ลักษณะงานอาชีวอนามัยมี 5 ประการ ได้แก่อะไรบ้าง
อาชีวอนามัยมีหน้าที่อะไรบ้าง?
เรื่องอาชีวอนามัยนี่นะ ฉันนึกถึงตอนทำงานที่โรงงานผลิตเฟอร์นิเจอร์เมื่อปี 2562 แถวๆ สมุทรสาคร จำได้ว่ามีพี่ๆ ฝ่ายอาชีวอนามัยคอยตรวจสอบเครื่องจักร ดูเรื่องความปลอดภัย พวกเครื่องป้องกันอันตรายต่างๆ อย่างพวกเครื่องดูดฝุ่น หรือแม้แต่การจัดวางอุปกรณ์ในโรงงานให้ถูกต้อง ไม่ให้เป็นอุปสรรคต่อการทำงาน เพื่อป้องกันอุบัติเหตุ อันนี้คือการป้องกัน(Prevention) และการปกป้องคุ้มครอง(Protection) ชัดๆเลย
จำได้ว่าตอนนั้นมีการอบรมเรื่องการยกของอย่างถูกวิธีด้วย ราคาคอร์สจำไม่ได้แล้ว แต่จำได้ว่ามีแบบฝึกหัดให้ลองยกของหนักๆ เพื่อให้เราเข้าใจถึงความสำคัญของการปฏิบัติตามขั้นตอนอย่างถูกวิธี นี่ก็คงเป็นการส่งเสริมและดำรงไว้(Promotion and Maintenance) รูปแบบหนึ่งแหละมั้ง คือเขาพยายามให้เรารู้จักดูแลตัวเอง ทำงานอย่างปลอดภัย
ส่วนการจัดงาน (Placing) กับการปรับงาน (Adaptation) ตรงนี้ไม่ค่อยชัดเจนเท่าไหร่ แต่เดาว่าน่าจะเป็นการจัดสรรคนงานให้เหมาะสมกับงาน และปรับเปลี่ยนวิธีการทำงานให้ปลอดภัยมากขึ้น เช่น ถ้าเครื่องจักรมีปัญหา อาจต้องปรับเปลี่ยนวิธีการทำงานชั่วคราว หรือถ้ามีคนงานไม่ถนัดงานบางอย่าง ก็อาจต้องจัดสรรงานใหม่ให้เหมาะสม ประมาณนั้น
เอาจริงๆ เรื่องอาชีวอนามัยนี่มันละเอียดกว่าที่คิดเยอะ มันไม่ใช่แค่เรื่องป้องกันอุบัติเหตุอย่างเดียว แต่ยังรวมไปถึงการดูแลสุขภาพของคนงานด้วย อย่างเรื่องการตรวจสุขภาพประจำปีอะไรพวกนี้ ที่โรงงานนั้นก็มีนะ แต่ฉันไม่ได้ไปร่วมทุกครั้ง เพราะต้องไปทำงานต่างจังหวัดบ่อยๆ ช่วงนั้นยุ่งมาก
ข้อใดคือลักษณะของงานอาชีวอนามัย
งานอาชีวอนามัยนี่นะ บอกเลยว่ามันไม่ใช่งานสบายๆ นั่งกินลมชมวิว แต่อย่างว่าแหละ ใครอยากมีสุขภาพดีๆ ก็ต้องดูแลกันหน่อย! งานนี้คือการเป็นฮีโร่เงียบๆ คอยปกป้องชีวิตและจิตใจของเหล่ามนุษย์เงินเดือน จากภัยอันตรายที่แฝงตัวอยู่ในที่ทำงาน!
- นักสืบสายสุขภาพ: พวกเขาต้องสืบเสาะหาอันตรายในที่ทำงาน ไม่ว่าจะเป็นฝุ่นละอองร้ายกาจ สารเคมีร้ายแรง หรือแม้แต่เก้าอี้ที่นั่งแล้วปวดหลัง! เปรียบเหมือนโคนันในโลกของอุตสาหกรรมเลยทีเดียว!
- หมอประจำโรงงาน: ไม่ใช่แค่ตรวจสุขภาพประจำปีธรรมดา แต่ต้องคอยดูแลสุขภาพจิตด้วยนะ เพราะความเครียดจากการทำงานมันร้ายแรงกว่าที่คิด บางทีก็ต้องรับมือกับพนักงานที่บ่นปวดหัวเพราะเจ้านายด้วย!
- นักกฎหมายแห่งความปลอดภัย: พวกเขารู้กฎหมายคุ้มครองแรงงานดีกว่าทนายความบางคนอีก! เป็นทั้งที่ปรึกษาและผู้พิทักษ์สิทธิ์ของพนักงาน ถ้าใครโดนเอาเปรียบเรื่องความปลอดภัย งานนี้เขาจัดการให้!
- ซูเปอร์ฮีโร่แห่งการป้องกัน: งานนี้ไม่ใช่แค่แก้ปัญหาเฉพาะหน้า แต่ต้องวางแผนป้องกันล่วงหน้าด้วยนะ ต้องคอยตรวจสอบความปลอดภัยของเครื่องจักร สภาพแวดล้อมการทำงาน เป็นการป้องกันไม่ให้เกิดอุบัติเหตุซ้ำซาก!
เอาจริงๆ อาชีวอนามัยสำคัญกว่าที่คิดนะ ไม่ใช่แค่เรื่องของสุขภาพ แต่มันคือการสร้างความยั่งยืนให้กับธุรกิจด้วย พนักงานมีสุขภาพดี ก็ทำงานได้เต็มที่ ผลผลิตก็ดี บริษัทก็รวยไง ปีนี้ผมเห็นข่าวหลายที่เน้นเรื่องนี้มากขึ้นนะ เพราะคนเริ่มตระหนักถึงความสำคัญของสุขภาพมากขึ้น บางบริษัทนี่จัดเต็มเลย มีโปรแกรมดูแลสุขภาพพนักงานอย่างดี ดีกว่าโรงพยาบาลเอกชนบางแห่งอีก!
ขั้นตอนการดําเนินงานอาชีวอนามัย มีกี่ขั้นตอน
กลางคืนมันเงียบดีนะ... ทำให้เราคิดอะไรได้เยอะเลย
ขั้นตอนการดำเนินงานอาชีวอนามัยเหรอ? อืม... เหมือนจะวนๆ อยู่แค่ 3 ขั้นตอนหลักๆ นี่แหละ
การตระหนัก: คือต้องรู้ก่อนว่าอะไรมันอันตรายบ้าง สิ่งแวดล้อมในการทำงานแบบไหนที่มันไม่ดีต่อสุขภาพเรา
การประเมิน: พอรู้ว่ามีอันตรายแล้ว ก็ต้องมาวัด มาประเมินดูว่ามันร้ายแรงขนาดไหน ต้องใช้เครื่องมืออะไรบ้าง
การควบคุม: สุดท้ายก็ต้องหาวิธีป้องกัน แก้ไข หรือกำจัดอันตรายนั้นๆ ออกไปจากที่ทำงาน
มันดูเหมือนง่ายนะ แต่จริงๆ แล้วรายละเอียดมันเยอะมาก... การตระหนักถึงอันตรายบางทีก็ยาก ต้องสังเกต ต้องมีประสบการณ์ แล้วการประเมินก็ต้องใช้ความรู้เฉพาะทาง ส่วนการควบคุม... โอ๊ย มันมีหลายวิธี แล้วแต่ละวิธีก็เหมาะกับปัญหาที่ต่างกัน บางทีแก้ตรงนี้ไป ก็ไปเจอปัญหาตรงอื่นอีก
บางทีก็เหนื่อยนะกับการต้องมานั่งระวังเรื่องพวกนี้ แต่ถ้าไม่ทำ... มันก็ไม่รู้จะเกิดอะไรขึ้นบ้างกับชีวิตเรา
ข้อใดคือหน้าที่หลักของงานอาชีวอนามัยและความปลอดภัย?
อืมม...กลางคืนแบบนี้ คิดอะไรเรื่อยเปื่อยเนอะ หน้าที่หลักของอาชีวอนามัยและความปลอดภัยเหรอ...
มันก็คือ... ช่วยให้ที่ทำงานปลอดภัยอ่ะ อย่างน้อยก็พยายามนะ ปีนี้บริษัทเราก็เน้นเรื่องนี้มากขึ้น เห็นแผนกนั้นลงทุนเยอะเลยกับการอบรมพนักงาน เรื่องการใช้เครื่องจักร การป้องกันอันตรายต่างๆ
จริงๆ มันมากกว่าแค่ป้องกันอุบัติเหตุนะ มันคือการลดความเสียหายที่จะเกิดขึ้นด้วย ทั้งกับบริษัทและพนักงาน คิดดูสิ ถ้าเกิดอุบัติเหตุขึ้นมา มันเสียหายหลายอย่างเลย ค่ารักษาพยาบาล ค่าชดเชย เวลาที่เสียไป งานที่ค้างคา... มันเยอะจริงๆ
แล้วก็... มันส่งผลต่อสังคมด้วยแหละ สังคมก็คือครอบครัวของพนักงานไง ถ้าพนักงานเกิดอุบัติเหตุ ครอบครัวเค้าก็เดือดร้อนตามไปด้วย เรื่องแบบนี้มันละเอียดอ่อน เศร้าๆ ด้วย
- ป้องกันและควบคุมอันตรายในที่ทำงาน
- ลดความเสียหายจากอุบัติเหตุ (ทั้งบริษัทและพนักงาน)
- ลดผลกระทบต่อสังคมและครอบครัวพนักงาน
- (อาจ)เพิ่มผลผลิต แต่ตรงนี้มันไม่ใช่เป้าหมายหลัก มันเป็นผลพลอยได้มากกว่า เอาจริงๆ ปีนี้ยังไม่เห็นผลชัดเจนเท่าไหร่เลย อาจเพราะยังปรับตัวกันอยู่มั้ง
เห้อ... คิดแล้วก็เหนื่อยนะ แต่ก็ต้องทำต่อไป เพื่อความปลอดภัยของทุกคน
หลักการของการทำงานด้านอาชีวอนามัย ประกอบด้วย หลักการทำงาน 4 หลักการ อะไรบ้าง?
อืมม.. เรื่องหลักการอาชีวอนามัยเนี่ยนะ ตอนเรียนปี 2 ที่มหาลัยเชียงใหม่ อาจารย์แกเน้นหนักมาก จำได้แม่นเลย แกบอกว่า WHO กับ ILO เค้าสรุปหลักการไว้ ไม่ใช่แค่ 4 อย่างนะ มีมากกว่านั้น แต่หลักๆ ที่ใช้กันบ่อย ที่จำได้ก็มี ส่งเสริม ป้องกัน ปกป้อง จัดการงาน แล้วก็ ปรับงานให้เข้ากับคน ปรับคนให้เข้ากับงาน ประมาณนี้
แต่ที่แกเน้นย้ำจริงๆ คือเรื่องการป้องกันอุบัติเหตุ แกเล่าประสบการณ์ตัวเอง แกเคยทำงานโรงงานแถวลำพูน ตอนนั้นอุปกรณ์ไม่ค่อยดี เห็นเพื่อนโดนเครื่องจักรบาด เลือดสาดเลย แกเลยอยากให้เราเน้นเรื่องนี้ เข้าใจเลยว่าทำไมแกถึงซีเรียส
จริงๆแล้ว หลักการมันซับซ้อนกว่าที่คิด ไม่ใช่แค่ 4 หรือ 5 ข้อ มันมีรายละเอียดปลีกย่อยอีกเยอะแยะ แต่หลักการใหญ่ๆ ที่จำได้จากสมัยเรียน ก็ประมาณนี้แหละ
- ส่งเสริมสุขภาพแรงงาน: สร้างเสริมสุขภาพ ให้ความรู้ ตรวจสุขภาพประจำปี
- ป้องกันอันตราย: ควบคุมปัจจัยเสี่ยง ใช้เครื่องมือป้องกัน อบรมความปลอดภัย
- ปกป้องคุ้มครอง: จัดหาอุปกรณ์ป้องกัน ออกแบบสถานที่ทำงานให้ปลอดภัย
- จัดการงาน: จัดสรรงานให้เหมาะสมกับบุคลากร วางแผนการทำงานอย่างมีประสิทธิภาพ
- ปรับคน-ปรับงาน: ฝึกอบรมพัฒนาบุคลากร ปรับเปลี่ยนงานให้เหมาะสมกับความสามารถของคน
คือตอนนั้นอาจารย์แกพูดเยอะมาก จนงงๆเหมือนกัน แต่ก็จำได้คร่าวๆ เพราะมันสำคัญจริงๆ ถ้าทำงานด้านนี้ ต้องรู้เรื่องนี้ให้ดี ไม่งั้นอันตราย โดยเฉพาะเรื่องความปลอดภัย สำคัญที่สุดเลย ยังจำความรู้สึกตอนนั้นได้เลย รู้สึกเครียด แต่ก็ได้ความรู้เยอะ ดีกว่าไปทำงานโรงงาน แล้วเจออุบัติเหตุแบบอาจารย์เล่า
ความคิดเห็นต่อคำตอบ:
ขอบคุณสำหรับความคิดเห็นของคุณ! ความคิดเห็นของคุณมีความสำคัญมากในการช่วยเราปรับปรุงคำตอบในอนาคต