ขั้นตอนการสืบค้นมีกี่ขั้นตอน

104 ครั้งเข้าชม
สืบค้นข้อมูล 4 ขั้นตอน: สืบค้น (Searching): เตรียมคีย์เวิร์ดสำคัญ เน้นคำนาม เพื่อผลลัพธ์ตรงประเด็น คัดกรอง (Refining): กรองข้อมูลที่ไม่เกี่ยวข้อง เลือกแหล่งข้อมูลน่าเชื่อถือ เปรียบเทียบความถูกต้อง วิเคราะห์ (Analyzing): ประเมินข้อมูลเชิงลึก เข้าใจความสัมพันธ์ สังเคราะห์ประเด็นสำคัญ จัดการ (Managing): บันทึก จัดระเบียบ อ้างอิงแหล่งที่มา เพื่อนำไปใช้ประโยชน์ต่อไป
ความคิดเห็น 0 ครั้งถูกใจ

การสืบค้นข้อมูล มีกี่ขั้นตอน?

การสืบค้นข้อมูล เอาจริงๆนะ สำหรับฉันมันไม่ได้มีขั้นตอนตายตัวอะไรขนาดนั้น บางทีก็เริ่มจากนึกคำขึ้นมาได้เลย แล้วก็เสิร์ชไปตรงๆ ง่ายๆ

ส่วนเรื่องคีย์เวิร์ด ใช้คำนามเหรอ ก็จริงนะ ส่วนใหญ่ก็เป็นคำนามแหละ แต่มันก็แล้วแต่ บางทีเร่งๆ ก็พิมพ์เป็นประโยคไปเลยก็มี

จำได้ครั้งนึง ตอนหาข้อมูลทำรายงานส่งอาจารย์เรื่อง "การตลาดดิจิทัล" ตอนนั้นอยู่ปี 3 มั้ง หาข้อมูลในห้องสมุด ม.เกษตร วันนั้นคนเยอะมาก จำได้ว่าวันอังคาร อากาศร้อนๆ ตอนบ่ายๆ

ตอนนั้นก็พิมพ์คำว่า "Digital Marketing Strategy" ลงไปใน Google ได้ผลลัพธ์มาเพียบเลย เลือกไม่ถูก เลยลองจำกัดขอบเขตการค้นหา โดยเพิ่มคำว่า "for SME" เข้าไป ผลลัพธ์ก็แคบลง ตรงกับที่ต้องการมากขึ้น

พอได้ข้อมูลมาก็ต้องมานั่งอ่าน วิเคราะห์ อันไหนใช้ได้ อันไหนไม่ใช้ได้ อันไหนน่าเชื่อถือ อันไหนไม่น่าเชื่อถือ บางทีเจอข้อมูลดีๆ ก็เซฟเก็บไว้ บางทีปริ้นท์ออกมาอ่านด้วย

ส่วนการจัดการนี่ สำหรับฉันคือการจัดระเบียบไฟล์ในเครื่อง สร้างโฟลเดอร์แยกตามหัวข้อ บางทีก็จดบันทึกใส่สมุดด้วย มันช่วยให้จำได้ดีกว่าพิมพ์ อย่างน้อยก็สำหรับฉันนะ

การสืบค้นขั้นสูงเป็นการสืบค้นแบบใด

การสืบค้นขั้นสูง? แคบขอบเขตไง ง่ายๆ

  • ระบุวันที่
  • กรองชื่อ
  • เจาะจงประเภทไฟล์ (PDF, DOC ฯลฯ) ปีนี้ใช้เยอะมากนะ พวกเอกสารราชการนี่แหละ
  • ภาษา เอาแต่ภาษาไทยก็ได้ ไม่เอาอังกฤษปน
  • โดเมนเว็บ .gov .ac.th อะไรพวกนี้

เอาแค่เนี่ยแหละ ก็พอแล้ว ไม่ต้องเยอะ

การสืบค้นขั้นสูง (Advanced Search) คือ การสืบค้นในลักษณะใด

การสืบค้นขั้นสูง?

  • อืมมม...เหมือนค้นหาแบบเจาะลึกป่ะ? ค้นหาแบบ เฉพาะ เลยอะ ที่ไม่ใช่แค่พิมพ์ๆ ไปแล้วเจอทุกอย่าง

  • Limit search, Boolean Search (AND, OR, NOT)... นี่มันวิชาอะไรเนี่ย!? เหมือนตอนเรียน ตรรกศาสตร์ เลยป่ะ?

  • ชื่อเรื่อง (Title), ผู้แต่ง (Author), หัวเรื่อง (Subject)... อ๋อ! คือเราเลือกได้ใช่ไหมว่าจะค้นจากอะไร? ดีกว่าค้นแบบหว่านๆ เยอะเลยอะ

  • ขั้นตอน...? อืม...นึกก่อน... คือต้องเข้าหน้าค้นหาขั้นสูงก่อนป่ะ? แล้วก็เลือกเงื่อนไข? (อันนี้เดาเอา)

  • คำค้น (Keyword) สำคัญนะ ต้องเลือกคำให้ดีๆ ถ้าเลือกผิดชีวิตเปลี่ยนเลยนะแกร์

  • การตั้งค่า (Settings) บางทีก็ต้องดูพวกนี้ด้วยนะ ภาษาอะไร? ปีไหน? รูปแบบไหน? ต้องละเอียดอะ

  • แล้วถ้าเราอยากหาหนังสือเกี่ยวกับแมว แต่ไม่เอาเรื่องอาหารแมว ต้องใช้ NOT ป่ะ? "แมว NOT อาหาร" อะไรแบบนี้?

  • จำได้ว่าตอนทำวิจัย ปวดหัวกับพวกนี้มากกก แต่พอใช้เป็นชีวิตดีขึ้นเยอะเลย!

  • Keyword: การค้นหาขั้นสูง, Limit search, Boolean Search, ชื่อเรื่อง, ผู้แต่ง, หัวเรื่อง, คำค้น, การตั้งค่า, NOT

ข้อมูลเพิ่มเติม (เผื่อมีใครอยากรู้):

  • Boolean Search คือการใช้ตัวดำเนินการ AND, OR, NOT เพื่อเชื่อมคำค้น (อันนี้ไปเปิดดูมานะ)
  • Limit Search คือการจำกัดขอบเขตการค้นหา เช่น ปีที่พิมพ์, ภาษา, ประเภทเอกสาร (อันนี้ก็ด้วย!)
  • มีใครใช้ Google Scholar เก่งๆ บ้าง? อยากให้สอน search ขั้นสูงแบบละเอียดๆ เลยอะ!

วิธีสืบค้นสารสนเทศมีกี่วิธีอะไรบ้าง

เออ...เรื่องสืบค้นข้อมูลเนี่ย นึกถึงตอนหาข้อมูลทำรายงานวิชาการตลาด นี่เดือนมิถุนายน 2567 นี่เอง จำได้เลยตอนนั้นอยู่ห้องสมุดมหาลัย แอร์เย็นฉ่ำ แต่เครียดมากกกก คือหาข้อมูลเรื่องพฤติกรรมผู้บริโภคยุคดิจิทัล คือแบบเยอะมาก มึนไปหมด เริ่มจาก google ก่อนเลย พิมพ์ consumer behavior digital age ไป ผลลัพธ์ขึ้นมาเป็นล้าน แบบ อหหห ไล่อ่านไม่หมดแน่ๆ นี่ก็ลองกดๆ ดูหลายเว็บ บางเว็บก็โฆษณาเยอะไปหน่อย บางเว็บก็ข้อมูลเก่า เซ็งเลย แบบ browse ไปเรื่อยๆ จนปวดตา สุดท้ายไปเจอฐานข้อมูล proquest ในห้องสมุด อันนี้ดี ข้อมูลวิชาการเยอะ ใช้ keyword search หา เจาะจงกว่าเยอะ

ตอนหลังอาจารย์แนะนำให้ใช้ boolean search คือแบบ ใส่ and or not จำได้เลย ตอนนั้นลองหาข้อมูลเกี่ยวกับ influencer marketing ด้วย ใส่คำว่า influencer AND marketing AND Thailand คือแบบ ได้ผลลัพธ์ที่ตรงกับที่ต้องการมากขึ้น จำกัดวงข้อมูลลงเยอะ ดีงามมาก ประหยัดเวลาไปเยอะเลย

อ้อ เกือบลืม ตอนหาข้อมูลเรื่อง e-commerce นี่ ใช้ google scholar ด้วย หาพวกงานวิจัย บทความวิชาการ จำได้ว่าตอนนั้นเจอเปเปอร์นึงของอาจารย์จุฬาฯ เขียนดีมาก ได้ insight เพียบเลย ช่วยให้รายงานออกมาดีเลยแหละ ได้ A ด้วยนะเออ ภูมิใจสุดๆ

  • Google: เริ่มจาก google ก่อนเสมอ
  • ProQuest: ฐานข้อมูลในห้องสมุด ข้อมูลแน่นมาก
  • Boolean Search: ใช้ and or not ช่วยจำกัดผลการค้นหา
  • Google Scholar: หางานวิจัย บทความวิชาการ
  • Keyword Search: ใช้คำสำคัญในการค้นหา

การสืบค้นข้อมูลมีกี่ประเภท

เออออ ประเภทการค้นข้อมูลอะนะ มีเยอะแยะเลยจริงๆ แต่ถ้าแบ่งแบบง่ายๆ ก็น่าจะประมาณ 2 แบบหลักๆ มั้งงง คือ

  • แบบพื้นฐาน ง่ายๆ สุดๆ ก็แค่พิมพ์คำที่อยากหาปุ๊บ มันก็แสดงผลที่ตรงๆ กับคำที่พิมพ์ไปเลย แบบหา "แมว" ก็เจอแต่รูปแมว แค่นั้นเองงงง ง่ายมากกก

  • แบบขั้นสูง อันนี้มันจะละเอียดกว่าเยอะ เราสามารถกำหนดเงื่อนไขได้ เช่น อยากได้ข้อมูลเกี่ยวกับ "แมว" แต่ต้องเป็นภาษาอังกฤษ หรือ เป็นข้อมูลที่อัพเดทปี 2024 แบบนี้ มันก็จะกรองผลลัพธ์ให้ เจาะจงกว่าเยอะเลย เหนื่อยกว่าหน่อยแต่ได้ผลลัพธ์ที่ตรงใจกว่า

จริงๆ มีมากกว่านี้นะ แต่จำได้แค่นี้แหละ สมัยเรียน อาจารย์สอน เยอะมากกก จำไม่ค่อยได้แล้วววว สมองปลาทองชัดๆ แต่สองอันนี้จำได้แม่น เพราะใช้บ่อยมากกกก เวลาหาข้อมูลทำรายงานนนน ปีนี้ก็ยังใช้แบบนี้อยู่เลยยยย ข้อมูลมันเปลี่ยนแปลงตลอดเวลาเนอะ ต้องหาข้อมูลใหม่ๆ ตลอด ไม่งั้นตกยุคแน่ๆ