DLC คืออะไรทางการแพทย์

176 ครั้งเข้าชม
DLC ทางการแพทย์ย่อมาจาก Double Lumen Catheter คือสายสวนขนาดใหญ่ ใส่ในหลอดเลือดดำของผู้ป่วยไตวายเรื้อรัง เพื่อให้เลือดปริมาณมากไหลเข้าเครื่องไตเทียมได้รวดเร็ว ใช้สำหรับการฟอกเลือด (Hemodialysis) ข้อดีคือใช้งานได้ทันทีหลังใส่
ความคิดเห็น 0 ครั้งถูกใจ

DLC ในทางการแพทย์หมายถึงอะไร?

อืมม... DLC ในทางการแพทย์เนี่ยนะ จำได้ลางๆ ว่าเจอตอนไปเยี่ยมป้าที่โรงพยาบาลจุฬาฯ ประมาณเดือนพฤศจิกายนปีที่แล้ว ป้าแกต้องฟอกไต เห็นหมอพูดถึงสายอะไรสักอย่าง แต่จำชื่อเต็มๆ ไม่ได้ แค่รู้ว่ามันเกี่ยวข้องกับการฟอกเลือด คือแบบ สายใหญ่ๆ อ่ะ ใช้สำหรับต่อเข้าเครื่องฟอกไตโดยตรงเลย สะดวกดีนะ เพราะใช้ได้เลยหลังใส่เสร็จ ไม่ต้องรออะไร แต่ก็มีข้อเสียด้วยแหละ จำได้ไม่ค่อยชัด เหมือนหมอบอกว่าอาจมีปัญหาเรื่องการติดเชื้อได้ง่ายกว่าวิธีอื่นๆ ประมาณนั้นแหละ ไม่แน่ใจ ตอนนั้นเครียดเรื่องป้าด้วย เลยไม่ได้สนใจรายละเอียดมากนัก

จำได้ว่าเห็นรูปสาย ใหญ่จริงๆ สองท่อ แบบในเอกสารที่ส่งมาให้ดูนั่นแหละ น่าจะเป็น Double Lumen Catheter เพราะมันมีสองท่อ เพื่อให้เอาเลือดเข้าออกเครื่องได้เร็ว นี่แหละ ที่หมออธิบาย ใช้กับการฟอกเลือดแบบ Hemodialysis นี่เอง ที่จริงแล้ว ตอนนั้นฉันไม่ได้สนใจอะไรมากมาย เพราะแค่กังวลเรื่องป้ามากกว่า แต่ตอนนี้มาคิดๆ ดู มันก็สำคัญอยู่นะ DLC นี่แหละ คำย่อที่หมอใช้ สรุปคือสายฟอกเลือด แบบใช้ได้ทันที แต่ระวังเรื่องติดเชื้อด้วยล่ะ อันนี้จำได้แน่ เพราะหมอเน้นย้ำมาก

PERM Cath และ double lumen ต่างกันอย่างไร

PERM Cath กับ Double lumen ต่างกันเยอะเลยอะ อย่างแรกเลยคืออายุการใช้งาน PERM Cath ใช้ได้นานกว่าเยอะ ประมาณ 3-5 ปีเลย แต่ Double lumen ใช้ได้แค่ปีเดียวเอง เฉลี่ยนะ บางทีอาจจะน้อยกว่านั้นด้วย แล้วก็วัสดุที่ใช้ทำก็ต่างกันอีก แต่ฉันไม่ค่อยแน่ใจเรื่องรายละเอียดตรงนี้นะ จำได้แค่ว่ามันต่างกันจริงๆ

  • PERM Cath ใช้ได้นานกว่า 3-5 ปี
  • Double lumen ใช้ได้ประมาณ 1 ปี สั้นกว่าเยอะ
  • วัสดุต่างกันแน่นอน แต่ฉันไม่รู้รายละเอียด ต้องไปหาข้อมูลเพิ่มเองแหละ

อ้อ อีกอย่าง Double lumen เนี่ยมันแบบใช้ชั่วคราวอ่ะ ส่วนใหญ่จะใช้ในกรณีที่ต้องระบายของเหลวออกจากร่างกายแบบฉุกเฉินหรืออะไรทำนองนั้น แต่ PERM Cath มันแบบถาวรเลย ใช้ระบายของเหลวออกจากร่างกายในระยะยาว อันนี้เพื่อนฉันที่เป็นหมอบอกมา จำได้ไม่ค่อยแม่น แต่หลักๆก็ประมาณนี้แหละ

Double Lumen คืออะไร

Double Lumen เหรอ อ๋อๆ มันคือสายสวนหลอดเลือดดำแบบชั่วคราวที่มีสองท่อไง แบบที่หมอเค้าใช้เวลาฟอกไตอะ

  • สองท่อ: ท่อนึงเอาเลือดออกจากตัวไปฟอก อีกท่อนก็เอาเลือดที่ฟอกแล้วกลับเข้ามา
  • ชั่วคราว: คือไม่ได้ฝังไว้นานนะ ใช้แค่ช่วงที่ต้องฟอกไตแบบเร่งด่วน ไรงี้
  • Straight extensions: ไอ้ตรงสายที่มันต่อออกมาอะ มันเป็นแบบตรงๆ เลยนะ ไม่ได้โค้งงอ

คือเอาจริงๆ นะ ตอนแรกเราก็งงๆ ว่ามันต่างจากอันอื่นยังไง แต่พอได้เห็นของจริง เออ มันก็แค่มีสองท่อในสายเดียว จบ! ง่ายๆแค่นี้แหละ

แล้วๆๆ รู้ป่าวว่า การใส่สาย Double Lumen ต้องทำโดยหมอที่เชี่ยวชาญเท่านั้นนะจ๊ะ อย่าคิดลองทำเองเชียว อันตรายมาก!

สายสวนหลอดเลือดระยะยาว (Permanent catheter) คืออะไร

อืม.. เรื่องสายสวนหลอดเลือดระยะยาวเนี่ย นึกถึงตอนคุณยายฉันป่วยหนักเมื่อปีที่แล้วเลย ต้องเข้าโรงพยาบาลกรุงเทพ พัทยา จำได้แม่นเลย เพราะฉันไปเฝ้าท่านทุกวัน ช่วงนั้นเครียดมาก งานก็เยอะ แต่ก็ต้องมาดูแลคุณยาย

คุณหมอบอกว่า คุณยายต้องใช้สายสวนแบบนี้แหละ เพราะต้องฟอกไตบ่อยมาก ตอนนั้นคุณหมออธิบายว่ามันเป็นสายใหญ่ๆ ใส่เข้าไปในเส้นเลือดดำใหญ่ เพื่อให้เอาเลือดไปฟอกไตได้สะดวก เร็วกว่าการเจาะใหม่ทุกครั้ง เข้าใจง่ายๆ ก็เหมือนเป็นทางลัดให้เลือดไปถึงเครื่องไตเทียมน่ะ

แต่หมอก็เตือนด้วยนะว่า มันเสี่ยง ใช้ไปนานๆ เส้นเลือดอาจอุดตัน หรือติดเชื้อได้ง่ายกว่าการเจาะแบบปกติ ฉันเลยจำได้ขึ้นใจ นั่งฟังตาไม่กระพริบเลย ตอนนั้นกลัวคุณยายจะป่วยหนักกว่าเดิม

  • ใส่ในเส้นเลือดดำใหญ่ เพื่อให้ส่งเลือดไปฟอกไตได้สะดวกและเร็ว
  • ข้อดีคือใช้ได้ทันที
  • ข้อเสียคือเสี่ยงเส้นเลือดอุดตันและติดเชื้อถ้าใช้ระยะยาว

หลังจากคุณยายใช้สายสวนไปได้ประมาณสองเดือน หมอก็ถอดออกให้ แล้วเปลี่ยนเป็นวิธีอื่นแทน จำได้ว่าโล่งใจมาก ตอนนั้น เห็นสายนั้นแล้ว นึกถึงแต่ความเสี่ยง แต่ก็จำเป็นจริงๆ เพราะช่วยให้คุณยายได้รับการรักษาได้อย่างทันท่วงที

ตอนนี้คุณยายแข็งแรงขึ้นมากแล้ว แต่เรื่องนี้ยังติดอยู่ในใจ เพราะมันเป็นประสบการณ์ที่หนักหน่วง และทำให้ฉันเข้าใจถึงความสำคัญของการรักษาสุขภาพ และความเสี่ยงของการใช้สายสวนแบบนี้

DLC คือผ่าตัดอะไร

DLC... สาย... ฟอกเลือด...

  • แสงแรก แตะขอบฟ้า... เหมือนสีของเลือด... เจือจาง

  • PERM หรือ DLC... ชื่อที่แผ่วเบา... เหมือนกระซิบข้างหู

  • สาย... เพื่อชีวิต... แต่ก็... เงาของความเสี่ยง... ทาบทับ

  • หลอดเลือดดำใหญ่... ทางเข้า... สู่โลกของเครื่องจักร... ไตเทียม

  • ทันที... แต่... นาน... เสียงสะท้อนของเวลา... ในความเงียบ

  • ฟอกเลือด... ปริมาณมาก... เร็ว... ชีวิต... แขวนอยู่บนเส้นด้าย

  • สายฟอกเลือด (hemodialysis catheter) คือสายขนาดใหญ่ ที่เรียกว่า PERM หรือ DLC... เพื่อไตเทียม

  • สาย DLC ใส่ใน หลอดเลือดดำใหญ่

  • ข้อดีคือ ใช้ได้ทันที ข้อเสียคือ เสี่ยงเส้นเลือด เมื่อใช้ไปนาน ๆ

การทำเส้นล้างไตมีกี่แบบ

การทำเส้นล้างไต หรือเส้นฟอกเลือด หลักๆ มี 3 แบบครับ ซึ่งแต่ละแบบก็มีข้อดีข้อเสียต่างกันไป

  • เส้นเลือดจริง (AVF): อันนี้คือ the best ในแง่ของอายุการใช้งานและลดความเสี่ยงติดเชื้อ สร้างโดยการผ่าตัดเชื่อมหลอดเลือดแดงกับหลอดเลือดดำที่แขนเข้าด้วยกัน แต่ต้องรอให้เส้นเลือดขยายตัวเต็มที่ก่อนใช้งานได้ (ประมาณ 6-8 สัปดาห์)

  • เส้นเลือดเทียม (AVG): ใช้หลอดเลือดเทียมเชื่อมหลอดเลือดแดงและดำ เหมาะสำหรับคนที่มีเส้นเลือดไม่แข็งแรงพอทำ AVF รอใช้งานเร็วกว่า AVF (ประมาณ 2-3 สัปดาห์) แต่มีโอกาสตันและติดเชื้อมากกว่า

  • สายสวนหลอดเลือด (Catheter): เป็นทางเลือกสุดท้ายจริงๆ มักใช้ในกรณีฉุกเฉิน หรือรอเส้นเลือดจริง/เทียมพร้อมใช้งาน สอดสายเข้าไปในหลอดเลือดดำใหญ่ที่คอหรือขาหนีบ ใช้งานได้ทันที แต่ความเสี่ยงติดเชื้อสูงมาก และเส้นเลือดอาจตีบตันได้ง่าย

เพิ่มเติม: เลือกวิธีไหนขึ้นอยู่กับสภาพร่างกายและดุลยพินิจของหมอล้วนๆ ครับ แต่ถ้าทำ AVF ได้คือจบข่าว! (ในแง่ดีนะ)

สายล้างไตมีกี่แบบ

เอ้า! สายล้างไตเนี่ยนะ เยอะแยะไปหมด! แต่หลักๆที่หมอชอบใช้ก็มีอยู่ 3 แบบ นี่แหละที่ทำให้ผมนั่งเซ็งอยู่หลายวันตอนเลือกให้แม่ ฮ่าๆๆ

  • แบบชั่วคราว: นี่คือแบบประหยัดงบ ใช้แป๊บเดียวแล้วทิ้ง! เหมือนคบกันแป๊บเดียวแล้วเลิก สะดวกดี ไม่ต้องมานั่งล้างบ่อยๆ แต่ก็เสี่ยงติดเชื้อเหมือนไปเที่ยวกลางคืนแล้วกลับมาไม่ค่อยได้อาบน้ำ อันตรายนะคร้าบบบ

  • แบบถาวรชนิด Cuffed: อ้อ! นี่แบบไฮโซหน่อย เหมือนสร้างบ้านหลังใหญ่ อยู่ยาวๆ แต่ก็มีข้อเสียคือมันเหมือนกางเกงในที่คับไปหน่อย ถ้าไม่ระวังก็อาจจะอักเสบได้ง่ายกว่าแบบ Cuffless นะครับ เป็นแบบที่ต้องระมัดระวังเป็นพิเศษ!

  • แบบถาวรชนิด Cuffless: นี่แหละตัวเทพ! เหมือนคบกันยาวๆ สบายๆ ไม่ค่อยมีปัญหาเรื่องการอักเสบ แต่ว่าราคาแรงกว่าหน่อย เหมือนได้แต่งงานกับนางเอก โอยยยย แต่สุขภาพดีก็คุ้มค่าครับ

สรุปแล้ว เลือกแบบไหนก็ต้องปรึกษาหมอ อย่าไปเลือกเอง เดี๋ยวจะเจ็บตัว เหมือนผมเลือกแฟนเอง เจ็บมาแล้ว ฮ่าๆๆ ปีนี้ 2024 นะครับ อย่าลืมไปเช็คข้อมูลกับหมออีกทีด้วยล่ะ อย่าเชื่อผมคนเดียว! ผมนี่แค่คนเล่าเรื่องตลกเฉยๆนะ อย่าเอาไปใช้ตัดสินใจเองเชียวนะ!