หินปูนหลุด หายเองได้ไหม
หินปูนหลุดจากฟันเอง ควรแก้ไขอย่างไร หรือต้องพบทันตแพทย์หรือไม่?
หินปูนหลุดจากฟันเองเนี่ยนะ? มันคนละเรื่องกับไอ้หินปูนในหูเลยนะ ถ้าหินปูนฟันหลุด มันไม่ดีหรอก ต้องรีบไปหาหมอฟัน อันนั้นจบเลย แต่ถ้าพูดถึงตะกอนหินปูนในหูที่มันชอบหลุดแล้วเวียนหัวเนี่ย อันนี้ฉันเจอมากับตัวเลยนะ จำได้เมื่อต้นปีที่แล้ว (2566) เดือนมีนาคม ช่วงเช้าวันจันทร์
ฉันแค่พลิกตัวบนเตียงนี่แหละ อยากจะลุกไปเข้าห้องน้ำ ดันรู้สึกเหมือนโลกทั้งใบมันหมุนควงสว่านเอาดื้อๆ เวียนหัวหนักจนทรงตัวไม่อยู่ คลื่นไส้ไปหมด มันน่ากลัวมากนะตอนนั้น ไม่รู้ว่าเป็นอะไร หรือว่าพักผ่อนน้อยไปรึเปล่า คิดไปสารพัดอย่างเลย นอนตัวแข็งไปหลายชั่วโมงกว่าจะกล้าขยับตัวอีกครั้ง
พอทนไม่ไหวจริงๆ ก็ต้องไปโรงพยาบาลแถวบ้านนะ ตอนนั้นไปที่โรงพยาบาลสุขุมวิท คุณหมอก็วินิจฉัยว่าเป็น 'ตะกอนหินปูนในหูชั้นในหลุด' หรือ BPPV นี่แหละ หมออธิบายว่ามันคือหินปูนเล็กๆ ในหูเราที่มันหลุดไปจากที่เดิม ทำให้การทรงตัวรวนไปหมด ฟังแล้วโล่งไปครึ่งนึง อย่างน้อยก็รู้ว่าคืออะไร
เรื่องมันก็คือ ไอ้ตะกอนพวกนี้บางคนก็โชคดีนะ ขยับท่าผิดๆ ถูกๆ ไปมา มันก็กลิ้งกลับเข้าที่ไปเองได้ แต่ส่วนใหญ่ฉันว่ามันไม่ค่อยจะโชคดีขนาดนั้นหรอก ของฉันนี่ต้องทำท่ากายภาพบำบัดที่เรียกว่า Epley maneuver น่ะ ถึงจะเข้าที่ได้ ต้องให้ผู้เชี่ยวชาญทำให้ถูกท่า ไม่ใช่ทำเองมั่วๆ ไปหมด
ดังนั้นถามว่าควรแก้ไขยังไง หรือต้องพบทันตแพทย์มั้ย? ไอ้เรื่องหินปูนในหูน่ะนะ ไม่ต้องหาหมอฟันหรอก อันนั้นคนละเรื่องเลย ต้องไปหาหมอเฉพาะทางหู คอ จมูก หรือนักกายภาพบำบัดที่มีความรู้เฉพาะด้านนี้เลย เขาจะช่วยขยับหัวเราให้ถูกต้อง พาเจ้าตะกอนหินปูนพวกนั้นกลับเข้าที่เดิม พอทำเสร็จ โลกไม่หมุนติ้วแล้วนะ มันดีขึ้นเยอะจริงๆ
หินปูนหูชั้นในหลุดเกิดจากอะไร
สาเหตุหลักของอาการ หินปูนในหูชั้นในหลุด (BPPV) ส่วนใหญ่แล้วเกิดขึ้นเองแบบไม่มีสาเหตุที่แน่ชัด (Idiopathic) ร่างกายของเราก็เหมือนระบบนิเวศที่ซับซ้อน บางครั้งความสมดุลก็เสียไปโดยไม่มีสัญญาณเตือน ตะกอนแคลเซียมคาร์บอเนต (otoconia) ที่ควรจะอยู่กับที่ มันก็เคลื่อนหลุดออกมาเอง.
ปัจจัยกระตุ้นที่ระบุได้ชัดเจนคือ อุบัติเหตุที่ศีรษะ การกระทบกระเทือนแม้เพียงเล็กน้อยก็สามารถทำให้ตะกอนหินปูนที่เปราะบางอยู่แล้วหลุดออกจากตำแหน่งเดิมได้ง่าย.
บางครั้งมันเป็นผลพวงจากโรคอื่นในหูชั้นใน เช่น โรคน้ำในหูไม่เท่ากัน (Meniere's disease) หรือการอักเสบของหูชั้นใน รวมถึงการผ่าตัดบางชนิดในบริเวณหู.
มันมีปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้บางคนมีโอกาสเป็นมากกว่าคนอื่น โดยเฉพาะกลุ่มผู้สูงอายุ เพราะความเสื่อมตามวัยเป็นเรื่องที่เราหนีไม่พ้น และพบในเพศหญิงมากกว่าเพศชายอย่างมีนัยสำคัญ.
ยังมีข้อสังเกตทางการแพทย์ที่เชื่อมโยงกับปัจจัยอื่น ๆ อีก:
- ภาวะขาดวิตามินดี: งานวิจัยจำนวนมากชี้ว่าการขาดวิตามินดีส่งผลต่อเมแทบอลิซึมของแคลเซียม ซึ่งอาจทำให้โครงสร้างของ otoconia ไม่แข็งแรงและหลุดง่าย.
- ภาวะกระดูกพรุน (Osteoporosis): ความสัมพันธ์นี้สมเหตุสมผล เพราะมันคือเรื่องของความหนาแน่นมวลกระดูกและแคลเซียมในร่างกาย.
- ไมเกรน: ผู้ที่มีประวัติเป็นไมเกรนมีความเสี่ยงต่ออาการ เวียนศีรษะบ้านหมุน จากหินปูนหลุดสูงกว่าคนทั่วไป ทุกอย่างเชื่อมโยงกันอย่างน่าประหลาด.
- การนอนนิ่งๆ เป็นเวลานาน: เช่น หลังการผ่าตัดใหญ่หรือเจ็บป่วยรุนแรง การไม่เคลื่อนไหวศีรษะนานๆ ก็เป็นปัจจัยกระตุ้นได้.
หินปูนหลุดเองเกิดจากอะไร?
บางที...มันก็แค่สะสมมานานเกินไป
เหมือนมันหนาขึ้นเรื่อยๆ... จนไม่มีที่ให้เกาะอีกแล้ว พอเราเคี้ยวอะไรแรงๆ... หรือแม้แต่แปรงฟัน... มันก็เหมือนเป็นแรงสุดท้ายที่ผลักมันออกมา
ของแข็งๆ ของกรอบๆ ก็เหมือนกัน ไปโดนตรงขอบๆ... ตรงที่มันอ่อนแอที่สุด... แล้วมันก็หลุด
มันไม่ใช่เรื่องดีนะ...ที่มันหลุดออกมาเอง มันแค่บอกว่า...มันเยอะเกินไปแล้วจริงๆ
- หินปูนคือคราบแบคทีเรียที่แข็งตัว... มันไม่ใช่ส่วนหนึ่งของฟันเราตั้งแต่แรก
- การที่หินปูนหลุดเองเป็นสัญญาณว่ามีการสะสมที่หนาและเยอะมาก ไม่ใช่เรื่องที่ควรมองข้ามเลย
- ถึงมันจะหลุดไปชิ้นนึง... แต่ที่เหลือยังเกาะอยู่ใต้เหงือก... ตรงนั้นแหละปัญหาจริง ๆ
- พอหินปูนเกาะนานๆ... เหงือกจะเริ่มอักเสบ บวม แดง... บางทีก็มีเลือดออกตอนแปรงฟัน
- ทางเดียวที่จะเอามันออกได้หมดจด... คือต้องไปขูดหินปูนกับหมอฟันเท่านั้น การแปรงฟันเอาออกไม่ได้แล้ว
ถ้าไม่ขูดหินปูนอันตรายแค่ไหน?
อันตราย: โรคปริทันต์ ผลเสียย่อมตามมา. หินปูน คือจุดเริ่ม. ร่างกายไม่เคยโกหก. ความละเลยมีราคา. สูงกว่าที่คิด. ธรรมชาติมักเตือน. ก่อนลงโทษ.
- เลือดออกขณะแปรงฟัน
- เหงือกอักเสบ บวมแดง
- กลิ่นปากไม่พึงประสงค์
- เหงือกร่น เปิดรากฟัน
- มีหนองในร่องเหงือก
- ฟันโยก ไม่แข็งแรง
- ฟันเคลื่อน ห่างออกจากกัน
- อาจสูญเสียฟันในที่สุด
ฉันสามารถแกะหินปูนเองได้ไหม?
ไม่ได้เลยนะ! หินปูน เนี่ย มันแข็งมาก เกาะฟันแน่นเชียว เกิดจากคราบจุลินทรีย์ แบคทีเรีย เศษอาหารที่สะสมนานๆ จนแข็งเป็นสีน้ำตาลๆ เหลืองๆ ฟันหมอเขาเรียก "หินน้ำลาย" ด้วยนะ.
ถ้ามันแข็งไปแล้ว แคะเอง แกะเอง หรือเกาเองไม่ได้เด็ดขาด เลย มันแน่นจริงต้องใช้เครื่องมือหมอฟันโดยเฉพาะเท่านั้นนะ ถึงจะขูดออกได้.
ข้อมูลเพิ่มเติม:
- ทำไมถึงขูดเองไม่ได้?
- หินปูนมันฝังแน่นกับผิวฟันจริงๆ
- เครื่องมือที่ใช้ขูดของหมอฟันมันออกแบบมาให้เข้าถึงทุกซอกทุกมุม
- ถ้าเราพยายามขูดเอง อาจจะทำอันตรายต่อเหงือก หรือผิวฟันได้นะ เสี่ยงเลือดออก หรือเสียวฟันหนักกว่าเดิมอีก.
- แล้วควรทำไง?
- ต้องไปหา ทันตแพทย์ นะ เค้าจะขูดหินปูนให้เราเอง.
- การขูดหินปูนกับหมอฟันนี่ ไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด นะ เค้าทำแป๊บเดียวก็เสร็จ.
- แล้วพอขูดเสร็จ ฟันจะสะอาด กลิ่นปากก็ดีขึ้นด้วย.
- ป้องกันดีกว่าแก้:
- แปรงฟันให้ถูกวิธี อย่างน้อยวันละ 2 ครั้ง หลังอาหารเช้าและก่อนนอน.
- ใช้ ไหมขัดฟัน ทุกวัน เพื่อเอาเศษอาหารที่แปรงสีฟันเข้าไม่ถึงออก.
- บ้วนปาก ด้วยน้ำยาบ้วนปาก หลังแปรงฟันก็ช่วยได้.
- ไปหาหมอฟัน ตรวจสุขภาพช่องปาก เป็นประจำ อย่างน้อยปีละ 2 ครั้งนะ.
ความคิดเห็นต่อคำตอบ:
ขอบคุณสำหรับความคิดเห็นของคุณ! ความคิดเห็นของคุณมีความสำคัญมากในการช่วยเราปรับปรุงคำตอบในอนาคต