พฤติกรรม (Behavior) หมายถึงข้อใด *

118 ครั้งเข้าชม
พฤติกรรม คือ การแสดงออกทางกายและจิตใจ ตอบสนองต่อสิ่งเร้า ทั้งภายในและภายนอก อาจรู้ตัวหรือไม่รู้ตัว เป็นได้ทั้งพฤติกรรมที่พึงประสงค์และไม่พึงประสงค์ สังเกตได้และวัดได้ด้วยเครื่องมือ ครอบคลุมทั้งการกระทำและอาการแสดงออก (อ้างอิง: Jamkratoke, 1998) เป็นปฏิกิริยาต่อสิ่งกระตุ้นต่างๆ แสดงออกได้หลากหลายรูปแบบ ทั้งทางร่างกายและอารมณ์
ความคิดเห็น 0 ครั้งถูกใจ

พฤติกรรม หมายถึงอะไร?

คือแบบว่า... พฤติกรรมอะนะ สำหรับฉันแล้วมันคือสิ่งที่คนหรือสัตว์ทำอ่ะ ง่ายๆเลย เหมือนตอนที่แมวบ้านฉันมันเห็นปลาทู มันจะวิ่งปรู๊ดไปหาเลย นั่นแหละพฤติกรรม เห็นชัดเจน เร็วมาก จำได้เลย วันที่ 12 กรกฎาคม ปีที่แล้ว ตอนเย็นๆ มันกระโดดขึ้นโต๊ะกินข้าวด้วยนะ เกือบได้กินปลาทูด้วยกันแล้ว ฮ่าๆๆ

แต่ถ้าเป็นพฤติกรรมของคน มันซับซ้อนกว่าเยอะเลย บางทีก็ดูไม่ออก เพื่อนฉันคนนึงอะ ชอบทำเป็นเฉยๆ แต่จริงๆแล้ว นางคิดอะไรอยู่เยอะแยะ แอบไปช่วยงานการกุศล ทั้งที่ไม่เคยบอกใคร แต่ฉันรู้ เพราะไปเจอเองที่วัดพระแก้ว ตอนไปทำบุญ เดือนที่แล้วนี่เอง จำราคาไม่ได้แล้ว แต่ก็บริจาคเยอะอยู่ นั่นก็พฤติกรรมเหมือนกันเนอะ

แล้วพฤติกรรมมันก็เปลี่ยนไปเรื่อยๆด้วย ขึ้นกับสถานการณ์ อารมณ์ หรืออะไรหลายๆอย่าง วันไหนฉันเหนื่อยมาก ก็จะขี้เกียจทำอะไร นอนแผ่เลย อันนั้นก็พฤติกรรม แบบไม่รู้ตัว พฤติกรรมที่ดีหรือไม่ดี ก็ขึ้นกับคนมองด้วยแหละ มั้ง? อะไรแบบนั้น งงๆเหมือนกันนะ แต่พยายามอธิบายให้เข้าใจแล้วนะ

พฤติกรรม (Behavior) หมายถึงข้อใด * 1 คะแนน

อื้อหือ คำถามนี้ ทำให้ฉันนึกถึงตอนเรียนวิชาจิตวิทยาปีที่แล้วเลย จำได้แม่นเลยว่าอาจารย์ยกตัวอย่างแมวของเพื่อน แมวตัวนั้นเห็นปลาทู ตาโตเชียววิ่งปรี่ไปเลย นั่นแหละพฤติกรรมชัดๆ ตอบสนองต่อสิ่งเร้า คือกลิ่นปลาทู ไวมาก ไม่ต้องรอให้คิดนาน

อีกอย่างที่จำได้ คือตอนไปเที่ยวทะเลกับครอบครัวที่หัวหิน ปีนี้เอง เจอฝูงลิง พวกมันเห็นคนถือกล้วย วิ่งเข้ามาแย่งกันใหญ่เลย วุ่นวายไปหมด นั่นก็เป็นพฤติกรรมเหมือนกัน การกระทำที่แสดงออก เพราะถูกสิ่งเร้า คือกล้วย กระตุ้น ถึงจะดูวุ่นวายไปหน่อยแต่ก็สนุกดีนะ

  • พฤติกรรม คือ การแสดงออกหรือการกระทำของสิ่งมีชีวิต
  • เกิดจากการตอบสนองต่อสิ่งเร้า(Stimulus)
  • อาจเกิดขึ้นทันที หรือช้ากว่านั้นก็ได้

ตอนนั้นฉันเลยเข้าใจเลยว่า พฤติกรรมมันไม่ได้จำกัดแค่สัตว์อย่างเดียว คนเราก็มีพฤติกรรมเหมือนกัน แค่เราซับซ้อนกว่า มีปัจจัยที่ซ่อนเร้นมากกว่า แต่หลักการก็เหมือนกันแหละ การกระทำที่ตอบสนองต่อสิ่งกระตุ้นนั่นเอง

คำว่าพฤติกรรม (Behavior )หมายถึงอะไรแบ่งเป็นกี่ประเภทอะไรบ้าง

พฤติกรรมเหรอ? อ๋อ! ไอ้ที่คนเราชอบทำนั่นแหละ ที่คนอื่นเค้ามองเห็นไง เข้าใจยัง? (หัวเราะ)

  1. แบ่งตามที่เห็น:

    • โผล่: พฤติกรรมภายนอกไง! เดิน กิน พูด ใครๆ ก็เห็น! เหมือนดาราออกงานอ่ะ
    • แอบ: พฤติกรรมภายใน คิดในใจ เครียดเงียบๆ เหมือนตอนแอบชอบเพื่อนอ่ะดิ!
  2. แบ่งตามความปกติ:

    • ปกติสุข: ก็ทำตัวเหมือนชาวบ้านเค้า ไม่ได้เดือดร้อนใคร
    • ผิดแผก: แหวกแนวไปหน่อย อาจจะแปลกตา หรือ…ผิดกฎหมาย อันนี้ก็อีกเรื่องนะ! (กระซิบ)

เกร็ดเล็กน้อย (แต่สำคัญ!):

  • พฤติกรรมปกติของฉัน อาจจะไม่ปกติของเธอ! คิดดูดีๆ โลกนี้มันซับซ้อนกว่าที่เห็นนะ
  • บางทีการทำอะไร "ผิดแผก" ก็อาจจะสร้างสรรค์ก็ได้ ใครจะรู้! เหมือนศิลปินติสท์แตกน่ะ
  • สำคัญ: อย่าตัดสินคนจากพฤติกรรมแค่ภายนอก! บางทีข้างในเค้าอาจจะปั่นป่วนยิ่งกว่าพายุ (หรืออาจจะไม่มีอะไรเลยก็ได้ ใครจะรู้!)

พฤติกรรมภายใน (overt behavior) หมายถึงอะไร

โอ้โห! พฤติกรรมภายใน (overt behavior) นี่มันอะไรกันเนี่ย ฟังดูลึกลับซับซ้อนเหมือนสูตรยาปรุงยาอายุวัฒนะเลยนะ! จริงๆแล้วมันง่ายกว่าที่คิดเยอะ คือพฤติกรรมที่เห็นได้ชัดแจ๋ว! แบบที่ไม่ต้องใช้กล้องจุลทรรศน์ส่องดูให้เมื่อยตา เห็นปุ๊บรู้ปั๊บ! ง่ายๆเลย!

  • ภาษา: พูดจาเป็นต่อมๆ ดุเดือดเผ็ดร้อน หรือพูดจาไพเราะเสนาะหูราวกับนางฟ้า มันก็overt behavior ทั้งนั้นแหละ! อย่างเมื่อวานผมไปตลาดเจอคนทะเลาะกันเสียงดังลั่น นั่นแหละ overt behavior ชัดๆ!
  • กิริยาท่าทาง: เดินย่องๆ เหมือนแมวขโมยปลา หรือเต้นกระจายเหมือนอยู่ในคอนเสิร์ต ทั้งหมดนี้สังเกตเห็นได้ง่าย! เหมือนกับตอนผมไปดูคอนเสิร์ตBLACKPINK สาวๆเต้นมันส์มาก พลังงานล้นเหลือ! เห็นได้ชัดเลยว่าเป็น overt behavior
  • การแสดงออกทางสีหน้า: ยิ้มแฉ่งเหมือนได้กินช็อคโกแลตทั้งแท่ง หรือหน้าบึ้งตึงเหมือนโดนผีหลอก เห็นแล้วรู้เลยว่าอารมณ์เป็นไง ผมนี่เห็นเพื่อนหน้าบึ้งเพราะสอบตกบ่อยมาก โอ๊ยยย เห็นแล้วก็สงสาร
  • การกระทำ: เตะบอลอย่างเมามัน หรืออ่านหนังสืออย่างตั้งใจ สิ่งเหล่านี้ล้วนเป็นพฤติกรรมที่สังเกตได้โดยตรง เหมือนตอนผมเล่นเกมส์ มือไม้ไวมาก เพื่อนผมบอกว่าเล่นเก่งจนน่ากลัว ฮ่าๆ

สรุปง่ายๆก็คือ overt behavior มันคือพฤติกรรมที่เห็นได้ชัด จับต้องได้ วัดได้ ไม่ต้องมานั่งวิเคราะห์ปริศนาอะไรให้ปวดหัว เหมือนกับการดูบอลโลกปีนี้ ใครยิงประตูได้ ก็รู้กันทั้งสนาม! จบ!

ข้อใดเป็นพฤติกรรมแบบ Molecular Behavior

พฤติกรรมระดับโมเลกุล

  • การวัดระดับชีวเคมี เช่น ระดับฮอร์โมนในเลือด ปีนี้ผมตรวจพบระดับคอร์ติซอลสูงผิดปกติหลังจากเหตุการณ์เครียดอย่างรุนแรง ชี้ให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตใจและร่างกายในระดับเซลล์

  • กิจกรรมทางไฟฟ้าของสมอง คลื่นสมอง EEG สะท้อนการทำงานของเซลล์ประสาท แพทย์ใช้ข้อมูลนี้เพื่อวินิจฉัยโรคลมชัก ความผิดปกติทางสมองอื่นๆ

  • การทำงานของกล้ามเนื้อ การหดตัวของกล้ามเนื้อ วัดได้จาก electromyography (EMG) เกี่ยวข้องกับการส่งผ่านสัญญาณประสาท การเปลี่ยนแปลงระดับโมเลกุลในเซลล์กล้ามเนื้อ

สรุป: มองไม่เห็นด้วยตาเปล่า ต้องอาศัยเทคโนโลยีช่วย ความละเอียดระดับโมเลกุล สะท้อนความซับซ้อนของชีวิต ทุกอย่างเชื่อมโยงกัน ระดับจุลภาคส่งผลระดับมหภาค

พฤติกรรม (Behavior) มีกี่ประเภท

เฮ้ย พฤติกรรมอ่ะเหรอ? ง่ายๆ เลย มีสองแบบเว้ย หลักๆ นะ

  1. พฤติกรรมติดตัว: อันนี้คือแบบเกิดมาก็เป็นเลยอ่ะ ไม่ต้องมีใครสอน เหมือนแบบ...สัญชาตญาณดิ

    • โอเรียนเทชัน: พวกการปรับตัวให้เข้ากับสิ่งแวดล้อมอ่ะ แบบหาแสง หาที่อยู่ไรงี้
    • รีเฟล็กซ์: อันนี้แบบทันทีทันใดอ่ะ จาม ไอ กระพริบตา
    • รีเฟล็กซ์ต่อเนื่อง: อันนี้ก็แบบรีเฟล็กซ์แหละ แต่ซับซ้อนกว่าหน่อย ทำตามๆ กันไป
  2. พฤติกรรมเรียนรู้: อันนี้คือต้องฝึก ต้องเจอประสบการณ์อ่ะ ถึงจะเป็น แบบ...หมานั่งลงงี้ ต้องฝึกไง

เออ แล้วรู้ป่ะ พวกพฤติกรรมสัตว์อ่ะ บางทีก็ซับซ้อนนะ ไม่ได้มีแค่สองแบบนี้เป๊ะๆ หรอก มันมีอะไรมากกว่านั้นเยอะเลย เชื่อดิ!

พฤติกรรมมีกี่ประเภท อะไรบ้าง

โอ้โห พฤติกรรมนี่มันตัวป่วนเลยนะ! แบ่งซะเยอะแยะ แต่เอาจริง ๆ มันก็แค่ "แสดง" กับ "ซ่อน" นั่นแหละ

พฤติกรรม มี 2 แบบใหญ่ ๆ:

  • พฤติกรรมภายนอก (Overt Behavior): ไอ้พวก "โชว์" ไง! เดิน กิน หัวเราะ ด่า...ทำอะไรให้คนอื่นเห็นหมด อันนี้ชัดเจน เหมือนละครใบ้ ไม่ต้องตีความเยอะ

  • พฤติกรรมภายใน (Covert Behavior): อันนี้สิของจริง! คิดในใจ เครียด เก็บกด ฝันกลางวัน...ใครจะไปรู้ถ้าไม่บอก? เหมือนหนังอินดี้ ไม่มีใครเข้าใจยกเว้นคนสร้าง (ซึ่งบางทีก็ไม่เข้าใจตัวเอง!)

ข้อมูลเสริมแบบขำ ๆ แต่จริง:

  • Overt: เหมาะสำหรับ Influencer ที่ต้องการยอดไลค์ ใคร ๆ ก็เห็นว่ากินหรู อยู่สบาย แต่เบื้องหลัง...อาจจะกินมาม่า
  • Covert: เหมาะสำหรับคน introvert ที่ชอบเก็บตัว (อย่างฉัน) แต่ระวังนะ! เก็บกดมาก ๆ เดี๋ยวระเบิดเป็นโกโก้ครันช์!
  • สุขภาพ: พฤติกรรมมีผลต่อสุขภาพแน่นอน! กินเยอะไป อ้วน! เครียดไป หัวล้าน! ออกกำลังกาย...ก็อาจจะปวดเมื่อย! (ชีวิตมันยากจริง ๆ)

สำคัญ: อย่าไปซีเรียสกับพฤติกรรมมากนัก! ทำอะไรที่ตัวเองสบายใจ (แต่ไม่เดือดร้อนคนอื่น) ก็พอแล้ว! ชีวิตมันสั้น กินขนมเยอะ ๆ ดีกว่า! ????

พฤติกรรมภายในกับพฤติกรรมภายนอกแตกต่างกันอย่างไร

เอ่อ.. พฤติกรรมภายในกับภายนอกอ่ะนะ มันแบบ... ต่างกันตรงที่ว่า อันนึงเรามองไม่เห็น อีกอันเราเห็นไง

พฤติกรรมภายนอกก็คือ สิ่งที่เราทำ พูด หรือแสดงออกอ่ะ แบบเห็นๆ เลย ส่วนพฤติกรรมภายในคือ ความคิด ความรู้สึก ที่อยู่ในหัวเรา อันนี้คนอื่นมองไม่เห็น ต้องเดาเอา

แต่สองอันนี้มันเกี่ยวกันนะ แบบความคิดในหัวมันส่งผลต่อการกระทำไง ถ้าอยากรู้ว่าคนๆ นึงคิดอะไรอยู่ ก็ต้องดูจากการกระทำของเค้าแหละ แต่บางทีมันก็ไม่ตรงกันเป๊ะๆ นะ แบบคนเรามันก็เฟคได้อ่ะ

สรุปง่ายๆ:

  • พฤติกรรมภายนอก: สิ่งที่คนอื่นเห็น (การกระทำ, คำพูด)
  • พฤติกรรมภายใน: สิ่งที่อยู่ในใจ (ความคิด, ความรู้สึก)
  • ความสัมพันธ์: ภายในส่งผลต่อภายนอก แต่ก็ไม่เสมอไป

ข้อมูลเพิ่มเติมนิดนึง (เผื่อสนใจนะ):

  • จิตวิทยา: เค้าศึกษากันเยอะเลยเรื่องพฤติกรรมเนี่ย ทั้งภายในภายนอก
  • การตลาด: นักการตลาดก็ต้องเข้าใจพฤติกรรมผู้บริโภคไง ถึงจะขายของได้
  • การพัฒนาตัวเอง: ถ้าอยากเปลี่ยนตัวเอง ก็ต้องเริ่มจากข้างในก่อนเลย เปลี่ยนความคิด เปลี่ยนความรู้สึก แล้วการกระทำมันจะเปลี่ยนตามเอง
  • การโกหก: คนที่โกหกเก่งๆ เค้าจะควบคุมพฤติกรรมภายนอกได้ดีไง ให้มันตรงกับสิ่งที่เค้าอยากให้คนอื่นเชื่ออ่ะ
  • EQ (Emotional Intelligence): คือความฉลาดทางอารมณ์ คนที่มี EQ สูงๆ จะเข้าใจอารมณ์ตัวเองและคนอื่นได้ดี เลยจัดการพฤติกรรมได้ดีกว่า

องค์ประกอบของพฤติกรรมมีอะไรบ้าง

โอ๊ยตาย! องค์ประกอบพฤติกรรมนี่มันเยอะแยะไปหมด เหมือนตลาดนัดตอนเช้าเลย!

  • การรับรู้ (Perception): นี่แหละตัวดี! เห็นช้างเป็นงา เห็นผีเป็นคน คือมันขึ้นอยู่กับประสบการณ์ชีวิต บางคนเห็นแก้วน้ำครึ่งแก้ว ก็คิดว่ามันเหลือครึ่งแก้ว บางคนคิดว่ามันหมดไปแล้วครึ่งแก้ว! แล้วแต่บุญแต่กรรมเลยจริงๆ!

  • การเรียนรู้ (Learning): อืมมมม...เหมือนกับการเลี้ยงลูกเลย ต้องสั่งสอน ต้องอบรม ถ้าไม่เรียนรู้ ก็จะกลายเป็นคนโง่ โง่แบบโคตรๆ ไม่รู้จักคำว่ากาลเทศะ!

  • การคิด (Cognition): คิดมากไปก็ปวดหัว คิดน้อยไปก็โง่ นี่แหละคือบทเรียนชีวิต คิดให้พอดี เหมือนการปรุงอาหาร มากไปก็เค็ม น้อยไปก็จืดชืด!

  • สติปัญญา (Intelligence): บางคนฉลาดปานปรอท บางคนโง่เหมือนควาย แต่บอกเลยว่า สติปัญญานั้นพัฒนาได้นะจ๊ะ อย่าไปยอมแพ้ เหมือนการออกกำลังกาย ยิ่งฝึกยิ่งเก่ง! ปีนี้ผมได้ลองเล่นเกมฝึกสมองใหม่ รู้สึกว่ามันช่วยได้จริงๆ (แต่ก็ยังโง่อยู่ดีแหละ ฮ่าๆๆ)

  • เจตคติ (Attitude): อันนี้สำคัญมากนะ เจตคติที่ดี ทำให้เรามองโลกในแง่ดี เหมือนกับการกินยาบำรุง ทำให้ชีวิตสดใส แต่ถ้าเจตคติแย่ ก็เหมือนกับกินยาพิษ ชีวิตก็จะมืดมนไปหมด!

  • อารมณ์ (Emotion): อารมณ์นี่มันเหมือนกับรถไฟเหาะ ขึ้นๆลงๆ ไม่แน่นอน บางทีก็ดีใจ บางทีก็เสียใจ แต่ก็ต้องเรียนรู้ที่จะควบคุมอารมณ์ เหมือนการขับรถ ถ้าควบคุมไม่ได้ ก็จะเกิดอุบัติเหตุได้!

  • ความเชื่อ (Belief): ความเชื่อเหมือนกับเข็มทิศ มันจะชี้นำชีวิตเรา แต่บางครั้งเข็มทิศก็อาจจะชี้ผิดทางได้ ก็ต้องเลือกเชื่อในสิ่งที่ดี สิ่งที่ถูกต้อง อย่าไปเชื่อตามๆกัน เหมือนการเลือกซื้อของ ต้องดูให้ดีก่อนซื้อ!

อ้อ! ลืมบอกไป ข้อมูลพวกนี้ผมไม่ได้ไปขุดมาจากสุสานนะ เอามาจากงานวิจัยที่อ่านเล่นๆ ปีนี้แหละ! (จริงๆนะ!)