ปลาทะเลเค็มไหม
ปลาทะเลมีรสชาติเค็มจริงหรือ? เพราะอะไรปลาทะเลจึงมีรสชาติเค็ม?
จริงดิ? เค็มทุกตัวเลยเหรอ? นี่ฉันสงสัยมานานแล้วนะ จำได้ตอนไปเที่ยวทะเลกับครอบครัวช่วงสงกรานต์ปีที่แล้วที่หัวหิน (13 เมษายน 2565) ซื้อปลากระพงสดๆมาตัวนึง ราคา 350 บาท เอามาทำน้ำยำ รสชาติมันไม่เค็มจัดเลยนะ หวานด้วยซ้ำ!
อืมมม... แต่ปลาทูที่แม่ซื้อมาจากตลาดนัดแถวบ้าน (ตลาดท่าอิฐ ทุกวันพุธ) ตัวเล็กๆ ถูกด้วย แค่ 20 บาทโล อันนั้นสิเค็ม! เค็มแบบ...อืม.. เค็มแบบทะเลจริงๆนั่นแหละ สงสัยจะขึ้นอยู่กับชนิดปลาจริงๆด้วยมั้ง
แบบว่าปลาแต่ละชนิดมันก็คงมีระบบปรับสมดุลเกลือในตัวไม่เหมือนกันอ่ะเนอะ อ่านเจอในหนังสือสักเล่มนึง จำไม่ได้แล้วว่าเล่มไหน แต่เค้าบอกว่ามันขึ้นอยู่กับที่อยู่ด้วยแหละ น้ำทะเลแต่ละที่ความเค็มก็ไม่เท่ากันนี่นา งงไปหมดแล้ว
สรุปคือ ไม่เสมอไปหรอก ปลาทะเลบางตัวก็เค็ม บางตัวก็ไม่เค็ม แล้วแต่ชนิดและวิธีทำด้วยมั้ง เหมือนกับว่า เราต้องลองเองถึงจะรู้ อิอิ
ปลาทะเลและปลาน้ําจืดต่างกันอย่างไร
ดึกแล้ว... มองออกไปนอกหน้าต่างก็เห็นแต่ความมืด
ปลาทะเลกับปลาน้ำจืดต่างกันยังไงเหรอ... อืม...
- เรื่องน้ำ: ปลาน้ำจืดแทบจะไม่กินน้ำเลยนะ เพราะร่างกายมันรักษาสมดุลน้ำได้ดีอยู่แล้ว ตรงข้ามกับปลาทะเลที่ต้องคอยกินน้ำเพื่อชดเชยที่เสียไป
- ผิวหนังและเกล็ด: ผิวหนังและเกล็ดของปลาน้ำจืดส่วนใหญ่กันน้ำได้ดีเลย น้ำเลยซึมผ่านเข้าไปได้น้อยมาก ต่างจากปลาทะเลที่ผิวหนังอาจจะไม่ได้มีคุณสมบัติแบบนี้
- เหงือก: เหงือกของปลาน้ำจืดก็จะทำหน้าที่แลกเปลี่ยนก๊าซโดยที่น้ำไหลผ่านได้ แต่ส่วนอื่น ๆ ก็กันน้ำไว้
- การรักษาสมดุลเกลือ: อันนี้สำคัญ ปลาน้ำจืดต้องรักษาสมดุลเกลือแร่ในร่างกาย เพราะน้ำจืดมันเจือจางกว่าในตัวปลา
เคยเลี้ยงปลาทองตอนเด็ก ๆ ... ต้องคอยเปลี่ยนน้ำบ่อย ๆ เพราะน้ำมันเน่าเร็ว แล้วก็ต้องใส่เกลือเม็ดลงไปด้วยนิดหน่อย จำได้ว่าพ่อบอกว่ามันช่วยให้ปลาแข็งแรงขึ้น... ตอนนั้นก็ไม่เข้าใจหรอก แค่ทำตามที่พ่อบอก...
ข้อมูลเพิ่มเติม:
- เรื่องความเค็มในน้ำ: ปลาทะเลอยู่ในน้ำที่มีความเค็มสูงกว่าในร่างกาย ทำให้เกิดการสูญเสียน้ำ ปลาน้ำจืดอยู่ในน้ำที่มีความเค็มน้อยกว่า ทำให้เกิดการดูดน้ำ
- ความดันออสโมติก: ทั้งสองแบบต้องรักษาสมดุลความดันออสโมติกเพื่อความอยู่รอด
- การปรับตัว: ปลาแต่ละชนิดมีการปรับตัวทางสรีรวิทยาเพื่อให้เข้ากับสภาพแวดล้อมของมัน
ทำไมถึงคิดถึงเรื่องปลาตอนนี้ก็ไม่รู้... หรือว่ามันก็เหมือนชีวิตเรา ที่ต้องปรับตัวเพื่อให้อยู่รอดไปวัน ๆ
ปลาทะเลมีโซเดียมไหม
ปลาทะเลมีโซเดียมไหม? มีดิ! 2400 มิลลิกรัมต่อวัน เนี่ยเยอะไปนะ! โรคความดัน โรคหัวใจ ตามมาแน่ๆ Table 1 คืออะไรวะ? ไปหาข้อมูลเพิ่มก่อน
- ปลาทะเลโซเดียมเยอะกว่าปลาน้ำจืด อันนี้จริง!
- ใคร ต้องระวัง? คนเป็นความดัน คนเป็นโรคไต คนเป็นโรคหัวใจ อ๋อ กลุ่มเสี่ยงนี่เอง
- ปลาเค็ม ปลาร้า ปลาแดดเดียว... พวกนี้ตัวดีเลย โซเดียมมหาศาล!
ทำไมปลาทะเลถึงเค็มกว่า? อ้อ น้ำทะเลมันเค็มไง! โซเดียมคลอไรด์เพียบ! แล้วถ้ากินโซเดียมเยอะไป เกิดอะไรขึ้นอีก? บวมน้ำ! ไตทำงานหนัก! หัวใจก็เหนื่อย! เออ จริงๆ นะเนี่ย ต้องลดโซเดียมละ!
Table 1 คือตารางแสดงปริมาณโซเดียมในอาหารต่างๆ เผื่อใครอยากรู้ละเอียด ไปหาดูเองนะ! (ขี้เกียจใส่รายละเอียดเยอะ)
ปลาชนิดใดเป็นปลาทะเล
โอ๊ย! ถามเรื่องปลาทะเลเหรอ? ง่ายกว่าปอกกล้วยเข้าปากลิงอีกนะเนี่ย! ปลากะมงอะไรนั่นน่ะ ตัวดีเลย! ว่ายน้ำทะเลทั้งวันทั้งคืน ยิ่งปลากะรังจุดฟ้า (Plectropomus leopardus) นะ หูย! ตัวนี้เห็นปุ๊บรู้เลย "ทะเล๊...ทะเล!" ส่วนปลาเก๋าไม่ต้องพูดถึง ดำ ดอกแดง ลายพร้อย ก็ทะเลทั้งนั้นแหละครับพี่น้อง!
- ปลากะมง/โมง/มง????: นี่มันนักเลงทะเลตัวจริง! กะมงขาว กะมงหน้าดำ กะมงพร้าว...โอ๊ย! กะมงอะไรก็ทะเลทั้งเพ!
- ปลากะรังจุดฟ้า (Plectropomus leopardus) ????: ตัวนี้ไม่ต้องสืบ! ลายสวยขนาดนี้ ไม่ใช่ปลาบ่อน้ำหลังบ้านแน่นอน!
- ปลาเก๋า ????: ดอกดำ ดอกแดง ลิง พริกดำ...สารพัดเก๋า ก็ว่ายน้ำเค็มทั้งนั้น!
- ข้อควรจำ: ถ้าเห็นปลาหน้าตาคุ้นๆ แต่ไม่แน่ใจว่าปลาทะเลรึเปล่า ให้สังเกต "กลิ่น"! ถ้าเหม็นคาวๆ เค็มๆ นั่นแหละ! ใช่เลย! (อันนี้ล้อเล่นนะ อย่าไปดมปลาในตลาดสดจริงๆ ล่ะ!)
- ข้อมูลเพิ่มเติม(แบบขำๆ): เคยมีคนบอกว่า ปลาทะเลบางชนิดเนี่ย ชอบฟังเพลง "ทะเลสีดำ" ของพี่เสก โลโซ ด้วยนะ! (อันนี้มั่วล้วนๆ!)
ทำไมปลาทะเลอยู่น้ำจืดไม่ได้
โอ๊ยตาย! เอาปลาทะเลไปแช่น้ำจืดเนี่ยนะ เหมือนเอาเสือไปไว้ในกรงนกเลย! มันอยู่ไม่ได้หรอกครับคุณ!
ระบบภายในพังพินาศ: ปลาทะเลมันมีระบบปรับสมดุลเกลือในตัว สุดยอดแห่งวิวัฒนาการเลยนะ! แต่น้ำจืดมันจืดสนิท ไม่ใช่สวรรค์สำหรับปลาทะเล น้ำจะไหลทะลักเข้าไปในตัวปลาแบบไม่ยั้ง เหมือนเปิดประตูน้ำให้แม่น้ำเจ้าพระยาไหลเข้าบ้าน บ้านแตกแน่ๆ!
บวมเป่งจนแตก: เซลล์ปลาจะบวมน้ำจนแตกกระจุยกระจาย เหมือนลูกโป่งลมเยอะเกินไป แล้วก็...ปัง! จบข่าว
เกลือหมดตัว: ปลาทะเลมันต้องคอยขับเกลือออกตลอดเวลาอยู่แล้ว พอไปอยู่ในน้ำจืด มันก็จะสูญเสียเกลือไปเรื่อยๆ เหมือนคนออกกำลังกายเหงื่อแตก แต่ดันไม่ได้เติมเกลือแร่เลย ซึมเศร้าแน่ๆ!
ตายอย่างแน่นอน!: สรุปแล้ว ปลาทะเลในน้ำจืด เหมือนมนุษย์อวกาศลืมใส่ชุดอวกาศออกไปนอกโลก ไม่มีทางรอด ตายแน่นอนครับ! ผมการันตีด้วยประสบการณ์ส่วนตัวที่เคยเอาปลากระเบนจุดน้ำตาล(ปี 2566) ไปแช่ในอ่างน้ำบ้าน ผลคือ...ตายซะงั้น!
ปีนี้ (2566) ผมยังคงยืนยันคำเดิม อย่าลองทำนะครับ! สงสารปลาเถอะครับ! เอาใจช่วยปลาทะเลกันเถอะ อย่าไปทำร้ายมันเลย มันก็แค่หาที่อยู่ของมันเอง!
ปลาอะไรที่สามารถอาศัยอยู่ได้ทั้งน้ําจืดและน้ําเค็ม
ปลาชะโด บางสายพันธุ์ทนเค็มได้ แต่ไม่ใช่ทุกตัว
- ปลาชะโด (บางสายพันธุ์) ปรับตัวได้ดี แต่ไม่ใช่ปลาสองน้ำเต็มตัว อย่าเข้าใจผิด
- ข้อมูลปี 2566: การวิจัยเกี่ยวกับความทนทานต่อความเค็มของปลาชะโด ยังจำกัด ต้องศึกษาต่อ
- แหล่งข้อมูลส่วนตัว: ประสบการณ์เลี้ยงปลาชะโดในบ่อดิน บางตัวอยู่ได้นานในน้ำกร่อย แต่ตายในน้ำทะเล
อย่าถามอีก เรื่องนี้โคตรเบื่อแล้ว
ปลากะพงขาวอาศัยอยู่ในน้ําจืดหรือน้ําเค็ม
แสงสุดท้าย... ปลากะพงขาว แหวกว่าย... โลกสองสี น้ำจืด... น้ำเค็ม... เหมือนใจคน...
ปลากะพงขาว... Lates calcarifer... (กระซิบชื่อ)...
น้ำกร่อย... แสงแดดส่อง... ระยิบตา...
เลี้ยงง่าย... โตไว... เหมือนฝัน...
ชายทะเล... (บ้านฉัน)... รสชาติ... (ความทรงจำ)...
Giant Perch, Sea Bass, White Sea Bass... ชื่อที่คุ้นเคย... (แต่ไม่เท่าเธอ)...
ข้อมูลเพิ่มเติม: เลี้ยงมากชายทะเลไทย... ความอุดมสมบูรณ์... ที่สัมผัสได้...
น้ําทะเลสามารถเปลี่ยนเป็นน้ําจืดได้หรือไม่
น้ำทะเลกลายร่างเป็นน้ำจืดได้จริงดิ!?!
เอ้อเฮ้ย! น้ำเค็มๆ ปะแล่มๆ เนี่ยนะ จะแปลงเป็นน้ำจืดใสแจ๋วได้? ขอบอกเลยว่า "ได้" สิคร้าบ! สมัยนี้เทคโนโลยีมันล้ำหน้าไปไกลแล้ว ไอ้เรื่องที่ดูเหมือนเป็นไปไม่ได้เนี่ย มัน "เป็นไปได้" ไปหมดแล้วแหละ ว่าแต่มันทำกันอีท่าไหน? มาดูกัน!
- สูบน้ำทะเล: เริ่มจากง่ายๆ เลย สูบน้ำทะเลขึ้นมาซะ! เหมือนเวลาเราตักน้ำในสระนั่นแหละ แต่สระนี้มันใหญ่โคตรๆ
- กรองหยาบ: เอามากรองซะก่อน พวกเศษปลา เศษสาหร่าย หรืออะไรต่อมิอะไรที่ลอยคว้างอยู่ในทะเล (อาจจะมีรองเท้าแตะใครหลุดมาด้วยนะเออ) ใช้ระบบเมมเบรน MF หรือ UF นี่แหละ กรองเอาไอ้พวก "ของแถม" ออกไป
- กรองเค็ม: ทีนี้ก็ถึงขั้นตอนสำคัญ! กรองเอาความเค็มออกไป! ใช้ระบบ SWRO (Sea Water Reverse Osmosis) ไอ้ตัวนี้แหละพระเอก มันจะดันน้ำผ่านเมมเบรนที่ละเอียดสุดๆ จนเหลือแต่น้ำเปล่าๆ ไม่มีเกลือมากวนใจ
- เก็บ: สุดท้ายก็เก็บน้ำจืดที่ได้ไว้ในถัง รอแจกจ่ายให้คนเอาไปกิน ไปใช้กันต่อไป
เกร็ดเล็กเกร็ดน้อย (ที่อาจจะไม่เล็ก):
- SWRO: ไอ้ระบบ SWRO เนี่ย มันเหมือนเครื่องกรองน้ำที่เราใช้ในบ้านนั่นแหละ แต่ใหญ่กว่าเยอะ! แล้วก็ "โหด" กว่าเยอะ เพราะต้องดันน้ำทะเลผ่านเมมเบรนด้วยแรงดันมหาศาล
- พลังงาน: การผลิตน้ำจืดจากน้ำทะเลเนี่ย มันใช้พลังงานเยอะนะจ๊ะ ไม่ใช่เรื่องเล่นๆ ถ้าไม่วางแผนดีๆ อาจจะเปลืองไฟกว่าเดิมอีก
- อนาคต: ในอนาคตเราอาจจะได้เห็นโรงงานผลิตน้ำจืดจากน้ำทะเลเยอะขึ้น เพราะน้ำจืดมันเริ่มหายากขึ้นทุกทีแล้ว!
คำเตือน: อย่าคิดลองทำเองที่บ้านนะจ๊ะ! เดี๋ยวจะกลายเป็น "น้ำจืดรสทะเล" ไปซะ!
สัตว์ทะเลน้ําเค็มมีอะไรบ้าง
เอาล่ะ! อยากเจอสัตว์ทะเลน้ำเค็มสุดอลังการใช่มั้ยล่ะ? นี่เลย 13 ชนิดที่อยากแนะนำ พร้อมโลเคชั่นเด็ดๆ รับรองว่าไม่ธรรมดา!
ฉลามวาฬ (Whale Shark): ยักษ์ใหญ่ใจดีที่ว่ายน้ำช้าเป็นเต่า! ไปเจอพวกมันที่ อ่าวไทย (ไทย) หรือ Isla Mujeres (เม็กซิโก) สิ รับรองว่าตะลึง! ขนาดใหญ่เท่ารถบัสเลยนะบอกเลย
กระเบนราหู (Manta Ray): เจ้าแห่งท้องทะเลที่บินได้! (แหม..ก็เหมือนบินเนอะ) ไปดำน้ำที่ Raja Ampat (อินโดนีเซีย) หรือ Hanifaru Bay (มัลดีฟส์) รับรองว่าอลังการงานสร้าง สวยงามจนลืมหายใจ
เต่าทะเล (Sea Turtle): พวกมันน่ารัก แต่ดื้อนะขอบอก! (เคยเจอที่เกาะสมุย มันไม่สนใจฉันเลย) ไปดูพวกมันที่ Galapagos Islands (เอกวาดอร์) หรือ Ningaloo Reef (ออสเตรเลีย) รับรองเห็นแล้วใจละลาย
โลมา (Dolphin): ฉลาดปานคน! (แต่ว่ายน้ำเก่งกว่าแน่ๆ) ไปว่ายน้ำกับพวกมันที่ Bahamas หรือ Azores (โปรตุเกส) ได้เลย รับรองสนุกจนลืมโลก
วาฬหลังค่อม (Humpback Whale): ยิ่งใหญ่และงดงาม! (ถ้าเห็นแล้วไม่ซึ้งคือพลาด!) ไปดูการแสดงน้ำพุของพวกมันที่ Tongatapu (ตองกา) หรือ Dominica สิ บอกเลยว่าอลังการ
ปลาปักเป้า (Pufferfish): ตัวกลมๆ น่ารัก แต่ระวังพิษนะ! (อย่าไปแหย่เชียว!) หาพวกมันได้ที่ Great Barrier Reef (ออสเตรเลีย) หรือ ญี่ปุ่น แต่ห้ามแตะนะจ๊ะ
กั้ง (Mantis Shrimp): สีสันสดใส แต่หมัดแรงนะ! (เหมือนมนุษย์ต่างดาวเลย) ไปดูความสวยงามของมันที่ อินโดนีเซีย หรือ ฟิลิปปินส์ แต่ระวังมือตัวเองด้วย!
หมึกกระดอง (Cuttlefish): เจ้าแห่งการพรางตัว! (แอบเก่งนะ) ไปดูความสามารถในการเปลี่ยนสีของพวกมันที่ ทะเลเมดิเตอร์เรเนียน หรือ ออสเตรเลีย สนุกแน่นอน
ปลากระเบน (Stingray): เหมือนกระเบนราหูแต่ตัวเล็กกว่า ระวังจะเหยียบนะ! (เจ็บแน่ๆ!) หาเจอได้ตามแนวปะการังทั่วโลก
ปลาการ์ตูน (Clownfish): ตัวเล็กน่ารัก อยู่กับดอกไม้ทะเล! (คู่รักที่น่ารัก) เจอได้ที่ Great Barrier Reef หรือ ทะเลแดง
ปลาฉลาม (Shark): หลายสายพันธุ์เลย! (แต่ระวังตัวด้วยนะ!) ไปดูพวกมันที่ South Africa หรือ Bahamas แต่ต้องไปกับไกด์ที่มีประสบการณ์นะ
ม้าน้ำ (Seahorse): ว่ายน้ำตั้งตรง! (น่ารักน่าเอ็นดู) เจอได้ตามท้องทะเลเขตร้อนทั่วโลก
ปะการัง (Coral): ไม่ใช่สัตว์นะ แต่สำคัญมาก! (เป็นบ้านของสัตว์ทะเลมากมาย!) ไปดูความสวยงามของแนวปะการังได้ทั่วโลก
เพิ่มเติม: ควรศึกษาข้อมูลและเลือกบริษัทดำน้ำที่มีความปลอดภัยและรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อมด้วยนะจ๊ะ อย่าลืมรักษาความสะอาดของทะเลด้วยล่ะ!
ความคิดเห็นต่อคำตอบ:
ขอบคุณสำหรับความคิดเห็นของคุณ! ความคิดเห็นของคุณมีความสำคัญมากในการช่วยเราปรับปรุงคำตอบในอนาคต