนี้มันมาจากสารแคปไซซินในพริกนั่นแหละ เจ้าสารตัวนี้มันไปกระตุ้น TRPV1 อะไรสักอย่าง (จำชื่อเต็มไม่ค่อยได้แหะ ขอโทษที) มันเป็นเหมือนตัวรับความร้อนในเซลล์ประสาทเราอ่ะ เข้าใจป่ะ?

พอมันโดนกระตุ้นปุ๊บ เซลล์ประสาทก็ส่งสัญญาณไปสมอง บอกสมองว่า "ร้อน! ร้อนมาก! เผ็ดๆๆๆ!" สมองเราก็เลยตีความว่าเป็นความเผ็ด ยิ่งพริกเผ็ดมาก แคปไซซินก็เยอะ สัญญาณก็แรง เราก็เลยรู้สึกเผ็ดแสบร้อนสุดๆ ไปเลย ลองนึกภาพตอนกินพริกขี้หนูสวนสิ แสบถึงทรวงเลยใช่มั้ยล่ะ? นี่แหละคือที่มาของความเผ็ด

แล้วตาเราล่ะ? ทำไมเวลาโดนพริกเข้าตา มันแสบร้อนเหมือนกัน? ก็เพราะกลไกเดียวกันนั่นแหละ TRPV1 ในเซลล์ประสาทของตา มันก็โดนกระตุ้น ส่งสัญญาณไปสมอง ทำให้เรารู้สึกแสบร้อน ไม่ใช่เพราะตาเรามีต่อมรับรสเผ็ดอะไรแบบนั้นหรอกนะ อย่างที่บอก มันไม่ใช่รส แต่เป็นความรู้สึก เข้าใจง่ายๆ คือ ไม่ใช่ลิ้นรับรู้ความเผ็ด แต่เป็นระบบประสาทรับรู้ความร้อน แทน ประมาณนั้นแหละ จำง่ายๆ ใช่ป่ะ?

เออ... แต่บางทีก็แอบสงสัยนะ ถ้าไม่มีต่อมรับรสเผ็ด แล้วทำไมคนเราถึงชอบกินของเผ็ดกันล่ะ? นี่มันเป็นปริศนาของชีวิตเลยนะเนี่ย! หรือว่ามันเป็นวิวัฒนาการบางอย่าง เพื่อให้เราได้ลิ้มลองรสชาติใหม่ๆ หืมมม... คิดแล้วก็สนุกดีนะ แบบว่า อะไรก็เกิดขึ้นได้ ในโลกใบนี้ ใช่ไหม?