ฉี่ไม่หยุดเกิดจากอะไร

กินน้ำน้อยแต่ฉี่เยอะเกิดจากอะไร

กลางดึกแบบนี้ ก็นอนไม่หลับจริงๆ ได้แต่นอนคิดเรื่องเดิมๆ ว่าทำไมฉันถึงได้ปัสสาวะบ่อยขนาดนี้ ทั้งๆ ที่ก็รู้สึกว่าดื่มน้ำไม่เยอะเลยนะ มันวนเวียนอยู่ในหัวตลอดเวลา

บางทีก็กังวลนะ กลัวว่าจะเป็นอะไรไป หมอเคยบอกว่าอาจเป็นการติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ แต่มันก็ไม่มีอาการแสบหรือปวดเลยนะ ไม่มีเลือดปนเลย ปัสสาวะก็ใสดี มันเป็นมานานแล้วด้วยซ้ำ คิดว่าคงไม่ใช่สาเหตุนี้หรอก

แล้วเรื่องการดื่ม... ใช่ ฉันดื่มกาแฟบ่อย แต่ไม่ได้ดื่มน้ำเปล่าเยอะขนาดนั้นนะ แอลกอฮอล์ก็มีบ้างในวันหยุด แต่ก็ไม่น่าจะทำให้เป็นแบบนี้ทุกวันหรือเปล่า มันสับสนจริงๆ

มันต้องมีเหตุผลอื่นแน่ๆ ที่ทำให้เป็นแบบนี้ มันไม่ใช่แค่เรื่องติดเชื้อ หรือดื่มมากไปแน่ๆ รู้สึกว่าร่างกายเรามันแปลกไป

• ภาวะเบาหวาน ระดับน้ำตาลในเลือดสูงส่งผลให้ไตขับน้ำตาลและน้ำออกมากขึ้น
• เบาหวานชนิดไม่ร้ายแรง (Diabetes Insipidus) ความผิดปกติของฮอร์โมนควบคุมสมดุลน้ำในร่างกาย ทำให้ร่างกายสูญเสียน้ำมาก
• การใช้ยาขับปัสสาวะ หรืออาหารและเครื่องดื่มที่มีฤทธิ์ขับปัสสาวะ
• กระเพาะปัสสาวะบีบตัวไวเกิน (Overactive Bladder) มีความรู้สึกอยากปัสสาวะบ่อย แม้ปัสสาวะไม่เต็มกระเพาะ
• ภาวะไตทำงานผิดปกติ ไตไม่สามารถรวมปัสสาวะให้เข้มข้นได้ ทำให้ปัสสาวะออกมามาก
• ความเครียดและวิตกกังวล สามารถกระตุ้นการทำงานของกระเพาะปัสสาวะ
• อุณหภูมิร่างกาย ในสภาพอากาศเย็น ร่างกายจะขับน้ำออกมากกว่าปกติ

กระเพาะปัสสาวะจุน้ำได้กี่ซีซี?

กระเพาะปัสสาวะเรานี่ก็เหมือนถังน้ำจิ๋วประจำตัว ที่จุได้ประมาณ 300 – 350 ซีซี หรือถ้าให้เห็นภาพชัดๆ ก็ขนาดเกือบเท่ากระป๋องน้ำอัดลมเล็กๆ หนึ่งกระป๋องนั่นแหละ คิดดูสิว่าเราพกพลังงานของเหลวไว้ในตัวขนาดไหน!

พอถึงจุดที่ผนังกล้ามเนื้อเขาตัดสินใจว่า "พอแล้วนะ! เต็มแล้ว!" เขาก็จะบีบตัวส่งน้ำใจออกไปทางหลอดปัสสาวะ ใช้เวลาแค่ไม่ถึง 30 วินาที เร็วกว่าตัดสินใจว่าจะกินอะไรตอนเที่ยงเสียอีก! แถมแต่ละวันก็จัดไปเบาๆ 3-5 ครั้ง โดยไม่สะทกสะท้านไร้ซึ่งความปวดแสบ โอ้ว ชีวิต!

ทีนี้มาดูเรื่องที่น่ารู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับเพื่อนซี้อย่างกระเพาะปัสสาวะกันบ้าง:

• ความจุมันยืดหยุ่นกว่าที่คิดนะ: แม้ค่าเฉลี่ยจะอยู่ 300-350 ซีซี แต่จริงๆ แล้ว กระเพาะปัสสาวะสามารถยืดหยุ่นได้บ้าง ขึ้นอยู่กับแต่ละคนและพฤติกรรมการอั้น! แต่ก็ไม่ควรท้าทายเขาบ่อยๆ นะ เดี๋ยวจะงอแงเอาได้
• สัญญาณเตือนที่จริงใจ: เวลาปวดฉี่น่ะ มันคือสัญญาณที่ร่างกายส่งมาบอกเราว่า 'ถึงเวลาแล้วจ้ะนายจ๋า' อย่ามองข้าม เพราะการอั้นนานๆ อาจทำให้กระเพาะปัสสาวะทำงานหนัก หรือแย่ไปกว่านั้นคือติดเชื้อได้
• สีของปัสสาวะบอกอะไรได้เยอะ: ไม่ใช่แค่ปริมาณนะ สีก็สำคัญ! ปัสสาวะสีใส คือดีงาม ดื่มน้ำพอ ส่วนสีเข้มเกินไป อาจบอกว่าดื่มน้ำน้อยไปแล้วนะเพื่อน
• การฝึกปัสสาวะ (Bladder Training): บางคนก็ฝึกได้นะ โดยการค่อยๆ ยืดระยะเวลาการเข้าห้องน้ำออกไปทีละน้อย เพื่อเพิ่มความจุและความแข็งแรงของกระเพาะปัสสาวะ แต่ต้องอยู่ในการดูแลของแพทย์นะจ๊ะ ไม่ใช่ลองเองมั่วๆ
• ปวดถี่เกินไป หรือไม่ปวดเลย: ถ้าคุณพบว่าตัวเองต้องเข้าห้องน้ำบ่อยกว่า 8 ครั้งต่อวัน หรือกลับกันคือรู้สึกว่าไม่ปวดฉี่เลยทั้งที่ดื่มน้ำเยอะ ปรึกษาคุณหมอ ดีที่สุด ไม่ต้องอาย เขารู้เรื่องพวกนี้ดีกว่าเราเยอะ!

ในแต่ละวันร่างกายของเราขับปัสสาวะออกปริมาณกี่ลิตร?

ดึกแล้ว...มานั่งคิดเรื่องอะไรแบบนี้

ร่างกายเรา...มันก็ทำงานของมันไปเรื่อยๆ เนอะ...

ในแต่ละวัน...ไตมันจะกรองของเสียออกจากเลือดเรา...แล้วขับออกมาเป็นน้ำ...ที่เราเรียกฉี่

มันทำงานตลอดเลย...ไม่เคยได้พักเลย

วันๆ นึง...ร่างกายเราขับปัสสาวะออกมาประมาณ 1 ถึง 2 ลิตร...มันแล้วแต่คน แล้วแต่ว่าเราดื่มน้ำแค่ไหน ทำอะไรบ้าง

ในน้ำใสๆ ที่เราเห็น...มันไม่ใช่แค่น้ำเปล่านะ...

มันคือ...ส่วนผสมของหลายๆ อย่างที่ร่างกายไม่ต้องการแล้ว...ถูกขับออกมา...เพื่อให้ข้างในเรายังสะอาด...ยังทำงานได้

• คนปกติจะขับปัสสาวะออกวันละ 1-2 ลิตร ขึ้นอยู่กับปริมาณน้ำที่ดื่ม กิจกรรมที่ทำ และอากาศ
• ส่วนประกอบหลักๆ ของมันคือ…
  • น้ำ ประมาณ 95%
  • ยูเรีย 2.5% เป็นของเสียที่มาจากการย่อยโปรตีน
  • ส่วนที่เหลืออีก 2.5% เป็นพวกเกลือแร่ ฮอร์โมน สารเคมีต่างๆ… กรดยูริก แอมโมเนีย
• ปัจจัยที่มีผลต่อปริมาณ...ก็คือน้ำที่เราดื่ม...ถ้าดื่มมากก็ฉี่มาก...
• เหงื่อก็เกี่ยว...วันไหนร้อนๆ เหงื่อออกเยอะ...ร่างกายก็เก็บน้ำไว้...เราก็จะฉี่น้อยลง
• สีของปัสสาวะบอกได้ว่าเราดื่มน้ำพอไหม...ถ้าสีเหลืองอ่อนๆ ใสๆ...ก็คือดี...ร่างกายไม่ขาดน้ำ แต่ถ้าสีเข้มขึ้น...แปลว่าต้องดื่มน้ำเพิ่มได้แล้ว