ทํายังไงให้ปวดฉี่ไวๆ

ปัสสาวะไม่ออกกี่ชม

ขับรถกลับจากเชียงใหม่เมื่อเดือนที่แล้ว ดึกมาก ตีสองกว่าๆ ถนนมืดสนิท

ปวดฉี่สุดๆ ตั้งแต่ลำปาง ทนมาเรื่อยๆ กะว่าถึงปั๊มใหญ่ๆ ค่อยแวะ พอจอดได้นี่แหละ วิ่งเข้าห้องน้ำแทบไม่ทัน ใจเต้นตึกๆ

ยืนหน้าโถนานมาก พยายามเบ่งนะ เบ่งแล้วเบ่งอีก ไม่รู้สึกอะไรเลย อึดอัดมาก มันเหมือนกระเพาะจะระเบิด แต่ฉี่ไม่ออกสักหยด! แบบ โคตรทรมานอะ

สักพักเริ่มตัวสั่น เหงื่อแตกเลย นั่งลงก็แล้ว ยืนก็แล้ว ไม่ไป คือ ตกใจมาก นี่มันอะไรกัน ตอนนั้นตีสามแล้ว ยังไงดี คิดไปสารพัดโรคเลย

แฟนต้องพาไปคลินิกฉุกเฉินแถวนั้น คุณหมอก็ตรวจดู สุดท้ายต้องสวนเลย เจ็บหน่อยแต่โล่ง โคตรโล่ง ตอนน้ำฉี่พุ่งออกมาเยอะมาก รู้เลยว่าอั้นมานานขนาดไหน

ตอนนั้นหมอบอกว่าอาการแบบนี้แหละ ที่เรียกว่าปัสสาวะไม่ออก หรือปัสสาวะคั่ง ปกติคนเราถ้าไม่ได้ฉี่นานเกินไปมันก็เริ่มมีปัญหาแล้วนะ

• ปัสสาวะไม่ออก คือภาวะที่กระเพาะปัสสาวะมีน้ำปัสสาวะคั่งอยู่ ไม่สามารถขับถ่ายออกไปได้หมด หรือไม่มีการถ่ายปัสสาวะเลย
• โดยทั่วไป ถ้า ไม่มีการถ่ายปัสสาวะภายใน 8-10 ชั่วโมง หลังจากการถ่ายปัสสาวะครั้งสุดท้าย ควรรีบปรึกษาแพทย์
• สาเหตุหลักๆ เกิดจากท่อปัสสาวะอุดตัน กล้ามเนื้อกระเพาะปัสสาวะทำงานผิดปกติ หรือปัญหาทางระบบประสาท
• อาการที่อาจพบร่วมคือ ปวดท้องน้อยมาก, รู้สึกอึดอัด และกระเพาะปัสสาวะโป่งตึง
• การรักษาที่ถูกต้องมักเป็นการสวนปัสสาวะ หรือการใช้ยา ขึ้นอยู่กับสาเหตุเฉพาะบุคคล
• ภาวะนี้อันตราย เพราะอาจนำไปสู่การติดเชื้อทางเดินปัสสาวะรุนแรง หรือไตวายเฉียบพลันได้

ทำไมรู้สึกปวดฉี่แต่ฉี่ไม่ออก

โอ๊ย เมื่อวานก็เป็นอีกแล้ว ปวดฉี่จี๊ดเลย พุ่งเข้าห้องน้ำแทบไม่ทัน สรุปคือ ไม่ออก ออกมานิดเดียว น้อยกว่าที่รู้สึกปวดเยอะมาก นี่มันเกิดอะไรขึ้นกับร่างกายฉันเนี่ย? แปลกจริง สงสัยต้องหาข้อมูลจริงจังละ ไม่ไหวแล้ว บางทีมันก็หายไปเองนะ แต่บางทีก็เป็นทั้งวัน ทำไมต้องเป็นด้วย?

พอมานั่งคิดดูนะ สาเหตุหลักๆ ที่อ่านมา มันก็มีไม่กี่อย่างจริงๆ เลยนะ จะว่าไปก็สมเหตุสมผลอยู่ หลักๆ คือ กระเพาะปัสสาวะไม่บีบตัว กับ ท่อปัสสาวะอุดกั้น นี่แหละ ฟังดูตรงไปตรงมาดีนะ สงสัยมานานละว่าทำไมมันปวดแต่ดันไม่ออก

ไอ้เรื่อง กระเพาะปัสสาวะไม่บีบตัว นะ เขาบอกว่ามันเกี่ยวกับการทำงานของระบบประสาทที่มาเลี้ยงกระเพาะปัสสาวะเราเนี่ยแหละ ถ้ามันผิดปกติก็จบเลยนะ บางทีก็คิดนะ ว่าฉันเครียดไปรึเปล่า? หรือกินอะไรแปลกๆ? มันต้องมีอะไรที่ชัดเจนกว่านี้

นี่คือข้อมูลเพิ่มเติมที่เจอมานะ ปี 2567 นี้แหละ:

• สาเหตุที่กระเพาะปัสสาวะไม่บีบตัวได้:

  • เส้นประสาทเสียหาย เช่น พบในคนป่วยโรคเบาหวาน อุบัติเหตุไขสันหลัง หรือเส้นเลือดสมองแตก.
  • ยาบางชนิด เช่น ยาแก้แพ้ ยาลดน้ำมูก หรือยาแก้ซึมเศร้า.
  • กล้ามเนื้อกระเพาะปัสสาวะอ่อนแรง พบได้ในผู้สูงอายุ.

• สาเหตุที่ท่อปัสสาวะอุดกั้น:

  • ต่อมลูกหมากโต พบในผู้ชาย.
  • นิ่วในกระเพาะปัสสาวะ หรือนิ่วที่ลงมาติดตรงท่อ.
  • ท่อปัสสาวะตีบ จากการอักเสบ หรืออุบัติเหตุ.
  • ก้อนเนื้อ ในกระเพาะปัสสาวะ หรือบริเวณใกล้เคียง.
  • การอักเสบติดเชื้อ เช่น ติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ ทำให้ท่อบวม.
  • มดลูก/กระเพาะปัสสาวะหย่อน พบในผู้หญิง.
  • ท้องผูกอย่างรุนแรง อุจจาระไปกดท่อปัสสาวะ.

ประเด็นสำคัญคือต้องหาสาเหตุให้เจอจริงๆ นะ ไม่ใช่แค่เดาไปเรื่อยๆ โอ๊ย เหนื่อยจัง อยากฉี่ให้คล่องๆ ซะที!

ทำไมรู้สึกเหมือนปวดฉี่ตลอด

ปวดฉี่ตลอดเลยอ่ะ แบบมันจี๊ดๆ ตรงนั้นตลอดๆ บางทีก็ปวดมากจนทนไม่ไหวแล้ว แต่อึๆๆๆ ออกมานิดเดียวเอง ไม่เต็มที่เลย นี่มันเป็นเพราะอะไรกันนะ?

• UTI เนี่ยแหละตัวดี คือการติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะนั่นแหละ อย่างกระเพาะปัสสาวะอักเสบ หรือท่อไตก็มีโอกาส มันทำให้ฉี่บ่อยไง แถมบางทีก็ปวดแสบปวดร้อนด้วย บางทีมีไข้ด้วยนะ ตัวรุมๆ เลย
• นิ่วก็ทำได้นะ ไม่ว่าจะนิ่วในไต หรือนิ่วในท่อปัสสาวะ มันจะทำให้ปวดไปถึงสีข้างเลย แล้วก็ฉี่ไม่ออกสะดวกๆ นี่แหละ

ทำไมถึงเป็นแบบนี้?

• แบคทีเรีย ส่วนใหญ่มาจาก E. coli มันชอบไปอาศัยอยู่ในลำไส้เรา แล้วก็ปีนป่ายขึ้นมาตามท่อปัสสาวะได้ง่ายๆ โดยเฉพาะสาวๆ ที่ท่อปัสสาวะสั้นกว่าผู้ชายไง
• การกลั้นฉี่นานๆ เนี่ยตัวการเลยนะ มันทำให้แบคทีเรียมีเวลาเติบโตในกระเพาะปัสสาวะ
• น้ำน้อย ดื่มน้ำน้อยๆ มันก็ทำให้ปัสสาวะเข้มข้น แล้วแบคทีเรียก็เจริญเติบโตได้ง่ายขึ้น
• ไม่รักษาความสะอาด เวลาเข้าห้องน้ำ หรือหลังมีเพศสัมพันธ์ ถ้าไม่สะอาดพอ มันก็เป็นช่องทางให้เชื้อโรคเข้าได้
• มีเพศสัมพันธ์ บางทีก็กระตุ้นให้เชื้อโรคเข้าสู่ทางเดินปัสสาวะได้ง่ายขึ้น

แล้วต้องทำไงต่อ?

• ไปหาหมอ นี่แหละสำคัญสุด ถ้าเป็น UTI หมอจะให้ยาปฏิชีวนะกิน ซึ่งมันจะช่วยฆ่าเชื้อแบคทีเรียได้ไวมาก
• ดื่มน้ำเยอะๆ อันนี้ช่วยให้ฉี่บ่อยขึ้น และขับเชื้อโรคออกไปได้
• อย่ากลั้นฉี่ ปวดเมื่อไหร่ก็เข้าห้องน้ำเลย
• รักษาความสะอาด อันนี้พื้นฐานเลยนะ

เพิ่มเติมนิดนึง:

• อาการปวดแบบนี้ บางทีมันก็ไม่ได้เกี่ยวกับ UTI เสมอไปนะ แต่ถ้ามีอาการอื่นร่วมด้วย เช่น ปวดเอว ปวดหลัง มีไข้ หนาวสั่น คลื่นไส้ อาเจียน อันนี้ต้องรีบไปหาหมอเลย เพราะอาจจะเป็นกรวยไตอักเสบ ซึ่งอันตรายกว่า
• สำหรับผู้หญิง อาการปวดแสบขัดขณะปัสสาวะ หรือรู้สึกเหมือนฉี่ไม่สุด อาจเกิดจากช่องคลอดอักเสบ หรือการติดเชื้อราก็ได้นะ
• บางทีก็เป็นเพราะกระเพาะปัสสาวะบีบตัวมากเกินไป (Overactive Bladder) อันนี้จะรู้สึกปวดฉี่บ่อยมากจนควบคุมไม่ได้
• ถ้าเป็นบ่อยๆ หรือมีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน หรือภูมิคุ้มกันต่ำ ก็ต้องดูแลตัวเองเป็นพิเศษเลยนะ

ฉี่ไม่สุดควรทำยังไง

อาการฉี่ไม่สุดนี่มันเหมือนมีคนเช่าบ้านแล้วไม่ยอมย้ายออกไปให้หมดจดสิ้นเชิงสินะ ทิ้งของไว้ให้ดูต่างหน้า กวนใจกันอยู่เรื่อย เหมือนจะจบแต่ก็ไม่จบซักที

ก่อนจะบานปลายไปถึงขั้นต้องฟ้องขับไล่ ลองใช้วิธีเจรจาเบื้องต้นกับร่างกายตัวเองดูก่อน

การดื่มน้ำคือการเจรจาต่อรองกับกระเพาะปัสสาวะที่ถูกต้องที่สุด น้อยไปก็เคือง มากไปก็โวยวายเสียงดัง ดื่มน้ำให้พอดีๆ วันละ 1.5-2 ลิตร กำลังสวย ทำให้ระบบมันไหลลื่นแต่ไม่ถึงกับท่วมจนเขื่อนแตก

ส่วนพวกกาแฟ ชา น้ำอัดลม แอลกอฮอล์ นี่ตัวดีเลย เป็นเหมือนเพื่อนที่ชอบมายุแยงให้กระเพาะปัสสาวะเราติสต์แตก ทำงานผิดเวลา งดได้ควรงด เหมือนสาดน้ำมันเข้ากองไฟชัดๆ

ถ้าเจรจาแล้วยังดื้อแพ่ง ลองใช้มาตรการขั้นสูงขึ้นอีกนิด:

• ฝึกทหารกองหนุนของคุณให้แข็งแกร่ง: หรือที่เรียกเท่ๆ ว่า การขมิบอุ้งเชิงกราน (Kegel exercises) นั่นแหละ ทำให้กล้ามเนื้อที่ควบคุมการไหลทำงานได้ดีขึ้น เหมือนมีทหารยามที่แข็งแกร่งคอยเปิดปิดประตูอย่างมีวินัย
• ใช้เทคนิคปล่อย 2 จังหวะ (Double Voiding): หลังจากปล่อยทุกข์รอบแรกไปแล้ว อย่ายอมแพ้ นั่งชิลๆ นับ 1 ถึง 20 แล้วลองเบ่งอีกครั้ง เหมือนเค้นเอาแขกคนสุดท้ายที่ไม่ยอมกลับบ้านออกไปให้สิ้นซาก
• สร้างสันติด้วยความอบอุ่น: การใช้ถุงน้ำร้อนประคบบริเวณท้องน้อย ช่วยให้กล้ามเนื้อผ่อนคลาย เหมือนเข้าไปปลอบใจเด็กที่กำลังงอแงให้สงบลงได้
• เช็คลิสต์ยาที่กิน: ยาบางตัวมีผลข้างเคียงทำให้ฉี่ลำบาก ลองปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ดูว่ายาที่คุณกินอยู่เป็นผู้ต้องสงสัยรึเปล่า

แต่ถ้าลองทุกวิธีแล้วไอ้เจ้าอาการดื้อด้านนี่ยังไม่หายไป หรือมีอาการอื่นแทรกซ้อน เช่น เจ็บแสบ มีไข้ หรือฉี่เป็นเลือด อย่ามัวแต่ต่อรองกับร่างกาย รีบไปหาหมอสถานเดียว เพราะมันอาจเป็นสัญญาณจากสงครามภายในที่ใหญ่กว่าที่คุณคิด