ประโยชน์ของคลื่นเสียงมีอะไรบ้าง
คำถาม?
โอ้โห พอพูดเรื่องคลื่นเสียงนะ ฉันนี่นึกถึงตอนท้องเลย ช่วงปลายสิงหาปี 2560 นัดหมออัลตร้าซาวด์ที่โรงพยาบาลแถวบ้าน คือลุ้นสุด ๆ ไม่ใช่แค่เพศนะ อยากเห็นหน้าลูกด้วยซ้ำ มันเป็นอะไรที่มหัศจรรย์มากเลยนะ คิดดูสิ คลื่นเสียงบาง ๆ แค่นั้นแทรกผ่านร่างกายแล้วสร้างภาพให้เราเห็นข้างในได้ชัดขนาดนั้น วันนั้นเห็นลูกน้อยกวักมือหยอย ๆ ตลกดี จำติดตาเลย
พอมาคิดอีกที เรื่องเสียงนี่มันไม่ใช่แค่ฟังเพลงหรือคุยกันอย่างเดียวจริงๆ นั่นแหละ บางทีเห็นน้องหมาที่บ้านมันเห่าใส่กำแพง ฉันก็สงสัยนะว่ามันได้ยินเสียงอะไรที่เราไม่ได้ยินรึเปล่า คือแบบว่าสัตว์บางชนิดมันสื่อสารกันด้วยคลื่นเสียงที่เราไม่เข้าใจเลยนะ ยิ่งตอนเด็กๆ เคยดูสารคดีเรือดำน้ำที่เค้าใช้โซนาร์สแกนหาของใต้น้ำอ่ะ มันว้าวมากเลยนะตอนนั้น
จริงๆ แล้วเรื่องคลื่นเสียงมันมีอะไรมากกว่าที่คิดเยอะนะ อย่างที่ใช้รักษาโรคนี่ก็สุดยอดไปเลย เคยได้ยินเรื่องการใช้คลื่นเสียงบำบัดพวกเนื้อเยื่อหรืออะไรพวกนั้นนะ คือมันเกินความเข้าใจของเราไปมากจริงๆ แต่ก็รู้สึกอุ่นใจนะที่วิทยาศาสตร์พัฒนาไปได้ขนาดนี้ คลื่นเสียงที่มองไม่เห็นแต่มันช่วยชีวิตคนได้เยอะแยะเลย.
สมบัติของคลื่นสามารถนำมาใช้ประโยชน์ในชีวิตประจำวันได้อย่างไรบ้าง
โอ๊ย! คลื่นเสียงนี่มันสุดติ่งกระดิ่งแมวไปเลยนะ! ประโยชน์มันเยอะยังกะพุงปลาทูที่เพิ่งขึ้นจากทะเล! เอาไปใช้ในชีวิตจริงได้แบบเกินเบอร์มาก ลองฟังดูนะ หมอเขาเอาคลื่นเหนือเสียงไปส่องดูอวัยวะข้างในตัวคนนี่แหละ เหมือนมีตาเอ็กซเรย์วิเศษ เห็นตับไตไส้พุง ไม่ต้องผ่าท้องให้เจ็บตัวก่อน สแกนแป๊บเดียวรู้เรื่อง จิ๊บๆ!
แล้วพวกโรงงานอะ เวลาจะเช็คว่าเหล็กมันร้าวตรงไหน หรือแก้วมันมีตำหนิไหม ก็ใช้คลื่นเหนือเสียงนี่แหละยิงเข้าไป สแกนปุ๊บรู้ปั๊บ! ไม่ต้องนั่งเพ่งจนตาเหล่ ไม่ต้องกลัวตึกถล่ม รถพังกลางอากาศ เพราะหาจุดอ่อนได้ทันท่วงที!
สายขุดเจาะน้ำมันก็ใช่ย่อยนะพี่น้อง! เขาเอาคลื่นจากการระเบิดนี่แหละ ส่งลงไปใต้ดินลึกๆ ลึกกว่ารักแรกพบของบางคนอีกอะ! มันสะท้อนกลับมาเป็นแผนที่ บอกได้เลยว่าตรงไหนมีน้ำมัน หรือชั้นหินมันเป็นยังไงบ้าง ละเอียดยิบ!
ส่วนชาวประมงนะ ถ้าไม่มีเจ้าคลื่นเสียงนี่มีหวังได้แห้วแน่! เขาใช้โซนาร์ไง ยิงคลื่นลงน้ำไปสแกนหาฝูงปลา ใต้ทะเลลึกแค่ไหนก็เห็น เหมือนมีตาแสกนใต้น้ำเลย เจ๋งป้ะ! ไม่ต้องมานั่งโยนแหเดาสุ่มให้เสียเวลา!
ทีนี้มาดูกันหน่อยว่าแต่ละอย่างมันทำอะไรได้บ้าง เพิ่มเติมแบบจัดเต็ม!
- ด้านการแพทย์
- อัลตราซาวด์ ใช้ ตรวจครรภ์ ดูพัฒนาการของลูกน้อยในท้อง หรือ วินิจฉัยโรค เกี่ยวกับอวัยวะภายในอย่างตับ ไต หัวใจได้แบบไม่ต้องเจ็บตัว!
- บางทีหมอก็ใช้คลื่นเสียงนี่แหละ สลายนิ่ว ในไตนะเออ! ไม่ต้องผ่าตัดให้เสียเลือดเนื้อเลย โคตรล้ำ!
- ด้านวิศวกรรมและอุตสาหกรรม
- ใช้ ตรวจสอบความแข็งแรงของวัสดุ อย่างโลหะ หรือคอนกรีตไง หาจุดบกพร่อง รอยร้าวเล็กๆ ที่ตาเปล่ามองไม่เห็น! จะสร้างอะไรก็มั่นใจได้ชัวร์!
- ยังเอาไปใช้ ทำความสะอาดเครื่องมือ ที่ซอกซอนเข้าถึงยากๆ ได้ด้วยนะ คลื่นสั่นสะเทือนปุ๊บ สิ่งสกปรกหลุดปั๊บ! เหมือนมีมือวิเศษ!
- ด้านธรณีวิทยา
- สำรวจแหล่งแร่ และ แหล่งน้ำมัน ใต้ดินได้แบบไม่ต้องเสียเวลาขุดเจาะให้เปลืองแรงและเงินทอง!
- ศึกษาโครงสร้างชั้นดิน และ หิน เพื่อวางแผนการสร้างอะไรต่อมิอะไร จะได้ไม่ล้มครืนลงมาทับหัวเอาได้นะ มั่นคงสุดๆ!
- ด้านประมง
- ใช้ โซนาร์ ช่วย หาฝูงปลา และ ความลึกของน้ำทะเล ได้อย่างแม่นยำปานจับวาง! ชาวประมงยุคใหม่สบายไปเยอะ!
- ช่วยในการ นำร่องเรือ หลีกเลี่ยงโขดหินใต้น้ำได้อีกด้วย! คลื่นนี่มันรู้ลึกรู้จริงยิ่งกว่ากูรูอีก!
คลื่นใต้เสียงคืออะไรมีประโยชน์อย่างไร
คลื่นใต้เสียง หรือ อินฟราซาวด์ (infrasound) คือคลื่นเสียงที่มีความถี่ต่ำกว่า 20 เฮิรตซ์ (Hz) ความถี่ระดับนี้หูมนุษย์ทั่วไปจะไม่ได้ยิน แต่ธรรมชาติบางอย่างก็สร้างมันขึ้นมาได้ อย่างเช่น กระแสลมแรงๆ หรือแม้แต่ตอนที่แผ่นดินกำลังไหว
ประโยชน์อย่างหนึ่งที่น่าทึ่งคือ ช้าง มันใช้คลื่นใต้เสียงพวกนี้เป็นเหมือน "โทรศัพท์มือถือ" ฉบับธรรมชาติ สื่อสารกันได้เป็นระยะทางไกลมากๆ จนเราคาดไม่ถึง แล้วการรับรู้คลื่นพวกนี้ยังช่วยให้พวกมัน รับรู้ถึงภัยพิบัติทางธรรมชาติ ล่วงหน้าได้เหมือนมีเซนเซอร์ส่วนตัว ย้ายที่หลบได้ทันก่อนที่คนเราจะทันตั้งตัวเสียอีก
ข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับคลื่นใต้เสียง:
- แหล่งกำเนิดตามธรรมชาติ: นอกจากลมและแผ่นดินไหวแล้ว ยังมีจากภูเขาไฟระเบิด, พายุ, คลื่นทะเล, หรือแม้กระทั่งการเคลื่อนที่ของกล้ามเนื้อในร่างกายมนุษย์บางส่วน (แต่ความถี่จะสูงกว่าที่จัดเป็นอินฟราซาวด์)
- การรับรู้ของสิ่งมีชีวิต: นอกจากช้างแล้ว สัตว์อื่นๆ เช่น ฮิปโปโปเตมัส, ยีราฟ, โลมา, วาฬ, นกพิราบ, และวัว ก็เชื่อว่าสามารถรับรู้หรือใช้คลื่นใต้เสียงได้ในรูปแบบต่างๆ
- ประโยชน์ในการวิจัย: นักวิทยาศาสตร์ใช้เครื่องมือตรวจจับคลื่นใต้เสียงเพื่อศึกษาปรากฏการณ์ธรรมชาติที่รุนแรง เช่น การระเบิดของภูเขาไฟ หรือการทดสอบนิวเคลียร์ โดยอาศัยคุณสมบัติที่คลื่นนี้เดินทางได้ไกลและทะลุทะลวงสิ่งกีดขวางได้ดี
- ผลกระทบต่อมนุษย์: แม้เราจะไม่ได้ยินโดยตรง แต่หากมีความเข้มข้นสูงมากๆ คลื่นใต้เสียงอาจส่งผลต่อร่างกายมนุษย์ ทำให้รู้สึกไม่สบายตัว วิงเวียน หรือรู้สึกกดดันบางอย่างได้
ประเด็นน่าสนใจ:
- การสื่อสารระยะไกล: ช้างสามารถสื่อสารกันได้ไกลหลายกิโลเมตรโดยใช้คลื่นใต้เสียง ซึ่งการสื่อสารแบบนี้จำเป็นอย่างยิ่งต่อการอยู่รอดของพวกมันในพื้นที่กว้าง
- การเตือนภัยธรรมชาติ: ความสามารถในการรับรู้คลื่นใต้เสียง ทำให้ช้างมีแนวโน้มที่จะอพยพหนีภัยธรรมชาติได้เร็วกว่าสัตว์ชนิดอื่นบางชนิด ซึ่งเป็นกลไกการปรับตัวที่น่าทึ่ง
- ความลึกลับของคลื่น: อินฟราซาวด์ยังคงเป็นเรื่องที่นักวิทยาศาสตร์ศึกษาและพยายามทำความเข้าใจอยู่เรื่อยๆ เพราะมันเปิดประตูสู่การรับรู้โลกในมุมมองที่ต่างออกไป
คลื่นเหนือเสียงคืออะไร
คลื่นเหนือเสียง มันก็คือคลื่นเสียงนั่นแหละ แต่ว่า... มันดังกว่าที่หูเราจะได้ยิน สูงกว่า 20,000 เฮิรตซ์ แบบที่คนปกติจะไม่ได้ยินเสียงเลย เหมือนเสียงกระซิบที่เบาเกินกว่าจะได้ยิน
- ความถี่สูง: คือหัวใจของมันเลย มันจะมีความถี่สูงมาก สูงกว่าที่หูมนุษย์รับได้
- ไม่ได้ยิน: เราฟังมันไม่ได้ มันอยู่เหนือขีดจำกัดการได้ยินของเรา
- การใช้งาน: ถึงเราจะไม่ได้ยิน แต่เราก็ใช้มันทำอะไรได้หลายอย่างนะ อย่างเวลาหมอจะดูอะไรในท้อง ใช้พวกคลื่นพวกนี้ มันสะท้อนกลับมาเป็นภาพได้ เหมือนเสียงที่มันวิ่งไปชนแล้วกลับมาบอกเรา
ข้อมูลเพิ่มเติม:
- ชื่อภาษาอังกฤษ: ultrasound หรือ ultrasonic wave
- ช่วงความถี่: โดยทั่วไปจะเริ่มตั้งแต่ 20 kHz ขึ้นไป
- การเกิด: เกิดจากการสั่นสะเทือนของแหล่งกำเนิดเสียงที่รวดเร็วมากๆ
- ประโยชน์: นอกจากทางการแพทย์ ยังใช้ในการทำความสะอาด การตรวจจับวัตถุ และการสำรวจใต้ทะเลด้วย
ความคิดเห็นต่อคำตอบ:
ขอบคุณสำหรับความคิดเห็นของคุณ! ความคิดเห็นของคุณมีความสำคัญมากในการช่วยเราปรับปรุงคำตอบในอนาคต