Smart Home ใช้เซ็นเซอร์อะไรบ้าง

Smart Home ใช้เซ็นเซอร์อะไรบ้าง? มีเซ็นเซอร์เคลื่อนไหวและประตู

การทำความเข้าใจว่า Smart Home ใช้เซ็นเซอร์อะไรบ้าง ช่วยให้การออกแบบระบบบ้านอัจฉริยะมีประสิทธิภาพสูงสุด. การเลือกใช้ชุดอุปกรณ์ที่ถูกต้องส่งผลดีต่อความปลอดภัยและลดภาระค่าใช้จ่ายด้านพลังงาน. เจ้าของบ้านได้รับความสะดวกสบายจากการทำงานอัตโนมัติเต็มรูปแบบ. เริ่มต้นเรียนรู้การทำงานพื้นฐานเพื่อปกป้องทรัพย์สินของท่านวันนี้.

Smart Home ใช้เซ็นเซอร์อะไรบ้าง และมันเปลี่ยนบ้านคุณได้อย่างไร

เซ็นเซอร์ Smart Home หลักๆ ประกอบด้วย เซ็นเซอร์ตรวจจับความเคลื่อนไหว (Motion) เซ็นเซอร์เปิดปิดประตูหน้าต่าง (Contact) เซ็นเซอร์วัดอุณหภูมิและความชื้น เซ็นเซอร์ตรวจจับแสง และเซ็นเซอร์ความปลอดภัย เช่น เครื่องจับควันและน้ำรั่ว อุปกรณ์เหล่านี้คือจุดเริ่มต้นของการทำบ้านอัจฉริยะอย่างแท้จริง

ลองจินตนาการว่าบ้านของคุณคือร่างกายมนุษย์ หลอดไฟหรือแอร์คือกล้ามเนื้อคอยทำงานตามคำสั่ง ส่วนสมาร์ทโฟนคือสมอง แต่ร่างกายจะทำงานไม่ได้เลยถ้าไม่มีประสาทสัมผัส - และเซ็นเซอร์นี่แหละคือ ตา หู จมูก ของบ้านคุณ การติดตั้งเซ็นเซอร์จะช่วยให้บ้านรับรู้สิ่งแวดล้อมและตอบสนองได้เองโดยที่คุณไม่ต้องคอยกดปุ่ม

แต่มีเซ็นเซอร์อยู่ประเภทหนึ่งที่มือใหม่กว่า 90% มองข้ามเวลาเริ่มต้นทำบ้านอัจฉริยะ ทั้งที่มันคือตัวกุญแจสำคัญในการลดค่าไฟรายเดือน - ผมจะเฉลยให้ฟังในส่วนของการจัดการอุณหภูมิด้านล่าง

เซ็นเซอร์บ้านอัจฉริยะ มีอะไรบ้าง? (จัดกลุ่มตามการใช้งาน)

เพื่อไม่ให้งง เรามาแบ่ง ประเภทเซ็นเซอร์สมาร์ทโฮม ตามหน้าที่การทำงานหลักๆ ในชีวิตประจำวันกันดีกว่า

1. เซ็นเซอร์ตรวจจับความเคลื่อนไหว (Motion Sensor)

ตัวนี้คือพระเอกของวงการเลยก็ว่าได้ หน้าที่ของมันคือคอยดูว่ามีคน (หรือสัตว์เลี้ยง) เดินผ่านจุดที่กำหนดไว้หรือไม่ เพื่อเอาไปสั่งงานต่อ เช่น พอเดินเข้าห้องน้ำไฟก็สว่างขึ้นเอง ค่อนข้างมีประโยชน์มากในจุดที่คุณมักจะมือไม่ว่าง

ฟังดูง่ายใช่ไหม แต่นี่แหละหลุมพราง

บอกตามตรงเลยว่าตอนแรกผมเอาไปติดไว้ในห้องนอนตรงปลายเตียง เพราะกะว่าตื่นมาเข้าห้องน้ำไฟจะได้เปิดเอง ผลคือพอดิ้นพลิกตัวตอนตีสอง ไฟห้องสว่างจ้า คืนนั้นแทบไม่ได้นอนเลย - ต้องมานั่งเรียนรู้การตั้งค่าเวลาและมุมองศาการตรวจจับใหม่หมดถึงจะใช้งานได้จริง

2. เซ็นเซอร์ประตูและหน้าต่าง (Door/Window Contact Sensor)

เซ็นเซอร์ประตูหน้าต่าง สมาร์ทโฮม มักจะมาเป็นคู่แม่เหล็กสองชิ้น ใช้ติดที่บานประตูและขอบวงกบ เมื่อแม่เหล็กแยกออกจากกัน ระบบจะรู้ทันทีว่าประตูเปิดอยู่

คุณสามารถตั้งให้มันร้องเตือนเวลามีคนเปิดประตูหน้าบ้านตอนดึก หรือใช้สั่งปิดแอร์อัตโนมัติถ้ามีคนเปิดหน้าต่างทิ้งไว้นานเกิน 3 นาที วิธีนี้ช่วยป้องกันแอร์ทำงานหนักและยืดอายุคอมเพรสเซอร์ได้ดีมาก

3. เซ็นเซอร์วัดอุณหภูมิและความชื้น (Temperature & Humidity Sensor)

และนี่คือเซ็นเซอร์ที่ผมทิ้งท้ายไว้ในตอนต้น - อาวุธลับในการประหยัดไฟ

การใช้เซ็นเซอร์วัดอุณหภูมิและระบบอัตโนมัติช่วยลดการใช้พลังงานของเครื่องปรับอากาศได้อย่างมีนัยสำคัญ แทนที่คุณจะเปิดแอร์ 25 องศาเซลเซียสทิ้งไว้ทั้งคืน คุณสามารถตั้งระบบว่า ถ้ายามดึกอากาศเย็นลงจนห้องมีอุณหภูมิต่ำกว่า 26 องศาเซลเซียส ให้แอร์สลับไปโหมดพัดลม หรือปรับอุณหภูมิขึ้นเอง ^[1]

4. เซ็นเซอร์ตรวจจับสภาพแวดล้อมและความปลอดภัย

กลุ่มนี้คือตัวช่วยชีวิตและทรัพย์สินอย่างแท้จริง ประกอบด้วยเซ็นเซอร์ตรวจจับควัน (Smoke Detector) ตรวจจับแก๊สรั่วในครัว และเซ็นเซอร์ตรวจจับน้ำรั่วซึม (Water Leak Sensor) ตัวจับน้ำรั่วนี่ควรเอาไปวางไว้ใต้ซิงค์ล้างจานหรือใกล้สายชำระในห้องน้ำอย่างยิ่ง ถ้าน้ำซึมปุ๊บ แจ้งเตือนเข้ามือถือปั๊บ ก่อนที่พื้นลามิเนตคุณจะบวมน้ำจนต้องรื้อทิ้งทั้งชั้น

ความเข้าใจผิดที่เจอบ่อยที่สุดเรื่อง Smart Home

หลายคนคิดว่าบ้านอัจฉริยะคือการต้องมานั่งตะโกนคุยกับลำโพง สั่งเปิดไฟ สั่งปิดม่าน หรือต้องคอยหยิบมือถือมากดแอปตลอดเวลา

ผิดถนัดเลยครับ

ระบบ Automation ที่ดีที่สุดคือระบบที่คุณไม่ต้องพูดหรือกดอะไรเลยต่างหาก - บ้านควรจะปรับสภาพแวดล้อมให้เข้ากับคุณเองโดยใช้ข้อมูลจากเซ็นเซอร์เป็นตัวตัดสินใจ การพึ่งพาการสั่งด้วยเสียงมากเกินไปมักจะน่ารำคาญมากกว่าสะดวกสบายในระยะยาว

ระบบเชื่อมต่อเซ็นเซอร์แบบไหนดีที่สุด?

เมื่อคุณรู้แล้วว่า Smart Home ใช้เซ็นเซอร์อะไรบ้าง คำถามต่อมาคือจะเลือกเซ็นเซอร์ที่ใช้ระบบส่งสัญญาณแบบไหนดี เพราะนี่คือจุดชี้เป็นชี้ตายของความเสถียร

WiFi Sensor (เหมาะกับคนเพิ่งเริ่ม)

- ความเสถียรต่ำ: หากมีอุปกรณ์จำนวนมากจะดึงแบนด์วิดท์เร้าเตอร์และทำให้เน็ตหลุดบ่อย

- เชื่อมต่อกับเร้าเตอร์ที่บ้านได้โดยตรง ไม่ต้องซื้ออุปกรณ์เสริม

- กินไฟมาก ต้องเปลี่ยนถ่านทุก 3-6 เดือนเป็นอย่างน้อย

- อาจมีอาการหน่วง (Lag) 1-3 วินาที ขึ้นอยู่กับความเร็วเน็ต

Zigbee Sensor ⭐ (ตัวเลือกที่ดีที่สุดสำหรับบ้าน)

- ความเสถียรสูงมาก: อุปกรณ์คุยกันเองเป็นเครือข่ายใยแมงมุม (Mesh) ไม่เป็นภาระเร้าเตอร์

- ต้องซื้อ Hub หรือ Gateway แยกต่างหากเพื่อเป็นตัวกลางในการเชื่อมต่อ

- ประหยัดพลังงานขั้นสุด ถ่านก้อนเดียวมักจะอยู่ได้นาน 1-2 ปี

- แทบจะทันทีทันใด (น้อยกว่า 0.5 วินาที) เพราะประมวลผลผ่าน Hub ในบ้าน

บทเรียนราคาแพงของนพกับการพยายามประหยัดค่า Hub

นพ พนักงานออฟฟิศในกรุงเทพฯ อาศัยในคอนโดขนาด 1 ห้องนอน เขาอยากเริ่มทำบ้านอัจฉริยะเพื่อความสะดวก ด้วยความที่ไม่อยากเสียเงินซื้อ Gateway หรือ Hub เพิ่ม เขาจึงตัดสินใจซื้อเซ็นเซอร์และหลอดไฟแบบ WiFi ล้วนๆ มาติดตั้งรวม 18 ชิ้น

ผลลัพธ์ในสัปดาห์แรกคือหายนะ เซ็นเซอร์ทำงานหน่วงมาก นพเดินเข้าห้องน้ำไปแล้ว 4 วินาทีไฟถึงจะติด ทำให้เขาเตะขอบโต๊ะไปหลายรอบ ยิ่งไปกว่านั้น เร้าเตอร์แถมฟรีของคอนโดรับภาระไม่ไหว ค้างและรีสตาร์ทตัวเองวันละ 2-3 รอบจนเขาดูซีรีส์ไม่ได้

หลังจากพยายามหาวิธีแก้ในเว็บบอร์ด นพเพิ่งตระหนักว่าเร้าเตอร์ทั่วไปไม่ได้ออกแบบมาให้รับอุปกรณ์ IoT จำนวนมากพร้อมกัน เขาจำใจต้องรื้อระบบเซ็นเซอร์ออก แล้วซื้อ Gateway พร้อมเซ็นเซอร์แบบ Zigbee มาแทน แม้จะขัดใจที่ต้องจ่ายเงินเพิ่มในตอนแรก

พอเปลี่ยนระบบปุ๊บ ปัญหาทุกอย่างหายไปทันที ตอนนี้ไฟเปิดสว่างใน 0.5 วินาทีหลังจากเขาขยับตัว และอินเทอร์เน็ตก็กลับมาเสถียร นพได้เรียนรู้ว่าในวงการสมาร์ทโฮม การพยายามประหยัดค่าโครงสร้างพื้นฐานมักจะนำไปสู่การเสียน้อยเสียยากเสมอ