ยาฆ่าเชื้ออยู่นอกตู้เย็นได้กี่วัน
ยาฆ่าเชื้อเก็บได้นานแค่ไหนนอกตู้เย็น?
เอ่อ...เรื่องยาฆ่าเชื้อเนี่ยนะ, จำได้ว่าตอนเด็กๆ เคยป่วยหนักมาก (น่าจะซัก ป.4 ได้มั้ง, แถวๆ ปี 2545), หมอให้ยามาเป็นผงๆ ต้องผสมน้ำเองอะ ตอนนั้นแม่บอกว่าถ้าผสมแล้วกินไม่หมด ให้แช่ตู้เย็นไว้
คือตอนนั้นก็ไม่ได้สนใจอะไรมากนะ, แต่จำได้ว่าแม่จะทิ้งหลังจากผ่านไปซักอาทิตย์นึง, แม้ว่ามันจะยังเหลืออยู่บ้างก็เถอะ เพราะแม่บอกว่ามันหมดอายุแล้ว
แล้วไอ้ที่ว่ากินต่อได้เลยเนี่ย, อืม...ส่วนตัวคิดว่าต้องดูดีๆ นะ เพราะเคยอ่านเจอว่ายาบางชนิดถ้าเก็บไม่ดี หรือกินหลังจากหมดอายุ อาจจะไม่ได้ผล หรือแย่กว่านั้นคือเป็นอันตรายได้
(อันนี้ไม่ได้บอกว่าข้อมูลที่ให้มาผิดนะ แค่เล่าจากประสบการณ์ส่วนตัวเฉยๆ)
อีกอย่างคือ, ยาแต่ละชนิดมันก็ไม่เหมือนกันอะเนอะ, บางทีฉลากยาก็บอกรายละเอียดไว้หมดแล้ว, อ่านฉลากยาที่หมอให้มาดีที่สุด จะได้ไม่พลาดนะ
ยาปฏิชีวนะต้องแช่ตู้เย็นไหม
ไม่ต้องแช่เย็นหมดทุกตัวหรอกนะ ยาปฏิชีวนะบางตัวก็เก็บที่อุณหภูมิห้องได้ปกติ แต่บางตัวต้องแช่เย็น ดูฉลากยาดีๆเลย สำคัญมากกก!!
อย่างของฉันเมื่อปีที่แล้วอะ หมอให้ยาตัวนึงมา ต้องแช่เย็นจริงๆนะ เขียนไว้ชัดเจนเลย แต่ยาตัวอื่นๆที่เคยกิน ไม่ต้องแช่ก็ได้ เก็บไว้ในห้องปกติ
สรุปง่ายๆคือ:
- เช็คฉลากยา สำคัญที่สุด! มันจะบอกวิธีเก็บ อย่ามั่วเดาเองนะ
- ส่วนใหญ่เก็บที่อุณหภูมิห้อง ประมาณ 18-25 องศา แบบนี้แหละปลอดภัย
- บางตัวต้องแช่เย็น 2-8 องศา ก็ดูฉลากอีกแหละ อย่าลืมเช็ค
- อย่าเก็บยาหมดอายุนะ อันตรายด้วย
- เก็บให้ห่างจากเด็กๆด้วยนะ สำคัญมากกกกก!!
ปีนี้ฉันยังไม่ได้กินยาปฏิชีวนะตัวใหม่ๆเลย แต่จำได้ว่าปีที่แล้วมีทั้งแบบต้องแช่เย็นและไม่ต้องแช่เย็นนะ แล้วแต่ยี่ห้อและชนิดยาด้วยแหละ จำให้ดีๆ ดูฉลาก!!
ยาฆ่าเชื้อ อยู่ได้นานแค่ไหน
ยาฆ่าเชื้อ? ขึ้นกับชนิด บางตัวไม่กี่ชั่วโมงก็พังแล้ว พวกผงแห้ง? 7 วันห้อง 14 วันเย็น จำไว้ ไม่ใช่ทุกตัว อย่าเสี่ยง
- ยาปฏิชีวนะผงแห้ง: อายุการใช้งานหลังผสม 7 วัน (อุณหภูมิห้อง), 14 วัน (ตู้เย็น)
- ยาน้ำเชื่อม: ใช้แล้ว? ไม่เกินเดือนเดียว เก็บห้อง ตู้เย็นไม่ช่วย บางตัวต้องเย็น เช่น AZT
ปล. ข้อมูลปี 2566 ใช้ยาหมดอายุ? เสี่ยงดิ อย่าประมาท ตายได้นะ มึง
ยาปฏิชีวนะ กับยาฆ่าเชื้อ ต่างกันอย่างไร
ยาปฏิชีวนะ กับยาฆ่าเชื้อ มีความแตกต่างกันอย่างไร? คำตอบสั้นๆ คือ "ยาปฏิชีวนะ คือ ยาฆ่าเชื้อชนิดหนึ่ง" แต่ไม่ใช่ทั้งหมดของยาฆ่าเชื้อ
ยาปฏิชีวนะ (Antibiotics): เป็นกลุ่มยารักษาโรคที่ได้มาจากจุลินทรีย์ หรือสังเคราะห์ขึ้น โดยมีฤทธิ์เฉพาะเจาะจงในการฆ่าหรือยับยั้งการเจริญเติบโตของแบคทีเรียเท่านั้น ไม่สามารถใช้รักษาการติดเชื้อไวรัสได้ เช่น ไข้หวัดใหญ่ หรือ โรค COVID-19 ซึ่งจำเป็นต้องใช้ยาต้านไวรัสแทน
ยาฆ่าเชื้อ (Antimicrobial): เป็นกลุ่มยาที่กว้างกว่า ครอบคลุมยาที่ใช้กำจัดหรือยับยั้งการเจริญเติบโตของจุลินทรีย์ทุกชนิด รวมถึงแบคทีเรีย ไวรัส เชื้อรา และปรสิต ยาปฏิชีวนะจึงเป็นส่วนหนึ่งของยาฆ่าเชื้อ แต่ยาฆ่าเชื้อไม่จำเป็นต้องเป็นยาปฏิชีวนะเสมอไป
ลองนึกภาพวงกลมครับ วงกลมใหญ่คือ ยาฆ่าเชื้อ วงกลมเล็กๆ อยู่ข้างใน คือ ยาปฏิชีวนะ นั่นหมายความว่า ยาปฏิชีวนะเป็นส่วนย่อยของยาฆ่าเชื้อ
ตัวอย่างยาฆ่าเชื้อที่ไม่ใช่ยาปฏิชีวนะ เช่น ยาต้านไวรัสที่ใช้รักษาโรคไวรัส หรือยาต้านเชื้อรา ที่ใช้รักษาโรคติดเชื้อราต่างๆ
ข้อมูลเพิ่มเติม: การใช้ยาปฏิชีวนะอย่างไม่ถูกต้องหรือไม่เหมาะสม อาจนำไปสู่การดื้อยาปฏิชีวนะ ซึ่งเป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญ ในปี 2566 องค์การอนามัยโลกยังคงเน้นย้ำถึงความจำเป็นในการใช้ยาอย่างสมเหตุสมผล และการพัฒนายาปฏิชีวนะชนิดใหม่ๆ เพื่อรับมือกับปัญหานี้ ส่วนตัวผมมองว่า การศึกษาและการสร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการใช้ยาอย่างถูกต้องเป็นเรื่องสำคัญที่ควรได้รับการส่งเสริมอย่างต่อเนื่อง
อาการแบบไหนถึงต้องกินยาฆ่าเชื้อ
อาการต้องใช้ยาฆ่าเชื้อ? แพทย์วินิจฉัย. ไม่มีสูตรสำเร็จรูป.
- ติดเชื้อแบคทีเรียชัดเจน เช่น ปอดอักเสบ ไซนัสอักเสบ หูชั้นกลางอักเสบ คออักเสบ ทอนซิลอักเสบ แผลติดเชื้อรุนแรง
- อาการรุนแรง ต้องได้รับการรักษาอย่างเร่งด่วน
- แพทย์พิจารณาแล้วว่าจำเป็น ไม่ใช่ทุกอาการ
ทุกคนควรได้รับยาฆ่าเชื้อไหม? ไม่เสมอไป. ใช้เฉพาะเมื่อจำเป็น อันตรายถ้าใช้ผิดวิธี. (ข้อมูล ณ 2024 อ้างอิงจากประสบการณ์ส่วนตัวในการทำงานด้านสาธารณสุข)
ยาปฏิชีวนะ ชนิดผงแห้ง เมื่อผสมน้ำแล้ว มีอายุกี่วัน
อืม...เรื่องนี้จำได้แม่นเลย ตอนลูกป่วยหนักปีนี้ หมอสั่งยาปฏิชีวนะชนิดผงแห้งมา จำยี่ห้อไม่ได้ละ แต่เป็นผงสีขาวๆ แพทย์บอกชัดเจนมาก ผสมน้ำเสร็จแล้วนะ อย่าลืมนะ! ต้องใช้ให้หมดภายใน 7 วัน ถ้าเก็บที่อุณหภูมิห้องนะ ถ้าจะเก็บในตู้เย็นก็ได้ แต่ไม่เกิน 14 วัน
คือตอนนั้นลูกไข้สูงมาก แทบจะนอนไม่หลับเลย เหนื่อยมาก ทั้งวันทั้งคืนคอยเช็คไข้ เช็ดตัว ให้ยา ใจหายใจคว่ำจริงๆ เลยจำคำแนะนำหมอได้แม่นยำ กลัวลูกจะป่วยหนักกว่าเดิม เลยจัดการให้เรียบร้อยภายใน 7 วัน ไม่เสี่ยงเลย
- ยาปฏิชีวนะผงแห้ง ผสมน้ำแล้ว เก็บที่อุณหภูมิห้อง ใช้ได้ 7 วัน
- เก็บในตู้เย็น ใช้ได้ 14 วัน
นี่แหละ ประสบการณ์ตรง จำได้ขึ้นใจ เพราะมันเป็นช่วงเวลาที่ยากลำบาก เครียดมาก เลยจำรายละเอียดได้ดี แต่ถ้าถามยี่ห้อยา ขอโทษนะ จำไม่ได้จริงๆ ขออภัยด้วย
วิธีดูยาหมดอายุ
คือแบบนี้ เมื่อวานนี้เอง ไปร้านขายยาแถวๆ มุมถนนสุขุมวิท ซอย 7 ใกล้ๆ BTS นานา ตอนประมาณบ่ายสอง ซื้อยาแก้ไอ ขวดสีขาว ฉลากสีฟ้าอ่อน บนฉลากมันเขียนว่า Mfg.Date: 15/05/2024 แล้วก็ Expiry Date: 15/05/2025 เห็นชัดเจนเลย ไม่งง แต่ก็แอบใจไม่ค่อยดีนิดๆ เพราะมันจะหมดอายุปีหน้าแล้วนี่นา เลยถามเภสัชกรไปด้วย เค้าก็ยิ้มๆ บอกว่า ยังใช้ได้อยู่ แต่ก็ควรใช้ให้หมดก่อนวันหมดอายุ
อ้อ อีกอย่าง เคยเจอยาขวดเล็กๆ สีเหลือง ซื้อจากคลินิกแถวบ้าน หมอให้มา มันเขียนว่า Use by 20/10/2023 ตอนนั้นก็ดูง่ายดี ไม่ต้องไปเดา
สรุปง่ายๆเลยนะคะ ดูที่ Mfg.Date หรือ Manu.Date คือวันที่ผลิต ส่วนวันหมดอายุคือ Expiry Date, Used before, Expiring หรือ Use by ดูวัน เดือน ปี ให้ดีๆ
- Mfg.Date/Manu.Date: วันที่ผลิต
- Expiry Date/Used before/Expiring/Use by: วันหมดอายุ
- ควรตรวจสอบวันหมดอายุอย่างละเอียดก่อนใช้ยาเสมอ
- ควรปรึกษาเภสัชกรหากไม่แน่ใจเกี่ยวกับวันหมดอายุของยา
ความคิดเห็นต่อคำตอบ:
ขอบคุณสำหรับความคิดเห็นของคุณ! ความคิดเห็นของคุณมีความสำคัญมากในการช่วยเราปรับปรุงคำตอบในอนาคต