เลือดมีอายุได้กี่วัน

เลือดมีอะยุได้กี่วัน

เลือดมีอายุ 120 วัน นับจากวันผลิต

• เม็ดเลือดแดง: ตัวจริงเรื่อง ลำเลียงออกซิเจน ไปทั่วร่าง กำจัดคาร์บอนไดออกไซด์ จากเนื้อเยื่อ

• ปริมาณ: คิดเป็น 40-45% ของเลือดทั้งหมด

• อายุขัย: สั้นๆ แต่สำคัญ 120 วัน แล้วก็หมุนเวียนกันไป

เลือด1ถุง มีอายุกี่วัน

ตอนน้องชายเป็นไข้เลือดออกหนักๆ ปีที่แล้ว ที่โรงพยาบาลรามาธิบดี คือใจเสียมาก นอนห้อง CCU เกล็ดเลือดต่ำแบบน่ากลัว หมอเรียกคุยทุกวัน เรานั่งเฝ้าหน้าห้องแบบใจตุ้มๆ ต่อมๆ

จนมีวันนึงที่พยาบาลเข็นเสาน้ำเกลือมา แต่ถุงที่ห้อยอยู่มันไม่ใช่สีแดงใสๆ เหมือนเลือดที่เคยเห็น มันเป็นสีเหลืองๆ ขุ่นๆ แล้วไอ้เครื่องที่แขวนมันก็สั่น เขย่าถุงนั้นไปมาตลอดเวลา งงมาก

เราเลยเดินไปดูใกล้ๆ ถามพี่พยาบาลว่านี่คืออะไร เขาบอกว่านี่คือเกล็ดเลือด ไม่ใช่เลือดแดง ต้องให้ด่วนเพราะของน้องต่ำมาก ที่ต้องเขย่าตลอดเพราะกันมันจับตัวเป็นก้อน ไม่งั้นใช้ไม่ได้เลย

ภาพนั้นยังติดตาอยู่เลย ความรู้สึกตอนนั้นมันโล่งใจแบบบอกไม่ถูกว่าน้องจะได้รับสิ่งที่ต้องการแล้วนะ แล้วก็เพิ่งมารู้ตอนนั้นแหละว่าเกล็ดเลือดมันมีค่ามาก และอยู่ได้ไม่นานเลย

เกล็ดเลือด หรือ Platelets ที่เห็นวันนั้นมีอายุแค่ 5 วันเท่านั้นเอง มันเสียง่ายมาก ต้องเก็บในอุณหภูมิห้อง ไม่ร้อนไม่เย็น คือ 20-24 องศาเซลเซียส แล้วต้องวางบนเครื่องที่เขย่าเบาๆ ตลอดเวลา ห้ามเอาไปแช่ตู้เย็นแบบเลือดเด็ดขาด

ส่วนความเสี่ยงเรื่องติดเชื้อ มันก็มีเหมือนการรับเลือดทั่วไปนั่นแหละ แต่เพราะมันเก็บในอุณหภูมิห้อง โอกาสที่แบคทีเรียจะโตมันเลยสูงกว่าเลือดที่แช่เย็นนิดหน่อย แต่ทุกถุงผ่านการคัดกรองมาอย่างดีที่สุดแล้ว

ที่จำได้ขึ้นใจจากตอนนั้นเลยคือ:

• เกล็ดเลือด (Platelets)อายุสั้นมาก แค่ 3-5 วัน ทำให้ต้องรีบบริจาค รีบใช้ เก็บในอุณหภูมิห้อง (20-24°C) บนเครื่องเขย่าตลอดเวลา

• เม็ดเลือดแดง (Red Blood Cells) อันนี้คือเลือดสีแดงๆ ที่เราคุ้นเคยกัน เก็บในตู้เย็น (2-6°C) อยู่ได้นานถึง 42 วัน

• พลาสมา (Plasma) ส่วนประกอบที่เป็นของเหลวสีเหลืองใส ถ้าเอาไปแช่แข็งในอุณหภูมิต่ำกว่า -18°C เก็บได้นานเป็นปีเลย

เซลล์เม็ดเลือดแดงมีอายุอยู่ได้กี่วัน

ตอนไปตรวจสุขภาพประจำปีที่โรงพยาบาลรามคำแหงเมื่อต้นปี ผลเลือดออกมาทุกอย่างโอเคหมด แต่ค่าความเข้มข้นของเลือดมันคาบเส้นพอดี คุณหมอเลยอธิบายเรื่องเซลล์เม็ดเลือดแดงให้ฟังแบบละเอียดเลย

หมอบอกว่า เซลล์เม็ดเลือดแดงมีอายุแค่ 120 วัน เท่านั้นเอง โคตรสั้นเลย พอได้ยินก็แบบ ห๊ะ จริงดิ มันไม่ได้อยู่กับเราไปตลอดเหรอ ที่อายุสั้นก็เพราะตอนที่มันโตเต็มที่แล้ว มันสลายนิวเคลียสทิ้งไป เพื่อเพิ่มที่ไว้ขนออกซิเจน

มันเกิดใหม่ตลอดเวลา ร่างกายเราสร้างมันขึ้นมาจาก ไขกระดูก พอทำงานครบ 120 วันจนโทรมแล้ว มันก็จะถูกส่งไปที่สุสานของมัน คือที่ ตับกับม้าม เพื่อทำลายทิ้งไป แล้วร่างกายก็จะสร้างตัวใหม่มาแทน วนลูปไปแบบนี้ไม่หยุด

แล้วหมอก็เปิดรูปในคอมให้ดู คือรูปร่างมันเหมือนโดนัทที่ไม่มีรูตรงกลางอะ บุ๋มๆ เข้าไปทั้งสองด้านเลย ที่เป็นทรงนี้ก็เพื่อที่มันจะบิดตัว ยืดหยุ่น แทรกตัวผ่านเส้นเลือดฝอยที่เล็กมากๆๆๆ ได้ง่ายขึ้น ร่างกายเรามันฉลาดเป็นบ้า

กลับมาบ้านก็เลยมานั่งหาข้อมูลเพิ่ม สรุปได้ชัดๆ แบบนี้เลย

• อายุขัยของเซลล์เม็ดเลือดแดง: โดยเฉลี่ยคือ 120 วัน หลังจากนั้นจะถูกกำจัด
• แหล่งผลิต: ถูกสร้างขึ้นใน ไขกระดูก
• แหล่งทำลาย: เมื่อหมดอายุขัยจะถูกทำลายที่ ตับและม้าม
• ลักษณะเฉพาะ: ไม่มีนิวเคลียส มีรูปทรงกลมแบนและเว้าตรงกลาง (Biconcave disc) เพื่อให้มีความยืดหยุ่นสูงและเพิ่มพื้นที่ผิวในการแลกเปลี่ยนก๊าซ
• หน้าที่หลัก: ส่วนประกอบที่เรียกว่าฮีโมโกลบินในเซลล์เม็ดเลือดแดงทำหน้าที่จับกับ ออกซิเจน ที่ปอด แล้วลำเลียงไปส่งให้เซลล์ต่างๆ ทั่วร่างกาย