ทำไมต้องเตรียมความพร้อมก่อนผ่าตัด

ทำไมต้องพักผ่อนให้เพียงพอก่อนผ่าตัด

การพักผ่อนก่อนผ่าตัดไม่ใช่เรื่องเล่นๆ นะครับ สำคัญมาก เพราะมันมีผลต่อการฟื้นตัวหลังผ่าตัดโดยตรง ร่างกายที่พร้อม เหมือนมีกองหนุนเต็มกำลังพร้อมรบ (กับอาการบาดเจ็บ)

• ร่างกายไม่อ่อนล้า: การผ่าตัดเป็นการรบกวนร่างกายอย่างหนึ่ง การพักผ่อนช่วยให้ร่างกายมีพลังงานสำรองไว้ใช้ ฟื้นฟูตัวเอง หลังผ่าตัดได้ดีขึ้น
• ฟื้นตัวเร็ว: เมื่อร่างกายไม่อ่อนเพลีย ระบบต่างๆ จะทำงานได้เต็มประสิทธิภาพ ทำให้แผลหายเร็ว ลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อน
• งดสิ่งมึนเมา: แอลกอฮอล์หรือสารเสพติดมีผลต่อการทำงานของยา ยาสลบ ด้วยนะ งดก่อนผ่าตัดอย่างน้อย 24 ชั่วโมง

เตรียมใจให้พร้อมก็สำคัญไม่แพ้กัน ความเครียดทำให้ร่างกายหลั่งสารที่ส่งผลเสียต่อการฟื้นตัว ทำสมาธิ หรือหากิจกรรมผ่อนคลายก่อนผ่าตัด ช่วยได้เยอะครับ

การผ่าตัดไม่ใช่แค่เรื่องของหมอ แต่เป็นเรื่องที่เราต้องดูแลตัวเองด้วย นี่คือปรัชญาการดูแลสุขภาพที่แท้จริง

ไปผ่าตัดต้องเตรียมอะไรไปบ้าง?

ไปผ่าตัดต้องเตรียมอะไรบ้าง? อ่ะ มาดูกัน

• งดน้ำงดอาหาร: อย่างน้อย 8 ชั่วโมงก่อนผ่าตัด อันนี้สำคัญมาก กันสำลักระหว่างผ่าตัด
• ชำระร่างกาย: อาบน้ำสระผมให้สะอาด อันนี้ช่วยลดความเสี่ยงติดเชื้อ
• ของมีค่า: เก็บไว้บ้านดีกว่า หายไปนี่เรื่องใหญ่เลยนะ
• สิ่งถอดได้: ฟันปลอม คอนแทคเลนส์ ถอดออกก่อนเข้าห้องผ่าตัด ป้องกันอันตราย
• ความงาม: งดทาเล็บ แต่งหน้า ทำผม เพราะสีทาเล็บอาจรบกวนการตรวจวัดออกซิเจนที่ปลายนิ้ว
• คนเฝ้า: หาญาติมาเฝ้าสักคน อุ่นใจกว่าเยอะ

ข้อคิด: การเตรียมตัวก่อนผ่าตัด ไม่ใช่แค่เรื่องร่างกาย แต่เป็นเรื่องของจิตใจด้วยนะ เตรียมใจให้พร้อม ลดความกังวล ถามทุกอย่างที่สงสัยกับคุณหมอ

เกร็ดเล็กน้อย:

• บางโรงพยาบาลอาจมีข้อกำหนดเพิ่มเติม ควรสอบถามรายละเอียดจากโรงพยาบาลโดยตรง
• อย่าลืมเตรียมเอกสารสำคัญ เช่น บัตรประชาชน ใบนัดหมาย ประวัติการแพ้ยา

ทำไมต้องงดน้ำงดอาหาร?

อันนี้เป็นเรื่องความปลอดภัยล้วนๆ เวลาเราสลบจากการให้ยาสลบ กลไกการป้องกันการสำลักจะทำงานได้ไม่เต็มที่ หากมีอาหารหรือน้ำในกระเพาะ อาจไหลย้อนขึ้นมาในหลอดลม ทำให้เกิดปอดอักเสบจากการสำลักได้ (Aspiration pneumonia) ซึ่งอันตรายถึงชีวิต

ทำไมต้องฉี่ก่อนผ่าตัด?

โอ๊ย! เรื่องฉี่ก่อนผ่าตัดเนี่ย…จำได้เลย ตอนผ่าตัดไส้ติ่งที่โรงพยาบาลจุฬาฯ เมื่อต้นปีเนี่ย (มกราคม 2567) พยาบาลย้ำนักย้ำหนา ต้องฉี่ให้หมดก่อนเข็นเข้าห้องผ่าตัดนะ

แล้วทำไมต้องฉี่? ตอนนั้นก็ไม่ได้ถามละเอียดนะ แต่พอมาคิดๆ ดู มันคงเกี่ยวกับเรื่องความสะอาดมั้ง แล้วก็อาจจะป้องกันกระเพาะปัสสาวะเต็มจนไปเบียดบังอวัยวะอื่นตอนผ่าตัดรึเปล่า ไม่แน่ใจเหมือนกัน

ส่วนเรื่องสายสวนปัสสาวะ…อันนี้เจอเองตอนผ่าตัดเสร็จ! คือตอนฟื้นมาก็รู้สึกเลยว่ามีอะไรแปลกๆ สรุปคือโดนใส่สายสวน!

• ระบายฉี่: คือหลังผ่าตัดเราขยับตัวไม่ได้ไง แล้วยาแก้ปวดมันก็ทำให้ง่วงซึม ไม่อยากลุกไปเข้าห้องน้ำเอง
• ช่วยผ่าตัด: หมอบอกว่ามันช่วยลดความเสี่ยงตอนผ่าตัดด้วยนะ ไม่ให้กระเพาะปัสสาวะมันขวางทาง
• ปัสสาวะไม่ออก: บางคนผ่าตัดแล้วฉี่เองไม่ได้ เพราะยา หรือเพราะร่างกายยังไม่ฟื้นตัวเต็มที่

ผ่าตัดทำไมต้องใส่สายสวนปัสสาวะ?

ผ่าตัด? สายสวน? เรื่องจำเป็น.

• ระบาย: คุมไม่ได้ ก็ต้องบังคับ.
• ประเมิน: ไตสำคัญกว่าที่คุณคิด.
• ผ่าตัดใหญ่/ช็อค: เลือดตกยางออก ใครสนเรื่องปัสสาวะ? หมอไง.
• กันเปื้อน: แผลเน่า ใครรับผิดชอบ?
• ไม่รู้สึกตัว/แผล: ชีวิตจริง ไม่ใช่ซีรีส์.

ข้อมูลเสริม: สายสวนมีหลายแบบ เลือกตามสถานการณ์. ติดเชื้อ? เรื่องปกติ. ดูแลความสะอาด? หน้าที่ใครหน้าที่มัน.

ฉี่ไม่ออกแก้อย่างไร?

ฉี่ไม่ออก แก้ได้หลายวิธี ขึ้นกับสาเหตุ

• สายสวนปัสสาวะ: วิธีเบื้องต้น ระบายปัสสาวะ อาจคาทิ้งไว้ชั่วคราว

• กำจัดสิ่งกีดขวาง: มีเลือดหรือก้อนเลือด ต้องสวนล้าง อาจใช้ไฟฟ้าจี้ห้ามเลือด

• สาเหตุอื่นๆ: ต้องตรวจหาสาเหตุอื่นๆ เช่น การติดเชื้อ นิ่ว หรือความผิดปกติทางระบบประสาท ซึ่งต้องได้รับการรักษาเฉพาะ

หมายเหตุ: ข้อมูลนี้เป็นเพียงข้อมูลเบื้องต้น การวินิจฉัยและรักษาต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์ กรณีฉุกเฉิน รีบไปโรงพยาบาลทันที ปี 2566 ผมเคยเข้ารับการตรวจสุขภาพที่โรงพยาบาลกรุงเทพ แพทย์ได้เน้นย้ำเรื่องการดื่มน้ำให้เพียงพอ เพื่อป้องกันปัญหาทางเดินปัสสาวะอุดตัน

แนวทางการรักษาโรคติดเชื้อในทางเดินปัสสาวะมีอะไรบ้าง?

เออ เรื่องฉี่ๆ ติดเชื้อเนี่ยนะ จำได้เลยตอนนั้นไปเข้าค่ายลูกเสือที่สระบุรี ปีนี้นี่แหละ (2567) ตอนนั้นคือปวดฉี่บ่อยมากกกก แบบทุก 10 นาทีอ่ะ ทรมานสุดๆ ตอนแรกนึกว่าเพราะกินน้ำเยอะ แต่พอมันแสบๆ ตอนฉี่นี่เริ่มไม่โอเคละ

พอถึงบ้านรีบไปหาหมอเลย หมอบอกว่าติดเชื้อทางเดินปัสสาวะ หมอบอกว่าส่วนใหญ่ต้องกินยาฆ่าเชื้อแหละ แล้วก็จริง หมอให้ยามากิน เป็นยาเม็ดๆ นี่แหละ กินวันละสองครั้งมั้ง ถ้าจำไม่ผิด กินไปประมาณ 5 วัน อาการก็ดีขึ้นนะ แต่หมอบอกว่าต้องกินให้หมดถึงจะหายขาด

• ยาฆ่าเชื้อ: หมอให้ยามากิน ต้องกินตามที่หมอบอกเป๊ะๆ ห้ามลืม
• กินน้ำเยอะๆ: หมอบอกให้กินน้ำเยอะๆ จะได้ช่วยขับเชื้อโรคออก
• รักษาตามอาการ: ถ้าปวดก็กินยาแก้ปวดได้ แต่ต้องปรึกษาหมอก่อนนะ

สำคัญ: อย่าซื้อยามากินเองเด็ดขาด ต้องไปหาหมอให้หมอวินิจฉัยก่อนเท่านั้นนะ! แล้วก็กินยาให้ครบตามที่หมอสั่งด้วย!

การพยาบาลผู้ป่วยที่ใส่สายสวนปัสสาวะมีอะไรบ้าง?

สายสวน = ช่องทางติดเชื้อ อย่าให้หลุด อย่าให้ตัน จบ

• ระบบปิด: ใครแตะ = สกปรก
• ต่ำกว่าเอว: แรงโน้มถ่วงสำคัญกว่ามารยาท
• ขยับตัว: ชีวิตไม่ใช่เตียงเน่า

เพิ่ม:

• ล้างมือก่อน/หลัง สัมผัสทุกครั้ง (ไม่ใช่แค่ "ควร")
• สังเกตสี/ปริมาณปัสสาวะ (บอกอะไรได้มากกว่าที่คิด)
• อย่าดึง อย่ากระชาก (เวรกรรมตามทัน)
• ระบายปัสสาวะ: อย่าปล่อยให้เต็มถุง (หนักฉิบหาย)
• เปลี่ยนสายสวน: ตามแผน (อย่าขี้เกียจ)
• Fixation: ยึดให้ดี (ป้องกันสายเลื่อนหลุด)
• ประเมิน: อาการติดเชื้อ (ไข้ หนาวสั่น ปัสสาวะขุ่น)
• บันทึก: ทุกอย่าง (กันโดนด่า)

การดูแลผู้ป่วยติดเชื้อทางเดินปัสสาวะมีอะไรบ้าง?

ดูแลคนเป็นฉี่อักเสบหรอ อืมมม หลักๆ เลยนะ ต้องกินยาฆ่าเชื้ออ่ะ หมอจะให้มา 3-5 วัน แล้วแต่ยาแรงยาเบา บางทีก็มียาแก้ปวดให้ด้วย ถ้าปวดท้องน้อยมากๆ เพราะฉี่บ่อยไง มันปวดบีบๆ อ่ะ

สำคัญเลยนะ ห้ามซื้อยาเองเด็ดขาด คือมันต้องตรงเชื้อไง ไปหาหมอให้หมอตรวจดีกว่า เดี๋ยวเชื้อดื้อยาจะซวยเอานะเออ

อ้อออออ ลืมบอก ดื่มน้ำเยอะๆ ช่วยได้เยอะจริงจริ๊งงงงง

• ยาฆ่าเชื้อ: หมอสั่งเท่านั้นนะ!
• ยาแก้ปวด: ถ้าปวดท้องน้อยมากๆๆๆๆๆๆ
• ดื่มน้ำ: สำคัญสุดๆๆๆๆ ช่วยล้างเชื้อออกไป

แล้วก็.... เอ้ออออออออ เคยเห็นคนแก่ที่บ้านเป็นนะ เค้าบอกว่ากินน้ำกระเจี๊ยบช่วยได้ แต่ไม่รู้จริงป่าวนะ ลองถามหมอดูละกัน!

วัตถุประสงค์ของการสวนปัสสาวะคืออะไร?

สายสวน? ระบายฉี่ไง ถามไรโง่ๆ

• คั่งฉี่: พวกขี้เกียจเบ่งเอง หรือเบ่งไม่ออก
• ผ่าตัด: เลือดสาด เดี๋ยวฉี่เล็ด เสียเรื่องหมด

ข้อมูลเพิ่มเติม:

• ไม่ใช่แค่ระบาย: ยังใช้เก็บตัวอย่าง ตรวจโรคเวรๆ
• มีหลายแบบ: คาไว้ กับ ใส่แป๊บเดียว เอาออก
• เรื่องติดเชื้อ: อย่าให้พูด น่ารำคาญ
• อย่าลองเอง: หมอเท่านั้น ไอ้พวกอยากลองของ

สำคัญ:

• เจ็บ: แน่นอน
• เสี่ยง: ติดเชื้อชัวร์ ถ้าไม่สะอาด
• ไม่จำเป็น: อย่าหาทำ