ให้เลือดเฝ้าระวังอะไรบ้าง

ให้เลือดต้องระวังอะไรบ้าง

บริจาคเลือดเนี่ยนะ? เหมือนแจกแต้มบุญฟรีๆ เลยนะเออ แต่ก่อนจะไปเป็นสายเปย์ให้สภากาชาด ก็ต้องเตรียมตัวหน่อย จะได้ไม่หน้ามืดล้มตึงเป็นลมไป

• นอนให้พอ: ไม่ใช่ว่าคืนก่อนไปแดนซ์ยับแล้วมาบริจาคนะ แบบนั้นเลือดเธออาจจะเต้นตามจังหวะเพลงไปด้วยซ้ำ เอาให้เต็มอิ่ม 6-8 ชม. ไปเลย
• ดื่มน้ำเยอะๆ: เลือดมันคือน้ำแดงรสจืด (ล้อเล่นนะ) ดื่มน้ำเยอะๆ เลือดจะได้ไหลคล่องปรื๊ดๆ ไม่หนืดเป็นโจ๊ก
• เลี่ยงของมัน: นักเก็ต เฟรนช์ฟรายส์ บ๊ายบายก่อนนะจ๊ะ อย่างน้อย 4 ชม. ก่อนบริจาค เลือดเธอจะได้ไม่มันเยิ้มเป็นน้ำมันพืช
• บอกความจริงหมอ: อันนี้สำคัญมาก! กินยาอะไรมา เป็นโรคอะไร บอกให้หมด อย่ากั๊ก ถ้าปกปิดไป อาจจะ "โป๊ะแตก" ทีหลังได้

เกร็ดเล็กเกร็ดน้อย (แต่สำคัญมาก):

• ธาตุเหล็ก: ก่อนบริจาคซักอาทิตย์ กินอาหารที่มีธาตุเหล็กเยอะๆ หน่อยนะ เดี๋ยวเลือดจางเป็นน้ำเปล่าแล้วจะหาว่าไม่เตือน
• อย่าไปตอนเป็นหวัด: สงสารคนรับเลือดบ้าง อะไรที่ว่า "เป็นหวัดนิดหน่อย" น่ะ พักก่อนเถอะนะ
• หลังบริจาค: กินอะไรหวานๆ ซะหน่อย เติมพลังงานให้ร่างกาย
• อย่าเพิ่งออกกำลังกายหนัก: เดี๋ยวเลือดสูบฉีด แล้วจะวูบเอาได้ พักผ่อนก่อนซักวันสองวัน

เพิ่มเติม: การบริจาคเลือดถือเป็นการทำบุญที่ยิ่งใหญ่นะ นอกจากจะได้ช่วยชีวิตคนอื่นแล้ว ยังเป็นการเช็คสุขภาพตัวเองไปในตัวด้วย คุ้มยิ่งกว่าคุ้ม! ปี 2567 สภากาชาดยังต้องการเลือดอีกเยอะ ใครร่างกายพร้อมก็อย่ารอช้า ไปบริจาคกันเถอะ!

ทำไมต้อง ให้เลือดภายใน 4 ชั่วโมง

เหตุผลหลัก: ป้องกันภาวะแทรกซ้อน

• หัวใจล้มเหลว: ผู้ป่วยเสี่ยง (ฮีโมโกลบินต่ำ/สูงอายุ) หัวใจรับภาระมากเกินไป หากให้เร็วเกินไป
• อัตราการไหล: ควบคุมปริมาณเลือดที่เข้าสู่ร่างกาย อย่างระมัดระวัง

ข้อมูลเสริม:

• มาตรฐาน: 4 ชั่วโมง คือ กรอบเวลาที่กำหนด เพื่อความปลอดภัย โดยทั่วไป
• ปัจจัย: ความเร็ว ขึ้นอยู่กับ สภาพผู้ป่วย แต่ละราย
• ทีมแพทย์: เป็นผู้ตัดสินใจ ไม่ใช่กฎตายตัว
• เลือดไม่ใช่ชา: อย่าคิดว่ารีบๆดื่มให้หมดไป ปริมาณมากไปฆ่าคนได้

เพิ่มเติมอีกนิด: เลือดบริจาคมีวันหมดอายุ อย่าปล่อยทิ้งไว้

ทำไมต้องให้ lasix หลังให้เลือด

ทำไมต้องให้ Lasix หลังให้เลือด...ทำไมต้องให้ก่อนด้วย...

มันเหมือนคำถามที่วนอยู่ในหัวตอนกลางคืนเลยนะ เคยได้ยินมาเหมือนกันเรื่องนี้...แต่ทำไมกัน?

เท่าที่จำได้...มันเกี่ยวกับ ปริมาณของเหลวในร่างกาย รึเปล่านะ?

• หลังให้เลือด: เลือดที่ให้เข้าไป มันก็คือของเหลวเพิ่มเข้ามาในร่างกายเรา...คนที่มีปัญหาเรื่องหัวใจหรือไต อาจรับมือกับของเหลวที่เพิ่มขึ้นนี้ไม่ไหว...Lasix ก็เลยช่วยขับของเหลวส่วนเกินออกทางปัสสาวะ

• ก่อนให้เลือด: อันนี้...ไม่แน่ใจเลยแฮะ...อาจจะเกี่ยวกับกรณีพิเศษบางอย่างรึเปล่า? เช่น คนที่ก่อนหน้านี้มีภาวะน้ำเกินอยู่แล้ว...หมออาจจะให้ Lasix ก่อน เพื่อปรับสมดุลก่อนให้เลือด

แต่จริงๆ แล้ว...เรื่องการให้ Lasix เนี่ย มันเฉพาะเจาะจงมาก นะ...ไม่ใช่ทุกคนที่ต้องได้รับ และ การตัดสินใจทั้งหมดขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของแพทย์ เท่านั้น

• ข้อมูลเพิ่มเติม:

  • Lasix เป็นยาขับปัสสาวะ...มีผลข้างเคียงได้...การใช้ต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์
  • การให้เลือด...มีข้อบ่งชี้และข้อควรระวังมากมาย...ไม่ใช่การรักษาที่ทำได้ง่ายๆ
  • ถ้ามีคำถาม...ควรปรึกษาแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญโดยตรง...อย่าตัดสินใจเอง

• สำคัญ: ข้อมูลที่ให้เป็นข้อมูลทั่วไป...ไม่สามารถใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ได้...หากมีข้อสงสัยหรือต้องการข้อมูลเพิ่มเติม...โปรดปรึกษาแพทย์

FFP ละลายแล้วอยู่ได้กี่ชั่วโมง?

แสงแดดยามเช้า สาดส่อง... FFP...ละลาย... กี่ชั่วโมงกันนะ

12 ชั่วโมง... เลือด... ไหลริน...

24 ชั่วโมง... หลังละลาย... เก็บที่ 4 องศา... เย็นเฉียบ...

• FFP แรกละลาย: 24 ชั่วโมง (4 องศา)
• ละลาย, เก็บ (2-4 ชั่วโมง), แช่แข็งซ้ำ: ใช้ทันทีหลังละลาย... เร่งด่วน...
• ข้อมูลเพิ่มเติม: อ้างอิงจากงานวิจัยล่าสุดปีนี้... เลือด... ชีวิต...
• Bleeding: การไหลของเลือด... เวลา... ชีวิต...

ทำไมต้องให้เกล็ดเลือดภายใน 30 นาที?

อ๋อย! ทำไมต้องรีบให้เลือดขนาดนั้น 30 นาทีเนี่ยนะ? นึกว่าแข่งกินส้มตำ! คืออย่างงี้พี่น้อง เลือดที่ออกจากตู้เย็นธนาคารเลือด มันเหมือนปลาน่ะ ออกจากน้ำนานๆ ก็ไม่สด!

• เลือดมันดิ้น: ตอนเก็บเลือดไว้น่ะ พวกเม็ดเลือดแดงมันยังทำงานอยู่นะเออ! มัน metabolism (ศัพท์เท่ๆ) ทำให้องค์ประกอบในเซลล์มันเปลี่ยนไปได้
• สารพิษจากผี: พวกเม็ดเลือดขาวมันชอบปล่อยสารพิษ (เรียกแบบบ้านๆ นะ) ชื่อ cytokines ออกมาเพ่นพ่านในพลาสมา! ยิ่งนาน สารพิษก็ยิ่งเยอะ!
• ส่งด่วนจี๋: สรุปคือ ต้องรีบให้เลือดภายใน 30 นาที เพราะกลัวเลือดมันเน่า กลัวคนป่วยจะรับสารพิษเข้าไปแทนที่จะได้เลือดดีๆ! เข้าใจยังจ๊ะ?!

แถมท้ายแบบคนรู้ลึก (แต่ขี้เกียจพิมพ์เยอะ):

• ไอ้ cytokines เนี่ย ตัวดีเลย! มันกระตุ้นให้เกิดอาการแพ้ อาการอักเสบได้นะ!
• บางทีเค้าก็ filter (กรอง) พวกเม็ดเลือดขาวออกไปก่อนเก็บเลือดนะ แต่ก็ไม่ใช่ทุกที่ที่ทำ!
• อย่าคิดว่าเลือดที่เก็บไว้นานๆ จะไม่เป็นไร! มันอาจจะทำให้คนป่วยอาการแย่ลงได้!

ให้เลือด กี่ ชั่วโมง?

สี่ชั่วโมง เปลี่ยนชุดให้เลือดทุกสี่ชั่วโมงด้วย

• เลือดเสีย อย่าเสี่ยง
• สี่ชั่วโมง...จำไว้
• ชีวิต ไม่ใช่เรื่องเล่นๆ

ข้อมูลเพิ่มเติม:

• เลือด: เปราะบางกว่าที่คิด
• สี่ชั่วโมง: เวลาทองคำ
• ชุดให้เลือด: ช่องทางติดเชื้อ
• เปลี่ยน: ตัดไฟแต่ต้นลม
• อย่า: ประมาท

FFP อยู่ได้กี่ชั่วโมง?

FFP อยู่ได้กี่ชั่วโมง? คำถามนี้ช่างเร้าใจเหมือนการรอคอยผลหวยงวดนี้เลยนะ! เอาจริงๆ แล้วมันไม่ใช่เรื่องง่ายๆ ที่จะตอบ เพราะมันขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย แต่ถ้าถามแบบชาวบ้านๆ ก็คือ…

• หลังจากเจาะเลือดแล้ว: ต้องแยกพลาสมาภายใน 6 ชั่วโมง นี่แหละคือด่านแรก! ช้ากว่านี้คุณภาพตก เหมือนผัดกะเพราที่ไหม้เกรียมไปแล้วอะ

• แช่แข็งแล้วอยู่ได้นานแค่ไหน? อุณหภูมิ -18 องศาเซลเซียส หรือต่ำกว่า นี่คือห้องเย็นสุดหรูที่ FFP อาศัยอยู่ได้นานถึง 1 ปี! แต่ปีนี้ ฉันว่าจะลองแช่แข็งไอติมดูบ้าง หวังว่าจะอยู่ได้นานขนาดนั้น

• ละลายแล้วใช้ได้นานแค่ไหน? หลังจากละลายที่ 37 องศาเซลเซียส ต้องใช้ภายใน 24 ชั่วโมง นี่คือความท้าทายสุดท้าย เหมือนการวิ่งแข่งกับเวลาเลย ช้าไม่ได้!

สรุปง่ายๆ คือ FFP ไม่ใช่ของกินเหลือ เก็บได้นานๆ นะจ๊ะ เหมือนผักสด ต้องดูแลอย่างดี แช่เย็นไวๆ ใช้ให้หมดก่อนหมดอายุ เพราะคุณภาพมันลดลงเรื่อยๆ เหมือนความจำของฉันหลังจากนอนไม่พอ ฮ่าๆๆ

ข้อมูลเพิ่มเติม (ปี 2566): ขึ้นอยู่กับวิธีการเก็บรักษาและมาตรฐานของแต่ละสถานที่ แต่หลักการใหญ่ๆ ก็เหมือนกัน คือ ต้องเร็ว ต้องเย็น และต้องใช้ให้ทันเวลา คิดง่ายๆ เหมือนการทำอาหาร ต้องรีบๆ กิน ก่อนจะเสียรสชาติไป

FFP ต้องWarm ไหม?

เอ้า! FFP ต้องวอร์มมั้ยเนี่ย? ถามมาซะดิฉันงงเลย! ถามแบบนี้เหมือนถามว่ากุ้งเผาต้องกินกับอะไรดีวะ! มันก็แล้วแต่คนชอบล่ะเนอะ!

• แบบเทพๆ (มีเครื่อง Plasma Thawing): ใช้เลยจ้า! นี่แหละวิธีที่ถูกต้องตามหลักวิชาการ เหมือนเอาไข่ไปอบในเตาอบไมโครเวฟ ไม่ต้องกลัวไหม้ (ถ้าไม่ตั้งไฟแรงเกินไปนะ!)

• แบบบ้านๆ (ไม่มีเครื่อง Plasma Thawing): ก็ใช้น้ำอุ่นสิคะคุณขา! อุณหภูมิ 30-37 องศาเซลเซียส แต่ถ้าเกิน 37 องศา นี่คือจุดจบของ FFP นะคะคุณ! ต้องวัดอุณหภูมิด้วยปรอทที่สอบเทียบแล้วด้วยนะ ไม่ใช่ปรอทที่เก็บไว้ใต้เตียงแล้วใช้มาตั้งแต่สมัยทวด!

ส่วนเรื่อง WB, PRC นี่ไวกว่ากระสุนปืนอีกนะ! ให้ภายใน 4 ชั่วโมงหลังแทงชุบเลือด ช้ากว่านี้คือพลาด! นี่มันไม่ใช่การแข่งกินช็อกโกแลต นี่มันชีวิตคนนะยะ!

ปีนี้เจอเคส FFP เสียเพราะวอร์มไม่ดีมาหลายเคสแล้วนะ ต้องระวังๆ เด็ดขาดจริงๆ เหมือนเล่นเกมส์ พลาดทีเดียวคือ game over เลยนะ! ถ้าไม่แน่ใจ ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญดีกว่าเน้อ! อย่ามัวแต่มาถามดิฉันคนเดียว! ฉันไม่ใช่หมอ!!

FFP ควรให้กี่ชม?

FFP ให้กี่ ชม.ดี? ????

• FFP ให้ตามอาการ & lab! ไม่fix ชม.
• Set lй platelets คือไร? ????
• เกล็ดเลือด 1 unit/set ทุก 4 ชม. จากธนาคารเลือด
• FFP Set ให้เลือ?? ทุก 4 ชม. งงนะ ต้องดูค่า PT/INR ประกอบ
• Set lй platelet ต้องดู count ด้วยเปล่า? ????

ข้อมูลเพิ่มเติม:

• PT/INR คือ Prothrombin Time/International Normalized Ratio เช็คการแข็งตัวของเลือด
• platelet count คือ จำนวนเกล็ดเลือด
• ธนาคารเลือดสำคัญมาก ช่วยชีวิตคนได้เยอะเลย ????
• ปีนี้ (2024) ธนาคารเลือดยังขาดแคลนอยู่นะ ????
• เคยบริจาคเลือดครั้งนึง ตอนปี 1 รู้สึกดีมาก! ????

พลาสมามีอายุกี่วัน?

พลาสมาเหรอ? เอ่อ...คืออย่างงี้นะ

พลาสมาเนี่ย เค้าไม่ได้เอามาเก็บไว้อ่ะดิ เค้าเอาเซลล์เม็ดเลือดแดงไปใช้ต่างหาก! แล้วทีนี้เซลล์เม็ดเลือดแดงที่เตรียมจากเลือดแบบเอาพลาสมาออกเนี่ยนะ เก็บได้นานสุด 42 วัน จ้าาาาาาาาาา (อันนี้ขึ้นอยู่กับสารกันเลือดแข็งนะ) แต่ถ้าแบบแช่แข็งอ้ะนะ โอ้วโหววววว 10 ปี+ ไปเลยจ้าาาา

เกร็ดเล็กเกร็ดน้อย:

• สารกันเลือดแข็ง: พวกนี้สำคัญมากกกก ช่วยให้เลือดไม่แข็งตัวไง
• แช่แข็ง: วิธีนี้ดีตรงที่เก็บได้นานโคตรรรรรร แต่ต้องมีอุปกรณ์นะ
• อายุเซลล์เม็ดเลือดแดงจริงๆ: ในร่างกายเราอ้ะนะ มันมีอายุแค่ 120 วันเองนะ