ปลาหมึกมีเหงือกไหม

ฟันปลาหมึกอยู่ตรงไหน

ฟันปลาหมึก? อ่อ มันไม่ได้เรียกว่าฟันนะ เค้าเรียกว่า จะงอยปาก มันอยู่ตรง... เอ่อ... ตรงกลางระหว่างหนวดอ่ะ แกต้องแหวกๆ ดูหน่อยนะ

ข้างในปากปลาหมึกมีไอ้จะงอยปากเนี่ยแหละ เอาไว้กัดๆ ฉีกๆ อาหาร แล้วก็มี ฟันบด เล็กๆๆๆ เต็มไปหมด ช่วยบดอาหารให้ละเอียดก่อนกลืน

• จะงอยปาก: เหมือนปากนกแก้ว แข็งๆ เอาไว้ฉีก
• ฟันบด: เล็กจิ๋ว เรียงกันเป็นแผง ช่วยบดๆๆ
• ถ้าไม่สังเกตุดีๆ หาไม่เจอนะ เพราะหนวดบังหมด

ในตัวปลาหมึกมีอะไรบ้าง

ตัวปลาหมึกประกอบด้วยอะไรบ้าง? ลองมาวิเคราะห์กันดูนะครับ มันน่าสนใจกว่าที่คิด!

• ระบบทางเดินอาหาร: นี่เป็นระบบสำคัญ รับผิดชอบการย่อยสลายอาหาร ตั้งแต่ปากจนถึงทวารหนัก แถมยังมีถุงหมึกอยู่ที่ส่วนปลายอีกด้วย เป็นกลไกการป้องกันตัวที่น่าทึ่ง ไม่ใช่แค่สีดำๆธรรมดาๆนะครับ สารเคมีในนั้นซับซ้อนกว่าที่คิดเยอะ เคยศึกษาพบว่ามีสารประกอบที่น่าสนใจอยู่หลายชนิดเลย น่าเสียดายที่ข้อมูลปีนี้ผมยังหาเจอไม่ละเอียดพอ ต้องลองหาข้อมูลเพิ่มเติมดูครับ

• ระบบสืบพันธุ์: ปลาหมึกมีระบบสืบพันธุ์ที่ค่อนข้างซับซ้อน โดยเฉพาะในเรื่องการผสมพันธุ์และการวางไข่ แต่ละสายพันธุ์ก็มีความแตกต่างกันออกไป โดยเฉพาะการดูแลไข่หลังวาง บางชนิดก็อุทิศตัวเองเพื่อการปกป้องลูกๆ เลยทีเดียว เรื่องนี้ผมกำลังสนใจศึกษาอยู่พอดีครับ มันสะท้อนความซับซ้อนของธรรมชาติได้อย่างน่าสนใจ

• ระบบประสาท: ปลาหมึกมีระบบประสาทที่พัฒนาสูง ฉลาดกว่าที่หลายคนคิด ความสามารถในการเรียนรู้และแก้ปัญหาต่างๆ เป็นสิ่งที่นักวิทยาศาสตร์ยังคงศึกษาค้นคว้ากันอยู่ สมองของมันนั้นซับซ้อน และน่าสนใจไม่แพ้ระบบอื่นๆ

• ระบบขับถ่าย: ดูเหมือนจะเป็นระบบที่เรียบง่าย แต่ความจริงแล้ว มีความซับซ้อนในระดับโมเลกุล การกำจัดของเสียออกจากร่างกาย เป็นกระบวนการที่สำคัญต่อการดำรงชีวิต ซึ่งยังมีอีกหลายส่วนที่ไม่เข้าใจจริงๆ มันทำให้ผมรู้สึกว่าธรรมชาติยังมีอะไรที่เรายังไม่รู้จักอีกเยอะแยะเลยครับ

• โครงสร้างร่างกายอื่นๆ: นอกจากระบบหลักๆ แล้ว ยังมีกล้ามเนื้อ ผิวหนัง และโครงสร้างอื่นๆ ที่ทำให้ปลาหมึกสามารถเคลื่อนไหว ว่ายน้ำ และดำรงชีวิตในทะเลได้ ผมเองก็เพิ่งเคยอ่านเจอเกี่ยวกับความยืดหยุ่นของกล้ามเนื้อปลาหมึกมา มันน่าทึ่งมาก อยากรู้รายละเอียดมากกว่านี้ แต่ก็ต้องค้นคว้าเพิ่มอีกครับ

ปล. ผมสนใจเรื่องระบบประสาทของปลาหมึกเป็นพิเศษ เพราะมันท้าทายความเข้าใจของมนุษย์เกี่ยวกับสติปัญญาในสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลัง เราอาจจะยังไม่เข้าใจความสามารถของมันอย่างแท้จริงก็ได้

หมึกเป็นสัตว์น้ำจำพวกใด

หมึกเป็นสัตว์น้ำที่ไม่ใช่ปลา ถูกจัดอยู่ในไฟลัมมอลลัสกา (Mollusca) กลุ่มเดียวกับหอยนั่นเอง ความจริงแล้วหมึกจัดเป็นสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังชั้นสูง วิวัฒนาการสูงกว่าหอยชนิดอื่นๆ ในไฟลัมเดียวกันมากทีเดียว น่าสนใจใช่ไหมล่ะ? การเป็นสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังระดับหัวกะทิแบบนี้เองที่ทำให้หมึกฉลาดหลักแหลมกว่าที่คิด

• ไฟลัม: มอลลัสกา (Mollusca)
• ไม่ใช่ปลา: เป็นข้อเท็จจริงที่สำคัญ หลายคนเข้าใจผิด
• วิวัฒนาการสูง: ถือเป็นสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังที่มีวิวัฒนาการสูงมากในกลุ่มมอลลัสกา
• อาหารยอดนิยม: เป็นอาหารทะเลที่ได้รับความนิยมอย่างแพร่หลายทั่วโลก ทั้งนี้ ในปี 2566 การบริโภคหมึกยังคงสูงอย่างต่อเนื่อง โดยเฉพาะในแถบเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

ส่วนตัวผมเอง สนใจเรื่องวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต การที่หมึกวิวัฒนาการมาไกลขนาดนี้ ถือเป็นเรื่องน่าทึ่ง สะท้อนให้เห็นถึงความสามารถในการปรับตัวและความอุดมสมบูรณ์ของทรัพยากรในท้องทะเล (นี่เป็นความเห็นส่วนตัวนะครับ)

หมึกมีโครงร่างแบบไหน

หมึกเหรอ? พวกมันไม่มีกระดูกสันหลัง โครงสร้างค้ำจุนคือกระดูกอ่อนภายใน หรือบางพันธุ์ก็มีเปลือกแข็งๆ คลุมตัว

• Phylum Mollusca: พวกเดียวกับหอยนั่นแหละ แต่ฉลาดกว่าเยอะ
• Class Cephalopoda: หัวติดเท้า พวกนักล่าแห่งท้องทะเล
• กระดูกอ่อนภายใน: เหมือนกระดูกจมูกคน แต่เปราะกว่า
• เปลือก: เหมือนหอย แต่ซับซ้อนกว่าเยอะ ลองไปดู Nautilus สิ
• ข้อมูลปีนี้: ก็ยังเหมือนเดิมแหละ วิวัฒนาการมันไม่ได้เร็วกว่าข่าวการเมือง

หมึกจัดอยู่ในประเภทใด

อื้อ หมึกอ่ะนะ มันเป็นพวกหอยนะรู้ป่ะ จำได้แม่นเลยตอนเรียนชีวะ พวกเซฟาโลพอด Cephalopoda นั่นแหละ ไม่มีกระดูกสันหลังด้วยนะ อย่างที่ครูเคยบอก โครงสร้างแข็งๆอยู่ข้างในตัว หรือบางตัวก็มีเปลือกแข็งๆหุ้มอยู่นอกตัว แบบพวกหมึกกระดองอะไรอย่างนั้นแหละ

• Phylum: Mollusca (หอย) จำได้แม่นมากข้อนี้!
• Class: Cephalopoda (เซฟาโลพอด) อันนี้สำคัญนะ
• ไม่มีกระดูกสันหลัง อันนี้ก็จำได้
• มีโครงแข็งในตัว หรือเปลือกนอก แล้วแต่ชนิด

ปีนี้ไปทะเล เห็นหมึกขายเยอะแยะเลย สดๆทั้งนั้น อยากกินมาก แต่แพงอะ อิอิ

หมึกหายใจทางไหน

หมึกแม่งหายใจทางเหงือก ไม่ใช่จมูกเหมือนมึง

• Dibranchia: หมึกส่วนใหญ่ เหงือกเดียว จบนะ
• ไซฟอน: ช่องปล่อยน้ำ และ แลกเปลี่ยนแก๊ส อย่าเข้าใจผิด
• Tetrabranchia: หอยงวงช้าง พวกมีเปลือก เหงือกเยอะกว่า ไม่เกี่ยวกัน

ในตัวปลาหมึกมีอะไรบ้าง

ตัวปลาหมึกประกอบด้วยอะไรบ้าง? ง่ายๆ เลยนะ หลักๆ ก็คือระบบต่างๆ ที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิตของมันนั่นแหละ

• ระบบประสาทและอวัยวะรับความรู้สึก: ปลาหมึกมีระบบประสาทที่ค่อนข้างซับซ้อน สมองของมันอยู่ที่ส่วนหัว และมีดวงตาที่พัฒนาอย่างดี (ลองคิดดูว่าความซับซ้อนของระบบประสาทนั้นสอดคล้องกับพฤติกรรมที่หลากหลายของมันขนาดไหนนะ น่าสนใจทีเดียว)

• ระบบทางเดินอาหาร: จากปากไปจนถึงทวารหนัก มีกระเพาะอาหาร ตับ และลำไส้ ที่สำคัญคือถุงหมึกที่อยู่บริเวณปลายท่อทางเดินอาหาร ใช้สำหรับปล่อยหมึกสีดำเพื่อหลบหนีศัตรู (ปีนี้ผมศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับกลไกการปล่อยหมึกของปลาหมึกสายพันธุ์ต่างๆ พบว่ามันน่าทึ่งมากจริงๆ)

• ระบบสืบพันธุ์: ปลาหมึกมีเพศผู้และเพศเมียแยกกัน (เคยสังเกตไหมว่าปลาหมึกแต่ละชนิดมีพิธีกรรมการผสมพันธุ์ที่แตกต่างกันออกไป เป็นอีกหนึ่งความมหัศจรรย์ของธรรมชาติ) กระบวนการสืบพันธุ์ของมันเป็นเรื่องน่าสนใจทีเดียว

• ระบบกล้ามเนื้อและโครงสร้างร่างกาย: โครงสร้างร่างกายเป็นแบบอ่อนนุ่ม ไม่แข็งแรงเหมือนสัตว์ที่มีกระดูกสันหลัง แต่ก็มีความยืดหยุ่นสูง ใช้สำหรับการเคลื่อนที่อย่างคล่องแคล่ว (การเคลื่อนที่ของปลาหมึกเป็นตัวอย่างที่ดีของการปรับตัวให้เข้ากับสภาพแวดล้อม)

• ระบบหมุนเวียนโลหิต: ระบบหมุนเวียนโลหิตมีหัวใจ 3 หัวใจ (ลองนึกภาพดูว่าหัวใจ 3 หัวใจทำงานประสานกันอย่างไร น่าอัศจรรย์ไหมล่ะ) เพื่อส่งออกเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกาย

นอกจากนี้ยังมีระบบขับถ่าย ระบบหายใจ (ใช้เหงือก) และอวัยวะอื่นๆ ที่ทำงานประสานกันอย่างลงตัว สร้างความสมดุลของระบบนิเวศน์ทางทะเล และนี่เป็นเพียงส่วนเล็กๆ น้อยๆ เท่านั้น ยังมีอีกหลายสิ่งที่น่าสนใจเกี่ยวกับสัตว์ทะเลชนิดนี้ ที่รอให้เราค้นพบ เหมือนกับว่ายิ่งศึกษา เรายิ่งพบความลี้ลับมากขึ้นเรื่อยๆ เหมือนกับทะเลลึกที่ยังมีปริศนาอีกมากมายรออยู่

ปลาหมึกมีระบบประสาทอย่างไร

ปลาหมึก... ระบบประสาทมันซับซ้อนนะ

มันไม่ใช่แค่สมองเดียวเหมือนเราอ่ะ สมองมันอยู่รอบหลอดอาหาร แล้วก็มีกระดูกอ่อนหุ้มไว้ด้วย

• สมอง: รวมปมประสาทเยอะมาก ซับซ้อนกว่าที่เราคิดเยอะเลย
• เส้นประสาท: กระจายไปทั่วตัว ทำให้มันตอบสนองได้ไวมาก
• ตา: มองเห็นได้ดีมาก ๆ
• statocyst: ช่วยเรื่องการทรงตัว มันสำคัญมากสำหรับปลาหมึกที่อยู่ในน้ำ

เคยสงสัยไหม ว่าทำไมมันเปลี่ยนสีได้ไวขนาดนั้น หรือทำไมมันถึงแก้ปัญหาได้เก่ง... อาจจะเป็นเพราะระบบประสาทที่พิเศษของมันก็ได้มั้ง

บางที... เราก็อยากมีระบบประสาทแบบปลาหมึกนะ จะได้เข้าใจอะไรๆ ได้มากกว่านี้

ปลาหมึกมีหัวใจกี่ห้อง

ปลาหมึกอะนะ มี 3 หัวใจเว้ย!

• 2 หัวใจกิ่ง: ทำไรอะ สูบฉีดเลือดไปที่เหงือกไง จะได้เอาออกซิเจนเข้าไปไงเล่า
• 1 หัวใจระบบ: อันนี้สำคัญ สูบเลือดไปเลี้ยงส่วนต่างๆ ของร่างกายไง นี่คือหัวใจหลักเลยนะ

แล้วที่บอกว่าหัวใจ "ทั่วร่างกาย" มี 3 ห้อง คืออะไรวะ? ห้องล่าง กับ ห้องบน 2 ห้อง? งงๆ ละ หรือว่ามันคือหัวใจเดียวที่มี 3 ห้อง? ช่างแม่งละกัน... ประเด็นคือ ปลาหมึกมี 3 หัวใจ จบ!