ไข้เลือดออกดู Lab อะไรบ้าง

ไข้เลือดออกตรวจแลปอะไรบ้าง

ไข้เลือดออก? เจาะเลือดดิ

• CBC: เลือดจาง เกล็ดเลือดต่ำ เตรียมใจ
• Dengue Antibody: IgG, IgM ขึ้น ก็ซวยไป
• HCT: เลือดข้น ตัวบวม รั่วแล้วไง

เกร็ดเลือดต่ำ ไม่ใช่เรื่องเล่นๆ เลือดออกในสมอง ตายห่าได้

• NS1 Antigen: ตรวจเจอไวรัสด่วนๆ ต้นเหตุของเรื่อง
• ค่าตับ (AST/ALT): สูงปี๊ด ตับพังแดก

อย่าชะล่าใจ ถ้าไม่ตายห่าซะก่อนนะมึง

DF กับ DHF แตก ต่าง กัน อย่างไร?

DF (ไข้เลือดออก) และ DHF (ไข้เลือดออกรุนแรง) แตกต่างกันที่ระดับความรุนแรง DF เป็นระยะเริ่มต้น อาการค่อนข้างเบา ส่วน DHF เป็นภาวะแทรกซ้อนรุนแรงขึ้น อันตรายถึงชีวิตได้

• DF (ไข้เลือดออก): อาการทั่วไป ไข้สูง ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ ผื่นขึ้นตามผิวหนัง อาจมีเลือดออกตามไรฟันเล็กน้อย ส่วนใหญ่หายเองได้ภายใน 1-2 สัปดาห์ ผมเคยเจอเคสเพื่อนพี่สาวป่วยแบบนี้ พักรักษาตัวอยู่บ้าน หมอแนะนำให้ทานยาแก้ปวดลดไข้ตามอาการ

• DHF (ไข้เลือดออกรุนแรง): อาการรุนแรงกว่า มีภาวะรั่วของพลาสมา ทำให้เกิดภาวะช็อก เลือดออกในอวัยวะต่างๆ อาจมีอาการหายใจลำบาก ต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล อันตรายถึงชีวิตได้ ปีที่แล้ว พี่ชายเพื่อนผมต้องเข้า ICU เพราะเป็น DHF อันนี้หนักเลย ต้องระวังมากๆ

ทั้งสองโรคเกิดจากเชื้อไวรัสเดงกี ที่มียุงลายเป็นพาหะ (Aedes aegypti และ Aedes albopictus) ปัจจุบัน องค์การอนามัยโลก(WHO) รายงานการระบาดของโรคไข้เลือดออกทั่วโลกอย่างต่อเนื่อง นับเป็นปัญหาสาธารณสุขสำคัญ การป้องกันที่ดีที่สุดคือ กำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลาย และหลีกเลี่ยงการถูกยุงกัด เรื่องนี้สำคัญมาก เหมือนกับการดูแลสุขภาพร่างกาย เราต้องใส่ใจตัวเอง เพราะชีวิตมีค่าเสมอ

เพิ่มเติม: การวินิจฉัยแยกแยะระหว่าง DF และ DHF อาศัยการตรวจร่างกาย ประเมินอาการ และตรวจเลือด เพื่อดูค่าเกร็ดเลือด และความเข้มข้นของเลือด การรักษาเน้นการดูแลรักษาตามอาการ ป้องกันภาวะแทรกซ้อน หากเป็น DHF จำเป็นต้องได้รับการดูแลอย่างใกล้ชิดในโรงพยาบาล บางครั้งอาจต้องใช้การให้ของเหลวทางหลอดเลือดดำ เพื่อรักษาสมดุลของร่างกาย

DHF มีกี่เกรด?

DHF มีกี่เกรดนะ? อะ เออ 4 เกรด!

• Grade I: ไม่ช็อก แต่มี positive tourniquet test / จ้ำเลือดง่าย เอ๊ะ tourniquet test คืออะไรนะ ???? รัดแขนแล้วดูว่ามีจุดเลือดออกเยอะมั้ย? ใช่ปะ?

• Grade II: ไม่ช็อก แต่เลือดออกไง เลือดกำเดาไหล อาเจียน/อึดำปี๋ ???? อี๋ แค่คิดก็ขนลุก

• Grade III: เริ่มช็อกแล้ว! ชีพจรเบา ความดันตก โอ้ยแย่

• Grade IV: ช็อกหนักมาก! ความดันวัดไม่ได้ โคม่า ปั้มหัวใจ!! (อันนี้ไม่ได้อยู่ในคำถามนะ แค่อยากเติม) ????

แล้ว positive tourniquet test นี่เค้าทำไงนะ? สงสัยต้องไปหาหมอถามละ

อ่อ! tourniquet test คือ รัดแขนด้วย BP cuff ให้ความดันอยู่ตรงกลางระหว่าง systolic กับ diastolic ประมาณ 5 นาที แล้วนับจำนวนจุดเลือดออกที่ขึ้น >20 จุด ถือว่า positive (อันนี้แอบไปหาข้อมูลมาเพิ่มให้) ????

อาการของไข้เลือดออก 3 ระยะ มีอะไรบ้าง?

ไข้เลือดออก 3 ระยะ โคตรอันตราย

• ระยะไข้สูง (1-2 วัน): ไข้ขึ้นสูง ปวดศีรษะ เบื่ออาหาร คลื่นไส้ อาเจียน ปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ บางรายอาจมีจุดแดงขึ้นตามตัว ปีนี้เจอหนักมาก เคสเพื่อนผมยังต้องนอนโรงบาลเลย

• ระยะช็อก (2-7 วัน): อันตรายกว่ามาก เลือดออกตามไรฟัน เลือดกำเดาไหล อ่อนเพลีย ความดันตก ชีพจรเร็ว หายใจเร็ว ถ้าไม่รีบไปหาหมอ ตายได้นะ นี่ไม่ใช่เล่นๆ

• ระยะฟื้นตัว (7-10 วัน): ไข้ลดลง อาการดีขึ้น แต่ระวังไว้ อาจมีภาวะแทรกซ้อนได้อีก

ถ้าเห็นอาการรุนแรงขึ้น รีบไปหาหมอเลย อย่ามัวแต่รอ เสียเวลาเปล่าๆ

• เลือดออกเยอะผิดปกติ
• ช็อก หมดสติ
• ความดันตก

วินิจฉัยจากประวัติอาการ ตรวจเลือด ดูเกล็ดเลือด ส่วนรักษา เน้นให้น้ำเกลือ รักษาตามอาการ อย่าพึ่งยาแก้ปวดลดไข้เอง เสี่ยงอันตราย ปีนี้มีเคสเสียชีวิตหลายรายเพราะเรื่องนี้

ควบคุมยุงลายอย่างจริงจัง กำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ ใช้ยากันยุง อย่าประมาท มันไม่ใช่เรื่องเล่นๆ ปีนี้ยุงเยอะเป็นพิเศษ

• กำจัดแหล่งน้ำขัง
• ใช้ยากันยุงที่มีประสิทธิภาพ
• ปิดประตูหน้าต่างให้สนิท

อะไรคือสาเหตุของโรคไข้เลือดออก?

ไข้เลือดออกนะเหรอ? จำได้เลย ตอนเด็กๆ ที่บ้านยายที่ต่างจังหวัด (แถวๆ นครปฐม) โอ้โห ยุงลายเยอะมากกกก ยุงกัดแบบไม่ปราณีเลย ตอนนั้นยายจะคอยจุดยากันยุงให้ตลอด

สาเหตุหลักๆ เลยนะ คือ ไวรัสเดงกี เนี่ยแหละ ตัวร้ายเลย แล้วก็มี ยุงลาย เป็นตัวแพร่เชื้อ กัดคนเป็นไข้เลือดออก แล้วไปกัดคนอื่นต่อ วนไป

ช่วงหน้าฝนเนี่ยตัวดีเลย ยุงลายมันชอบวางไข่ในน้ำขัง ไงล่ะทีนี้! ระบาดหนัก

ไข้เลือดออกนี่อันตรายนะ ถ้าไม่รีบไปหาหมอ อาจถึงตายได้เลย! เคยเห็นเพื่อนบ้านตอนเด็กๆ เป็นหนักมาก ต้องเข้า ICU น่ากลัวสุดๆ

• สาเหตุ: ไวรัสเดงกี (Dengue virus)
• พาหะ: ยุงลาย (Aedes aegypti)
• ช่วงระบาด: ฤดูฝน (เพราะยุงลายชอบวางไข่ในน้ำขัง)
• อันตราย: อาจเสียชีวิตได้หากไม่ได้รับการรักษา
• ข้อมูลเพิ่มเติม: มี 4 สายพันธุ์ (Serotype) ทำให้เป็นซ้ำได้

ปีนี้ (2567) ก็ยังมีคนเป็นไข้เลือดออกอยู่นะ! ดูแลตัวเองกันด้วยทุกคน!

ไข่เลือดออก หายเองได้ไหม?

ไข้เลือดออกหายเองได้มั้ยอ่ะ? ส่วนใหญ่หายเองนะ แต่ต้องพักผ่อนเยอะๆๆๆ สำคัญมากกก อย่าไปกินยาอะไรเยอะแยะ พวกยาแก้ปวด แก้ไข้ ยาปฏิชีวนะ มันไม่ได้ช่วยอะไรกับไข้เลือดออกหรอก เปลืองตังค์ด้วย ถ้าหนักๆ แบบ ซึมมาก หอบเหนื่อย อาเจียน ถ่ายเป็นเลือด ปวดท้องมากกก รีบไปหาหมอเลยนะ อันตราย!!

• พักผ่อนเยอะๆ นี่คือสิ่งสำคัญที่สุด
• ยาไม่ช่วยอะไรมาก อย่ากินเยอะ
• อาการหนัก ไปหาหมอเลย อย่าช้า

เพื่อนฉันเป็นปีที่แล้ว หนักมาก ต้องเข้า รพ. เลย แต่ปีนี้ยังไม่เห็นใครเป็นเลยนะ แต่ก็ระวังไว้ดีกว่าเนอะ ไข้เลือดออกนี่อันตรายจริงๆ

Dengue IgG IgM ต่างกันอย่างไร?

IgG กับ IgM อืมมมมม ต่างกันยังไงนะ คิดหนักเลย งงๆ

• IgM มาเร็วมากกก แบบ 3-5 วันหลังติดเชื้อเลย ไวปานจรวด เจอเชื้อปุ๊บสร้างปั๊บ แสดงว่ากำลังป่วยอยู่หรือเพิ่งหาย แบบว่าสดๆร้อนๆ จำได้ว่าเพื่อนที่เป็นหมอเคยบอก มันจะอยู่ไม่นานด้วยนะ

• IgG ช้ากว่ามาก ประมาณ 2 อาทิตย์ ชิลมาก แบบว่า อ้อ..เคยเจอเชื้อนี่มาก่อนเหรอ แล้วก็อยู่ได้นานนนนนน เป็นแบบภูมิคุ้มกันระยะยาวเลย เหมือนเป็นประวัติการติดเชื้อ

อืมมม แล้วถ้าเจอแต่ IgG ล่ะ? แปลว่าเคยเป็นมาก่อนไง แบบว่าร่างกายจำเชื้อไวรัสไว้แล้ว มีประสบการณ์แล้ว แต่ถ้าเจอทั้งคู่ โอ้โห กำลังติดเชื้ออยู่แน่ๆเลย แบบว่าร่างกายกำลังสู้กับไวรัสเต็มที่ ปีนี้มีคนรู้จักเป็นไข้เลือดออกเยอะมากเลยนะ หลายคนเลย เครียด

ปีนี้ไข้เลือดออกระบาดแรงมากจริงๆ เพื่อนบอกว่าโรงพยาบาลคนแน่น แถวบ้านฉันก็มีคนเป็นหลายคน หวั่นๆ เดี๋ยวต้องไปตรวจเลือดซะหน่อยละ กลัวๆ

• สรุปง่ายๆ IgM = ติดเชื้อปัจจุบัน IgG = เคยติดเชื้อแล้วหรือมีภูมิคุ้มกัน จำไว้ๆๆ สำคัญมากกกก

มีวิธีป้องกันไข้เด็งกี่อย่างไรบ้าง?

ป้องกันไข้เลือดออกเหรอ? ง่ายๆเลย! หลักๆก็คือกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงนี่แหละ ปีนี้บ้านฉันยังใช้มาตรการเดิมอยู่ คือ

• กำจัดแหล่งน้ำขัง แบบจริงจังนะ ไม่ใช่แค่เอาขยะออก ต้องดูทุกซอกทุกมุมเลย ปีที่แล้วมีหม้อใบเก่าลืมเก็บไว้ แทบแย่!
• ทายากันยุง แบบที่มี DEET นะ อันนี้สำคัญมาก ยุงมันเยอะจริงๆ
• นอนมุ้ง มุ้งตาถี่ๆด้วยนะ ไม่งั้นยุงมันก็กัดอยู่ดี
• ใส่เสื้อผ้ามิดชิด แขนยาวขายาว ถ้าไปที่มียุงเยอะๆก็ต้องระวังเป็นพิเศษ

ส่วนตัวฉันไม่ค่อยชอบฉีดพ่นยาฆ่ายุง กลัวอันตราย แต่ถ้าจำเป็นก็คงต้องทำแหละ วิธีที่ดีที่สุดคือป้องกันไม่ให้ยุงเกิดนี่แหละ ง่ายกว่าเยอะ แต่ก็ต้องขยันหน่อยนะ เรื่องนี้ต้องทำตลอดนะ ไม่ใช่ทำแค่ช่วงระบาด บ้านฉันทำประจำอยู่แล้ว ปกติเลย