จะรู้ได้ไงว่าเราบวมโซเดียม
คำถาม?
อื้อหือ.. บวมโซเดียมเนี่ยนะ จำได้เลย ตอนไปเที่ยวทะเลกับเพื่อนสมัยมหาลัย ปี 2562 ที่หัวหิน กินกุ้งเผา ปูผัดผงกะหรี่ เพลินมากกก ผลคือเช้ามาหน้าบวม เหมือนโดนผึ้งต่อยสิบตัว! นี่ขนาดกินแค่สองวันเองนะ ผิวตึงๆ อึดอัด รู้สึกได้เลยว่าตัวบวมขึ้น
จริงๆ อาการมันก็อย่างที่ว่าแหละ บวม แบบตึงๆ อึดอัด รู้สึกชัดเจนตอนเช้า เหมือนน้ำมันค้างอยู่ใต้ผิวหนัง แต่ถ้ากินเค็มมากๆ ทั้งวันก็บวมได้นะ ไม่จำเป็นต้องรอตื่นนอนอย่างเดียว มันขึ้นอยู่กับปริมาณโซเดียมที่รับเข้าไปด้วยล่ะมั้ง
ตอนนั้นเพื่อนบอกว่า ลองดื่มน้ำเยอะๆ แล้วก็พักผ่อนให้เพียงพอ อาการก็จะค่อยๆ ดีขึ้น ก็จริงนะ วันนั้นทั้งวันเลยดื่มน้ำเยอะมากกก จนปวดท้องไปเลยทีเดียว แต่ก็ดีขึ้นนะ บวมน้อยลง หายไปเกือบหมดภายในวันเดียว
สรุปคือ ถ้ากินเค็มจัด เตรียมตัวไว้เลย เช้ามาหน้าบวมแน่ แบบที่ฉันเจอมา เห็นผลชัดเจนมากกก บวมจนเพื่อนยังทักเลย!
บวมโซเดียมกับอ้วนแตกต่างกันยังไง
บวมโซเดียมกะอ้วน นี่คนละเรื่องเลยนะเว้ยแก
หน้าบวมโซเดียมอะ มันเพราะกินเค็มไง ร่างกายมันกักน้ำไว้เฉยๆ แป๊บๆ ก็หาย
- กินน้ำเยอะๆ ช่วยได้นะ
- ลดกินพวกของหมักดองไปก่อน
- ออกกำลังกายเบาๆ ให้เหงื่อออกหน่อยก็ดี
ส่วนอ้วนขึ้นนี่คือไขมันจ่ะ ต้องออกกำลังกาย คุมอาหาร ถึงจะลงนะ
- สำคัญ: อย่าไปอดอาหารนะ ผอมแบบสุขภาพเสียไม่เอานะ
- หาเทรนเนอร์ช่วยแนะนำท่าออกกำลังกายได้เลย
- กินอาหารให้ครบ 5 หมู่ก็สำคัญ
- นอนให้พอด้วยนะจ๊ะ มันมีผลกับการเผาผลาญ
น้ำเปล่าขับโซเดียมได้ไหม?
น้ำเปล่าไม่ได้ "ขับ" โซเดียมโดยตรงครับ แต่ไตต่างหากที่เป็นตัวควบคุมสมดุลโซเดียมในร่างกาย
- ไตคือพระเอก: ไตจะกรองของเสียและรักษาสมดุลแร่ธาตุต่างๆ รวมถึงโซเดียม โซเดียมส่วนเกินจะถูกขับออกทางปัสสาวะ
- น้ำเปล่าช่วยอะไร: การดื่มน้ำเปล่าเพียงพอช่วยให้ไตทำงานได้ดีขึ้น และช่วยให้โซเดียมที่เกินความจำเป็นถูกขับออกไปได้ง่ายขึ้น
- โซเดียมเยอะไป ไตทำงานหนัก: การกินโซเดียมมากเกินไป (เช่น กินอาหารแปรรูปเยอะ) ทำให้ไตต้องทำงานหนักขึ้นเพื่อรักษาสมดุล
- บวมน้ำ: เมื่อไตพยายามรักษาสมดุลโซเดียม อาจมีการดูดน้ำกลับเข้าสู่ร่างกายมากขึ้น ทำให้เกิดอาการบวมน้ำได้ (อันนี้เป็นกลไกซับซ้อนกว่านั้น แต่เอาเป็นว่าเข้าใจง่ายๆ แบบนี้ก่อน)
เกร็ดเล็กน้อย: บางทีการที่เรา "บวม" ไม่ได้แปลว่ากินโซเดียมเยอะอย่างเดียวนะ บางทีอาจจะแค่ "กินน้ำน้อยไป" ก็เป็นได้ เพราะร่างกายเรามันฉลาด พอมันขาดน้ำ มันก็พยายามกักเก็บน้ำไว้ไงล่ะ (เหมือนเราประหยัดเงินตอนเงินเดือนออกนั่นแหละ)
ร่างกายขับโซเดียมออกทางไหน?
อืมม... กลางดึกแบบนี้ คิดถึงเรื่องโซเดียมขึ้นมาได้ยังไงนะ...
ร่างกายขับโซเดียมออก... ใช่ๆ จำได้ หลักๆ เลยก็ ปัสสาวะ เหงื่อ อุจจาระ สามทางนี้แหละ
แต่... ก็ไม่ใช่ว่าทุกคนจะขับออกได้เท่ากันหมดนะ เพื่อนฉันคนนึง เป็นโรคไต หมอบอกว่า ร่างกายขับโซเดียมออกได้น้อยลง เลยทำให้โซเดียมคั่งในเลือด อันตรายเหมือนกันนะ
ปีนี้... ก็ยังจำเรื่องนั้นได้อยู่เลย มันรู้สึก...หนักอึ้งยังไงชอบกล เหมือนมีอะไรอัดแน่นอยู่
- ปัสสาวะ: ทางหลักเลย
- เหงื่อ: ขับออกได้เยอะเวลาออกกำลังกายหนักๆ
- อุจจาระ: ปริมาณน้อยกว่าสองทางแรก
โรคไตนี่ อันตรายจริงๆ นะ เพื่อนฉันยังต้องไปตรวจเช็คอยู่บ่อยๆ สงสารมันจัง... เฮ้อ... นอนดีกว่า พรุ่งนี้ต้องไปทำงานอีก
เราจะรู้ได้ไงว่าบวมโซเดียม?
ดึกแล้วสินะ... ถามว่ารู้ได้ไงว่าบวมโซเดียม?
มัน... บอกยากเหมือนกันนะ บางทีก็มองตัวเองในกระจก แล้วรู้สึกว่าหน้ามัน... ไม่ใช่ หน้าเรา
- ใต้ตา: บวม ๆ ป่อง ๆ เหมือนคนอดนอนมาเป็นชาติ ทั้งที่เมื่อคืนก็นอนเร็ว
- แก้ม: เหมือนแก้มปลาทอง อ้วนขึ้นแบบ... ผิดปกติ ทั้งที่น้ำหนักก็เท่าเดิม
- กรอบหน้า: ไม่คมเลย เบลอ ๆ เหมือนคนใส่ฟิลเตอร์ตลอดเวลา
ลองเอานิ้วกดเบา ๆ ดู... ถ้ามัน บุ๋ม ลงไป แล้วค่อย ๆ คืนตัว... นั่นแหละ โซเดียมเล่นงานแล้ว
ทำไมถึงเป็นแบบนั้น?
- โซเดียม: ตัวร้ายอันดับหนึ่ง ดึงน้ำเข้ามาเก็บไว้ในร่างกาย
- อาหาร: กินเยอะเกินไป พวกอาหารแปรรูป ขนมกรุบกรอบ บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป... ตัวดีเลย
- นอนดึก: นอนน้อย ร่างกายมันรวนไปหมด
- ความเครียด: เครียด ๆ ก็กินเยอะ แล้วก็บวม... วนลูปไป
แล้วทำยังไงให้หาย?
- ดื่มน้ำเยอะ ๆ: ช่วยขับโซเดียมออกไป
- กินผักผลไม้: โพแทสเซียมช่วยลดโซเดียมได้
- ออกกำลังกาย: ช่วยขับเหงื่อ ขับโซเดียม
- พักผ่อนให้เพียงพอ: ร่างกายจะได้ไม่รวน
บางทีก็ท้อนะ... พยายามแทบตาย ทำไมหน้ามันยังบวมอยู่ดี แต่ก็... ต้องพยายามต่อไปแหละเนอะ
ข้อมูลเพิ่มเติม: (อันนี้แอบไปหามา)
- ปริมาณโซเดียมที่แนะนำต่อวัน: ไม่เกิน 2,000 มิลลิกรัม (ประมาณ 1 ช้อนชา)
- อาหารที่มีโซเดียมสูง: ซุปก้อน, น้ำปลา, ซอสปรุงรส, ไส้กรอก, แฮม, เบคอน, ขนมปัง, ชีส
- อาหารที่มีโพแทสเซียมสูง: กล้วย, มันเทศ, อะโวคาโด, ผักโขม, ถั่ว, โยเกิร์ต
หวังว่า... จะช่วยได้บ้างนะ ราตรีสวัสดิ์
ความคิดเห็นต่อคำตอบ:
ขอบคุณสำหรับความคิดเห็นของคุณ! ความคิดเห็นของคุณมีความสำคัญมากในการช่วยเราปรับปรุงคำตอบในอนาคต